الٓمٓ ﴿١﴾
1 Ӏэлиф, лам, мим.[1]
ذَٰلِكَ ٱلۡكِتَٰبُ لَا رَيۡبَۛ فِيهِۛ هُدٗى لِّلۡمُتَّقِينَ ﴿٢﴾
2 Мы Тхылъыр шэч зыхэмылъщ,
тхьэшынагъуэ зыхэлъхэр гъуэгу занщIэм хуэзышэщ.
ٱلَّذِينَ يُؤۡمِنُونَ بِٱلۡغَيۡبِ وَيُقِيمُونَ ٱلصَّلَوٰةَ وَمِمَّا رَزَقۡنَٰهُمۡ يُنفِقُونَ ﴿٣﴾
3 Ущэхуар зи фӀэщ хъухэр, нэмэз зыщӀхэр, мылъкуу яттам щыщ хэзытыкIхэр,
وَٱلَّذِينَ يُؤۡمِنُونَ بِمَآ أُنزِلَ إِلَيۡكَ وَمَآ أُنزِلَ مِن قَبۡلِكَ وَبِٱلۡأٓخِرَةِ هُمۡ يُوقِنُونَ ﴿٤﴾
4 абыхэм я фIэщ мэхъур уэ ныпхуехари, уи япэкӀэ нахуехари, ахърэтри быдэу я фIэщ мэхъур,
أُوْلَٰٓئِكَ عَلَىٰ هُدٗى مِّن رَّبِّهِمۡۖ وَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡمُفۡلِحُونَ ﴿٥﴾
5 ахэр Тхьэм и гъуэгум тетщ икӀи ахэр ехъулӀахэщ.
إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ سَوَآءٌ عَلَيۡهِمۡ ءَأَنذَرۡتَهُمۡ أَمۡ لَمۡ تُنذِرۡهُمۡ لَا يُؤۡمِنُونَ ﴿٦﴾
6 Джаурхэм я дежкIэ тIури зыщ: ахэр щыпхъумэну упылъами шынагъуэ, щомыхъумахэми. Абыхэм Iиман къахьынукъым.
خَتَمَ ٱللَّهُ عَلَىٰ قُلُوبِهِمۡ وَعَلَىٰ سَمۡعِهِمۡۖ وَعَلَىٰٓ أَبۡصَٰرِهِمۡ غِشَٰوَةٞۖ وَلَهُمۡ عَذَابٌ عَظِيمٞ ﴿٧﴾
7 Алыхьым абыхэм ягухэр зэхуищIащ, икIи зэхамых ищIахэщ, я нэхэми тепхъуэ Iулъхэу ищIахэщ. Абыхэм къапэщылъщ хьэзабышхуэр.
وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يَقُولُ ءَامَنَّا بِٱللَّهِ وَبِٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِ وَمَا هُم بِمُؤۡمِنِينَ ﴿٨﴾
8 ЦIыхухэм яхэтщ жызыIэхэр: "Дэ ди фIэщ хъуащ Алыхьри, ахърэт махуэри". Ауэ ахэр Iиман къэзыхьахэм щыщкъым.
يُخَٰدِعُونَ ٱللَّهَ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَمَا يَخۡدَعُونَ إِلَّآ أَنفُسَهُمۡ وَمَا يَشۡعُرُونَ ﴿٩﴾
9 Алыхьымрэ Iиман къэзыхьахэмрэ къагъэпцIэну хуейхэщ ахэр, ауэ я щхьэ закъуэхэращ къагъапцIэр, икIи ар зэхащIэкъым абыхэм.
فِي قُلُوبِهِم مَّرَضٞ فَزَادَهُمُ ٱللَّهُ مَرَضٗاۖ وَلَهُمۡ عَذَابٌ أَلِيمُۢ بِمَا كَانُواْ يَكۡذِبُونَ ﴿١٠﴾
10 Абыхэм ягухэм уз илъщ, Алыхьми я узыр яхухегъахъуэр. Абыхэм хьэзаб гуащIэр яхуэфащэщ, пцIыуэ зэрабжам щхьэкIэ ар.
وَإِذَا قِيلَ لَهُمۡ لَا تُفۡسِدُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ قَالُوٓاْ إِنَّمَا نَحۡنُ مُصۡلِحُونَ ﴿١١﴾
11 "ЩIым фэсэд щывмыгъахъэ", - щыжраIэкIэ абыхэм, жэуапу къатыж: "ИпэжыпIэкIэ дэращ фIы зыщIэр".
أَلَآ إِنَّهُمۡ هُمُ ٱلۡمُفۡسِدُونَ وَلَٰكِن لَّا يَشۡعُرُونَ ﴿١٢﴾
12 АтIэ ахэращ фэсэдым зезыгъэубгъур, ауэ езыхэм зэхащIэкъым ар.
وَإِذَا قِيلَ لَهُمۡ ءَامِنُواْ كَمَآ ءَامَنَ ٱلنَّاسُ قَالُوٓاْ أَنُؤۡمِنُ كَمَآ ءَامَنَ ٱلسُّفَهَآءُۗ أَلَآ إِنَّهُمۡ هُمُ ٱلسُّفَهَآءُ وَلَٰكِن لَّا يَعۡلَمُونَ ﴿١٣﴾
13 "ЦIыхухэм Iиман къызэрахьам хуэдэу фэри къэфхь", - щыжраIэкIэ, абыхэм жаIэр: "Акъылыншэхэм Iиман къызэрахьам хуэдэу къэтхьыну ара?" АтIэ ахэращ акъылыншэхэр, ауэ ящIэркъым ар.
وَإِذَا لَقُواْ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ قَالُوٓاْ ءَامَنَّا وَإِذَا خَلَوۡاْ إِلَىٰ شَيَٰطِينِهِمۡ قَالُوٓاْ إِنَّا مَعَكُمۡ إِنَّمَا نَحۡنُ مُسۡتَهۡزِءُونَ ﴿١٤﴾
14 Iиман къэзыхьахэм ахэр щыхуэзэкIэ жаIэр: "Дэри Iиман къэтхьащ". Ауэ я шейтIанхэм я гъусэу къыщынэхэкIэ, абыхэм жраIэр: "Дэ дыфщIыгъущ, дэ ауэ щIэнэкIалъэ тщIыхэу аращ".
ٱللَّهُ يَسۡتَهۡزِئُ بِهِمۡ وَيَمُدُّهُمۡ فِي طُغۡيَٰنِهِمۡ يَعۡمَهُونَ ﴿١٥﴾
15 Алыхьым ахэр щIэнэкIалъэ ищIынущи я мыхъумыщIагъэ, нэфхэм хуэдэу, зыхэтхэр нэхъри хигъэхъуэнущ.
أُوْلَٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ ٱشۡتَرَوُاْ ٱلضَّلَٰلَةَ بِٱلۡهُدَىٰ فَمَا رَبِحَت تِّجَٰرَتُهُمۡ وَمَا كَانُواْ مُهۡتَدِينَ ﴿١٦﴾
16 Ахэращ къуаншагъэр захуагъэкIэ къэзыщэхуахэр, атIэ я сатур ехъулIакъым, захуэми хуэкIуэхэм щыщ хъуахэкъым.
مَثَلُهُمۡ كَمَثَلِ ٱلَّذِي ٱسۡتَوۡقَدَ نَارٗا فَلَمَّآ أَضَآءَتۡ مَا حَوۡلَهُۥ ذَهَبَ ٱللَّهُ بِنُورِهِمۡ وَتَرَكَهُمۡ فِي ظُلُمَٰتٖ لَّا يُبۡصِرُونَ ﴿١٧﴾
17 Ахэр хуэдэхэщ мафIэ зэщIэзыгъэстам. Абым ихъуреягъкIэ псори къыщигъэнэхум, Алыхьым яIрихащ я нэхур икIи кIыфIхэм хэту зыри ялъагъукъым.
صُمُّۢ بُكۡمٌ عُمۡيٞ فَهُمۡ لَا يَرۡجِعُونَ ﴿١٨﴾
18 Дэгухэщ, бзагуэхэщ, нэфхэщ, икIи къагъэзэжынукъым абыхэм.
أَوۡ كَصَيِّبٖ مِّنَ ٱلسَّمَآءِ فِيهِ ظُلُمَٰتٞ وَرَعۡدٞ وَبَرۡقٞ يَجۡعَلُونَ أَصَٰبِعَهُمۡ فِيٓ ءَاذَانِهِم مِّنَ ٱلصَّوَٰعِقِ حَذَرَ ٱلۡمَوۡتِۚ وَٱللَّهُ مُحِيطُۢ بِٱلۡكَٰفِرِينَ ﴿١٩﴾
19 Е хуэдэхэщ ахэр уафэм уэру къех уэшхым. Абы фIыцIагъи, уафэгъуагъуи, щыбли хэтщ. Абыхэм я Iэпхъуамбэхэр я тхьэкIумэхэм иралъхьэр, макъышхуэм щхьэкIэ, лIэну мэшынэхэри. Алыхьым атIэ джаурхэр къызэщIеубыдэхэр.
يَكَادُ ٱلۡبَرۡقُ يَخۡطَفُ أَبۡصَٰرَهُمۡۖ كُلَّمَآ أَضَآءَ لَهُم مَّشَوۡاْ فِيهِ وَإِذَآ أَظۡلَمَ عَلَيۡهِمۡ قَامُواْۚ وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ لَذَهَبَ بِسَمۡعِهِمۡ وَأَبۡصَٰرِهِمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٞ ﴿٢٠﴾
20 Щыблэм ахэр нэф ищIыну хьэзырщ. Абы къахуигъэнэху къэскIэрэ, ахэр макIуэр. КIыфI къащытехъуэжым и деж къоувыIэхэр. Алыхьыр хуетэмэ ахэр дэгуи, нэфи ищIынухэт. Алыхьым сытри хузэфIокIыр.
يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ ٱعۡبُدُواْ رَبَّكُمُ ٱلَّذِي خَلَقَكُمۡ وَٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِكُمۡ لَعَلَّكُمۡ تَتَّقُونَ ﴿٢١﴾
21 Уэ цIыхухэ, фи Тхьэуэ фэри, фи япэкIэ щыIахэри къэзыгъэхъуам фыхуэпщылI, тхьэшынагъуэ фхэлъынкIэ мэхъур.
ٱلَّذِي جَعَلَ لَكُمُ ٱلۡأَرۡضَ فِرَٰشٗا وَٱلسَّمَآءَ بِنَآءٗ وَأَنزَلَ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءٗ فَأَخۡرَجَ بِهِۦ مِنَ ٱلثَّمَرَٰتِ رِزۡقٗا لَّكُمۡۖ فَلَا تَجۡعَلُواْ لِلَّهِ أَندَادٗا وَأَنتُمۡ تَعۡلَمُونَ ﴿٢٢﴾
22 Абым щIыр пIэуэ фхуиубгъуащ, уафэри къыфщхьэщигъэуващ. Уафэм псы къригъэхри, абыкIэ пхъэщхьэмыщхьэхэр къыхигъэкIащ ерыскъы фхуэхъуну. Аращи Алыхьым зыри хуэдэ фымыщI, фщIэуэ Ар.
وَإِن كُنتُمۡ فِي رَيۡبٖ مِّمَّا نَزَّلۡنَا عَلَىٰ عَبۡدِنَا فَأۡتُواْ بِسُورَةٖ مِّن مِّثۡلِهِۦ وَٱدۡعُواْ شُهَدَآءَكُم مِّن دُونِ ٱللَّهِ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ ﴿٢٣﴾
23 Шэч къытефхьэмэ атIэ Ди лIыкIуэм хуедгъэхам, мыбыхэм щыщ сурэхэм хуэдэ зы къэфхьи фи щыхьэтхэр къевджэ, Алыхьым мыхъумэ, жыфIэр пэжу щытмэ.
فَإِن لَّمۡ تَفۡعَلُواْ وَلَن تَفۡعَلُواْ فَٱتَّقُواْ ٱلنَّارَ ٱلَّتِي وَقُودُهَا ٱلنَّاسُ وَٱلۡحِجَارَةُۖ أُعِدَّتۡ لِلۡكَٰفِرِينَ ﴿٢٤﴾
24 Ар фымыщIэмэ, икIи фщIэнукъым ар, фыщышынэ МафIэу зи гъэсыныр цIыхухэмрэ мывэхэмрэ. Ар хуэгъэхьэзыращ джаурхэм.
وَبَشِّرِ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ أَنَّ لَهُمۡ جَنَّٰتٖ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُۖ كُلَّمَا رُزِقُواْ مِنۡهَا مِن ثَمَرَةٖ رِّزۡقٗا قَالُواْ هَٰذَا ٱلَّذِي رُزِقۡنَا مِن قَبۡلُۖ وَأُتُواْ بِهِۦ مُتَشَٰبِهٗاۖ وَلَهُمۡ فِيهَآ أَزۡوَٰجٞ مُّطَهَّرَةٞۖ وَهُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ ﴿٢٥﴾
25 ГъэгуфIэ Iиман къэзыхьахэмрэ фIыхэр зыщIахэмрэ жэнэтым и жыг хадэхэмкIэ, псыхэр абыхэм къыщIэжу. Абыхэм яшхыну пхъэщхьэмыщхьэ иратыху къэскIэ жаIэнущ: "Мыр ипэкIи ерыскъыуэ къыдатауэ щытаращ". АтIэ абыхэм иратыр ещхь къудейуэ аращ. Абыхэм абдежым щхьэгъусэ гъэкъэбзахэр яIэнущ, икIи абдежым игъащIэкIэ къинэнухэщ.
۞ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يَسۡتَحۡيِۦٓ أَن يَضۡرِبَ مَثَلٗا مَّا بَعُوضَةٗ فَمَا فَوۡقَهَاۚ فَأَمَّا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ فَيَعۡلَمُونَ أَنَّهُ ٱلۡحَقُّ مِن رَّبِّهِمۡۖ وَأَمَّا ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ فَيَقُولُونَ مَاذَآ أَرَادَ ٱللَّهُ بِهَٰذَا مَثَلٗاۘ يُضِلُّ بِهِۦ كَثِيرٗا وَيَهۡدِي بِهِۦ كَثِيرٗاۚ وَمَا يُضِلُّ بِهِۦٓ إِلَّا ٱلۡفَٰسِقِينَ ﴿٢٦﴾
26 Алыхьыр укIытэкъым аргъуейми, абы нэхъ мащ1эми я щапхъэр къихьыну. АтIэ Iиман къэзыхьахэм ящIэр ар пэж дыдэу я Тхьэм и деж къызэрикIар. Ауэ джаурхэм жаIэр атIэ: "Сыт Алыхьыр зыхуеяр мыпхуэдэ щапхъэ къыщихьым?" АбыкIэ куэдыр егъэгъуащэри, куэдыр гъуэгу захуэм трешэр. ИкIи игъэгъуащэхэр псори фасикъхэращ.
ٱلَّذِينَ يَنقُضُونَ عَهۡدَ ٱللَّهِ مِنۢ بَعۡدِ مِيثَٰقِهِۦ وَيَقۡطَعُونَ مَآ أَمَرَ ٱللَّهُ بِهِۦٓ أَن يُوصَلَ وَيُفۡسِدُونَ فِي ٱلۡأَرۡضِۚ أُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡخَٰسِرُونَ ﴿٢٧﴾
27 Алыхьым псалъэу иратам епцIыжхэр, ар къагъэбыда иужькIэ, Алыхьым зэпащэну унафэ яхуищIар зэпызудхэр, щIым фэсэд зезыхьэхэр - ахэращ хэкIуэдахэр.
كَيۡفَ تَكۡفُرُونَ بِٱللَّهِ وَكُنتُمۡ أَمۡوَٰتٗا فَأَحۡيَٰكُمۡۖ ثُمَّ يُمِيتُكُمۡ ثُمَّ يُحۡيِيكُمۡ ثُمَّ إِلَيۡهِ تُرۡجَعُونَ ﴿٢٨﴾
28 Дауэрэ Алыхьыр фи фIэщ мыхъурэ лIауэ фыщыщытам фыкъигъэхъуауэ? Абы итIани фи псэхэр хихыжынущ, итIани фыкъигъэхъужынущ, итIанэ и дежым вгъэзэжынущ.
هُوَ ٱلَّذِي خَلَقَ لَكُم مَّا فِي ٱلۡأَرۡضِ جَمِيعٗا ثُمَّ ٱسۡتَوَىٰٓ إِلَى ٱلسَّمَآءِ فَسَوَّىٰهُنَّ سَبۡعَ سَمَٰوَٰتٖۚ وَهُوَ بِكُلِّ شَيۡءٍ عَلِيمٞ ﴿٢٩﴾
29 Аращ щIым щыIэу хъуари къыфхуэзгъэщIар, итIанэ уафэм зыщхьэщиIэтыкIри уафиблу ищIащ. Абым сытри ещIэр.
وَإِذۡ قَالَ رَبُّكَ لِلۡمَلَٰٓئِكَةِ إِنِّي جَاعِلٞ فِي ٱلۡأَرۡضِ خَلِيفَةٗۖ قَالُوٓاْ أَتَجۡعَلُ فِيهَا مَن يُفۡسِدُ فِيهَا وَيَسۡفِكُ ٱلدِّمَآءَ وَنَحۡنُ نُسَبِّحُ بِحَمۡدِكَ وَنُقَدِّسُ لَكَۖ قَالَ إِنِّيٓ أَعۡلَمُ مَا لَا تَعۡلَمُونَ ﴿٣٠﴾
30 Мис уи Тхьэм яжриIащ мелыIычхэм: "ЩIым тепщэ хуэсщIынущ Сэ". Абыхэм жаIащ: "Абым щыпщIыну ара фэсэд зезыхьэу лъы зыгъажэ? Дэ Уи щIыхьыр ину доIэтыр икIи удогъэлъапIэр". Абы жиIащ: "ИпэжыпIэкIэ Сэ сощIэр фэ фымыщIэр!"
وَعَلَّمَ ءَادَمَ ٱلۡأَسۡمَآءَ كُلَّهَا ثُمَّ عَرَضَهُمۡ عَلَى ٱلۡمَلَٰٓئِكَةِ فَقَالَ أَنۢبِـُٔونِي بِأَسۡمَآءِ هَٰٓؤُلَآءِ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ ﴿٣١﴾
31 Абым Iэдэм иригъэщIащ псоми я цIэхэр, итIанэ ахэр мелыIычхэм я пащхьэ ирилъхьэри жиIащ: "КъызжефIэт мыбыхэм я цIэхэр, фэ пэж жыфIэу щытмэ".
قَالُواْ سُبۡحَٰنَكَ لَا عِلۡمَ لَنَآ إِلَّا مَا عَلَّمۡتَنَآۖ إِنَّكَ أَنتَ ٱلۡعَلِيمُ ٱلۡحَكِيمُ ﴿٣٢﴾
32 Абыхэм жаIащ: "Уэ зи щIыхьыр ин, уэ дэбгъэщIам нэгъуэщI тщIэкъым дэ, Уэращ ЗыщIэр, АкъылыфIэр".
قَالَ يَٰٓـَٔادَمُ أَنۢبِئۡهُم بِأَسۡمَآئِهِمۡۖ فَلَمَّآ أَنۢبَأَهُم بِأَسۡمَآئِهِمۡ قَالَ أَلَمۡ أَقُل لَّكُمۡ إِنِّيٓ أَعۡلَمُ غَيۡبَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ وَأَعۡلَمُ مَا تُبۡدُونَ وَمَا كُنتُمۡ تَكۡتُمُونَ ﴿٣٣﴾
33 Абы жиIащ: "Уэ, Iэдэм, яжеIэт абыхэм я цIэхэр". Абыхэм я цIэхэр щажриIэм, жиIащ (Алыхьым): "ВжесIатэкъэ Сэ уафэхэми щIылъэми я ущэхуар зэрысщIэр? ИкIи сощIэр нахуэ фщIыри, фыущэхури".
وَإِذۡ قُلۡنَا لِلۡمَلَٰٓئِكَةِ ٱسۡجُدُواْ لِأٓدَمَ فَسَجَدُوٓاْ إِلَّآ إِبۡلِيسَ أَبَىٰ وَٱسۡتَكۡبَرَ وَكَانَ مِنَ ٱلۡكَٰفِرِينَ ﴿٣٤﴾
34 МелыIычхэм яжетIащ: "Фи щхьэхэр хуэвгъэтIылъ Iэдэм". Абыхэм псоми я щхьэхэр хуагъэтIылъащ, Iиблис мыхъумэ, идакъым абы икIи епэгэкIащ, ар джаурхэм щыщ хъуащ.
وَقُلۡنَا يَٰٓـَٔادَمُ ٱسۡكُنۡ أَنتَ وَزَوۡجُكَ ٱلۡجَنَّةَ وَكُلَا مِنۡهَا رَغَدًا حَيۡثُ شِئۡتُمَا وَلَا تَقۡرَبَا هَٰذِهِ ٱلشَّجَرَةَ فَتَكُونَا مِنَ ٱلظَّٰلِمِينَ ﴿٣٥﴾
35 Дэ жытIащ: "Уэ, Iэдэм, уэри, уи щхьэгъусэри жэнэтым фыщыпсэу, фыздыхуейм фызыхуейм хуэдиз фшхы, ауэ мы жыгым пэблагъэу фымыкIуэ, залымыгъэ зезыхьахэм ящыщ фымыхъуну".
فَأَزَلَّهُمَا ٱلشَّيۡطَٰنُ عَنۡهَا فَأَخۡرَجَهُمَا مِمَّا كَانَا فِيهِۖ وَقُلۡنَا ٱهۡبِطُواْ بَعۡضُكُمۡ لِبَعۡضٍ عَدُوّٞۖ وَلَكُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ مُسۡتَقَرّٞ وَمَتَٰعٌ إِلَىٰ حِينٖ ﴿٣٦﴾
36 Ауэ шейтIаным ахэр щигъауэри здэщыIахэм къришащ. Абыхэм яжетIащ: "ФикI мыбы зыр зым и бийуэ. ЩIыр фхуэхъунущ фэ увыIэпIи, фызыхуэныкъуэIамэ здэвгъуэти, пIалъэр къэсыху".
فَتَلَقَّىٰٓ ءَادَمُ مِن رَّبِّهِۦ كَلِمَٰتٖ فَتَابَ عَلَيۡهِۚ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ ﴿٣٧﴾
37 ИтIанэ Iэдэм къищтащ и Тхьэм къыхуригъэха псалъэхэр, икIи и тобэр къабыл ищIащ Абы. Ар тобэр къабыл зыщIщ, ГущIэгъущIщ.
قُلۡنَا ٱهۡبِطُواْ مِنۡهَا جَمِيعٗاۖ فَإِمَّا يَأۡتِيَنَّكُم مِّنِّي هُدٗى فَمَن تَبِعَ هُدَايَ فَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ ﴿٣٨﴾
38 ЖытIащ: "Псори фикI мыбы. Си гъуэгу захуэр къыфхуэкIуэнущ фэ. АтIэ гъуэгу захуэм теувэм шынагъуи илъагъунукъым, нэщхъеи хъунукъым.
وَٱلَّذِينَ كَفَرُواْ وَكَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَآ أُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ ﴿٣٩﴾
39 Ауэ джаурхэмрэ, Ди нэщэнэхэр пцIыуэ зыбжахэмрэ - ахэр МафIэм хэхуэнухэращ, игъащIэкIэ къинэнухэщ абдежым".
يَٰبَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ ٱذۡكُرُواْ نِعۡمَتِيَ ٱلَّتِيٓ أَنۡعَمۡتُ عَلَيۡكُمۡ وَأَوۡفُواْ بِعَهۡدِيٓ أُوفِ بِعَهۡدِكُمۡ وَإِيَّٰيَ فَٱرۡهَبُونِ ﴿٤٠﴾
40 Уэ, Iисраил и бынхэ, фигу къэвгъэкIыж фIыгъуэу Сэ фхуэсщIар, Си псалъэми быдэу фытет, Сэри псалъэу фэстам сытетынщ, икIи Сэ фыкъысщышынэ.
وَءَامِنُواْ بِمَآ أَنزَلۡتُ مُصَدِّقٗا لِّمَا مَعَكُمۡ وَلَا تَكُونُوٓاْ أَوَّلَ كَافِرِۭ بِهِۦۖ وَلَا تَشۡتَرُواْ بِـَٔايَٰتِي ثَمَنٗا قَلِيلٗا وَإِيَّٰيَ فَٱتَّقُونِ ﴿٤١﴾
41 Фэ фIэщIэлъ Тхылъыр къэзыгъэпэжу къыфхуедгъэхар фи фIэщ фщIы, икIи япэрейуэ ар зи фIэщ зымыщIа фымыхъу. Си нэщэнэхэр уасэ пудкIэ фымыщэ, икIи Сэ фыкъысщышынэ.
وَلَا تَلۡبِسُواْ ٱلۡحَقَّ بِٱلۡبَٰطِلِ وَتَكۡتُمُواْ ٱلۡحَقَّ وَأَنتُمۡ تَعۡلَمُونَ ﴿٤٢﴾
42 ИкIи пэжыр пцIыуэ къэвмыгъэлъагъуэ, пэжри фымыущэху ар фщIэуэ.
وَأَقِيمُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتُواْ ٱلزَّكَوٰةَ وَٱرۡكَعُواْ مَعَ ٱلرَّٰكِعِينَ ﴿٤٣﴾
43 Нэмэз фщIы, сэджыт фты, щхьэщэ (Алыхьым) хуэзыщIхэм ящIыгъуу фщIы.
۞ أَتَأۡمُرُونَ ٱلنَّاسَ بِٱلۡبِرِّ وَتَنسَوۡنَ أَنفُسَكُمۡ وَأَنتُمۡ تَتۡلُونَ ٱلۡكِتَٰبَۚ أَفَلَا تَعۡقِلُونَ ﴿٤٤﴾
44 ЦIыхухэм фIы ящIэну къыхуевджэу, фи щхьэхэр фщыгъупщэжу ара Тхылъым феджэ пэтрэ? Фыакъылыншэу ара фэ?
وَٱسۡتَعِينُواْ بِٱلصَّبۡرِ وَٱلصَّلَوٰةِۚ وَإِنَّهَا لَكَبِيرَةٌ إِلَّا عَلَى ٱلۡخَٰشِعِينَ ﴿٤٥﴾
45 Шэчыныгъэмрэ нэмэзымрэ дэIэпыкъуэгъуу захуэвгъазэ. Ахэр зытемыхьэлъэхэр тхьэшынагъуэ зыхэлъ закъуэхэращ.
ٱلَّذِينَ يَظُنُّونَ أَنَّهُم مُّلَٰقُواْ رَبِّهِمۡ وَأَنَّهُمۡ إِلَيۡهِ رَٰجِعُونَ ﴿٤٦﴾
46 Я Тхьэм зэрыхуэзэжынумрэ, Абы и деж зэрагъэзэжынумрэ егупсысхэращ.
يَٰبَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ ٱذۡكُرُواْ نِعۡمَتِيَ ٱلَّتِيٓ أَنۡعَمۡتُ عَلَيۡكُمۡ وَأَنِّي فَضَّلۡتُكُمۡ عَلَى ٱلۡعَٰلَمِينَ ﴿٤٧﴾
47 Уэ, Iисраил и бынхэ, фIыгъуэу фэстахэр фигу къэвгъэкIыж, икIи Сэ дунейуэ хъуам фахэсIэтыкIат.
وَٱتَّقُواْ يَوۡمٗا لَّا تَجۡزِي نَفۡسٌ عَن نَّفۡسٖ شَيۡـٔٗا وَلَا يُقۡبَلُ مِنۡهَا شَفَٰعَةٞ وَلَا يُؤۡخَذُ مِنۡهَا عَدۡلٞ وَلَا هُمۡ يُنصَرُونَ ﴿٤٨﴾
48 Фыщышынэ махуэм, зыр адрейм зыкIи щыдэмыIэпыкъуфынум, зыми къыщхьэщыжыну щыхуамыдэнум, зыкIи зыкъыщимыщэхужыфынум, зыри къащыдэмыIэпыкъуфынум.
وَإِذۡ نَجَّيۡنَٰكُم مِّنۡ ءَالِ فِرۡعَوۡنَ يَسُومُونَكُمۡ سُوٓءَ ٱلۡعَذَابِ يُذَبِّحُونَ أَبۡنَآءَكُمۡ وَيَسۡتَحۡيُونَ نِسَآءَكُمۡۚ وَفِي ذَٰلِكُم بَلَآءٞ مِّن رَّبِّكُمۡ عَظِيمٞ ﴿٤٩﴾
49 Фирхьэун и дэIэпыкъуэгъухэм фыкъедгъэлат, хьэзаб гуащIэ къыфтралъхьэу, фи щIалэ цIыкIухэр яукIхэу, бзылъхугъэхэр къагъанэу. Ар фи Тхьэм къыфтрилъхьа хьэзабышхуэт.
وَإِذۡ فَرَقۡنَا بِكُمُ ٱلۡبَحۡرَ فَأَنجَيۡنَٰكُمۡ وَأَغۡرَقۡنَآ ءَالَ فِرۡعَوۡنَ وَأَنتُمۡ تَنظُرُونَ ﴿٥٠﴾
50 Хыр фхузэIутхри фыкъедгъэлат, Фирхьэуным и дэIэпыкъуэгъухэри едгъэтхьэлат фэ феплъхэурэ.
وَإِذۡ وَٰعَدۡنَا مُوسَىٰٓ أَرۡبَعِينَ لَيۡلَةٗ ثُمَّ ٱتَّخَذۡتُمُ ٱلۡعِجۡلَ مِنۢ بَعۡدِهِۦ وَأَنتُمۡ ظَٰلِمُونَ ﴿٥١﴾
51 Мусэ жэщ плIыщI пIалъэу хуэдгъэуват, итIанэ фэ абы иужь танэм фыхуэпщылIыну щIэвдзащ, атIэ фэ залымыгъэ зефхьауэ аращ.
ثُمَّ عَفَوۡنَا عَنكُم مِّنۢ بَعۡدِ ذَٰلِكَ لَعَلَّكُمۡ تَشۡكُرُونَ ﴿٥٢﴾
52 Абы иужькIэ Дэ фхуэдгъэгъуащ, шыкур фщIынкIэ мэхъур фэ.
وَإِذۡ ءَاتَيۡنَا مُوسَى ٱلۡكِتَٰبَ وَٱلۡفُرۡقَانَ لَعَلَّكُمۡ تَهۡتَدُونَ ﴿٥٣﴾
53 Мис Мусэ Тхылъымрэ зэрызэхащIыкIымрэ еттащ, гъуэгу захуэм фытеувэнкIэ мэхъур.
وَإِذۡ قَالَ مُوسَىٰ لِقَوۡمِهِۦ يَٰقَوۡمِ إِنَّكُمۡ ظَلَمۡتُمۡ أَنفُسَكُم بِٱتِّخَاذِكُمُ ٱلۡعِجۡلَ فَتُوبُوٓاْ إِلَىٰ بَارِئِكُمۡ فَٱقۡتُلُوٓاْ أَنفُسَكُمۡ ذَٰلِكُمۡ خَيۡرٞ لَّكُمۡ عِندَ بَارِئِكُمۡ فَتَابَ عَلَيۡكُمۡۚ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ ﴿٥٤﴾
54 Мусэ мыпхуэдэу и лъэпкъым яжриIащ: "Уэ си лъэпкъ, фи щхьэхэм залымыгъэ ефхыжащ, танэм фызэрыхуэпщылIамкIэ, аращи тобэ къыхуэфхь фи Тхьэм, икIи фэ фщыщ зыхэм адрейхэр ираукIыж. Ар нэхъыфIщ фэр щхьэкIэ фи Тхьэм и пащхьэм, къыфхуигъэгъунщ фэ, Ар ипэжыпIэкIэ Зыгъэгъущ, ГущIэгъущIщ.
وَإِذۡ قُلۡتُمۡ يَٰمُوسَىٰ لَن نُّؤۡمِنَ لَكَ حَتَّىٰ نَرَى ٱللَّهَ جَهۡرَةٗ فَأَخَذَتۡكُمُ ٱلصَّٰعِقَةُ وَأَنتُمۡ تَنظُرُونَ ﴿٥٥﴾
55 ИкIи фэ жыфIат: "Мусэ, уэ жыпIэр ди фIэщ хъунукъым, Алыхьыр нахуэу домыгъэлъэгъуауэ". Абдежым щыблэр къыфтехуэри фисахэщ, зыр адрейм феплъыжхэурэ.
ثُمَّ بَعَثۡنَٰكُم مِّنۢ بَعۡدِ مَوۡتِكُمۡ لَعَلَّكُمۡ تَشۡكُرُونَ ﴿٥٦﴾
56 ИтIанэ фылIа иужькIэ фыкъэдгъэхъужащ, Алыхьым шыкур хуэфщIынкIэ мэхъур.
وَظَلَّلۡنَا عَلَيۡكُمُ ٱلۡغَمَامَ وَأَنزَلۡنَا عَلَيۡكُمُ ٱلۡمَنَّ وَٱلسَّلۡوَىٰۖ كُلُواْ مِن طَيِّبَٰتِ مَا رَزَقۡنَٰكُمۡۚ وَمَا ظَلَمُونَا وَلَٰكِن كَانُوٓاْ أَنفُسَهُمۡ يَظۡلِمُونَ ﴿٥٧﴾
57 Пшэхэр жьауэ фхуэхъуну къыфщхьэщыдгъэуващ, мэннымрэ[1] ныбгъуэхэмри къыфхуедгъэхащ. "Фшхы фIыгъуэу фэттахэм щыщ". Абыхэм Дэ залымыгъэ къыдахауэ аракъым, атIэ езым я щхьэ залымыгъэ ирахыжащ.
وَإِذۡ قُلۡنَا ٱدۡخُلُواْ هَٰذِهِ ٱلۡقَرۡيَةَ فَكُلُواْ مِنۡهَا حَيۡثُ شِئۡتُمۡ رَغَدٗا وَٱدۡخُلُواْ ٱلۡبَابَ سُجَّدٗا وَقُولُواْ حِطَّةٞ نَّغۡفِرۡ لَكُمۡ خَطَٰيَٰكُمۡۚ وَسَنَزِيدُ ٱلۡمُحۡسِنِينَ ﴿٥٨﴾
58 Мис Дэ жытIащ: "Фыдыхьэ мы къуажэми фшхы абдежым фыздыхуейм деж фызыхуейм хуэдиз. И куэбжэми щхьэщэ фщIыуэрэ фыдыхьэ, икIи жыфIэ: "Къытхуэгъэгъу". Фи гъуэщэныгъэхэр фхуэдгъэгъунщи фIыгъуэхэр фхухэдгъэхъуэнщ.
فَبَدَّلَ ٱلَّذِينَ ظَلَمُواْ قَوۡلًا غَيۡرَ ٱلَّذِي قِيلَ لَهُمۡ فَأَنزَلۡنَا عَلَى ٱلَّذِينَ ظَلَمُواْ رِجۡزٗا مِّنَ ٱلسَّمَآءِ بِمَا كَانُواْ يَفۡسُقُونَ ﴿٥٩﴾
59 Ауэ залымыгъэ зезыхьахэм псалъэу жраIар зэрахъуэкIри, а залымыгъэ зезыхьахэм уафэм къехауэ хьэзаб ятетлъхьащ, мыхъумыщIэу ящIам щхьэкIэ.
۞ وَإِذِ ٱسۡتَسۡقَىٰ مُوسَىٰ لِقَوۡمِهِۦ فَقُلۡنَا ٱضۡرِب بِّعَصَاكَ ٱلۡحَجَرَۖ فَٱنفَجَرَتۡ مِنۡهُ ٱثۡنَتَا عَشۡرَةَ عَيۡنٗاۖ قَدۡ عَلِمَ كُلُّ أُنَاسٖ مَّشۡرَبَهُمۡۖ كُلُواْ وَٱشۡرَبُواْ مِن رِّزۡقِ ٱللَّهِ وَلَا تَعۡثَوۡاْ فِي ٱلۡأَرۡضِ مُفۡسِدِينَ ﴿٦٠﴾
60 Мусэ и лъэпкъым щхьэкIэ псыуэ зэфэным щыщIэлъэIум, Дэ жытIащ: "Уи башымкIэ мывэм еуэ". Ар зэгуэудри псынэу пщыкIутI къыщIэжащ. ЦIыху къэскIи ящIэрт сыт хуэдэ зэфэн хуейр. Фешхэ, фефэ Алыхьым и ерыскъым щыщ, икIи щIым фэсэд зыщевгъэубгъуу мыхъумыщIагъэхэр фымыщIэ.
وَإِذۡ قُلۡتُمۡ يَٰمُوسَىٰ لَن نَّصۡبِرَ عَلَىٰ طَعَامٖ وَٰحِدٖ فَٱدۡعُ لَنَا رَبَّكَ يُخۡرِجۡ لَنَا مِمَّا تُنۢبِتُ ٱلۡأَرۡضُ مِنۢ بَقۡلِهَا وَقِثَّآئِهَا وَفُومِهَا وَعَدَسِهَا وَبَصَلِهَاۖ قَالَ أَتَسۡتَبۡدِلُونَ ٱلَّذِي هُوَ أَدۡنَىٰ بِٱلَّذِي هُوَ خَيۡرٌۚ ٱهۡبِطُواْ مِصۡرٗا فَإِنَّ لَكُم مَّا سَأَلۡتُمۡۗ وَضُرِبَتۡ عَلَيۡهِمُ ٱلذِّلَّةُ وَٱلۡمَسۡكَنَةُ وَبَآءُو بِغَضَبٖ مِّنَ ٱللَّهِۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمۡ كَانُواْ يَكۡفُرُونَ بِـَٔايَٰتِ ٱللَّهِ وَيَقۡتُلُونَ ٱلنَّبِيِّـۧنَ بِغَيۡرِ ٱلۡحَقِّۚ ذَٰلِكَ بِمَا عَصَواْ وَّكَانُواْ يَعۡتَدُونَ ﴿٦١﴾
61 Мис фэ жыфIат: "Уэ, Мусэ, зы шхыныр тхуэлъэкIыжкъым. Уи Тхьэм тхуелъэIу щIым къыхэкIым щыщу къытхухигъэкIыну хадэхэкIхэр, нащэ, бжьыныху, джэш, бжьын". Абы жиIащ: "НэхъыфIыр нэхъ IейкIэ фхъуэжыну фыхуейуэ ара фэ? Фехи сыт хуэдэ къуажэм фыдыхьи вгъуэтынущ а фызыхуейр". Абыхэм гъэпудынымрэ тхьэмыщкIагъуэмрэ ятрилъхьащ, Алыхьым и губжьи къызытрагъэхуэжащ. Апхуэдэу щIэхъуар абыхэм Алыхьым и нэщэнэхэр я фIэщ зэрымыхъуаращ, бегъымбархэри залымыгъэу зэраукIхэтэращ. Ар къатехуащ зэремыдаIуэу гъунэхэм зэребакъуэтэм щхьэкIэ.
إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَٱلَّذِينَ هَادُواْ وَٱلنَّصَٰرَىٰ وَٱلصَّٰبِـِٔينَ مَنۡ ءَامَنَ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِ وَعَمِلَ صَٰلِحٗا فَلَهُمۡ أَجۡرُهُمۡ عِندَ رَبِّهِمۡ وَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ ﴿٦٢﴾
62 ИпэжыпIэкIэ Iиман къэзыхьахэри, журтхэри, чыристэнхэри, сабиIхэри[1] Алыхьымрэ Иужьрей махуэмрэ зи фIэщ хъуахэр, фIы зыщIахэр, абыхэм псоми я псапэр я Тхьэм и деж щыIэщ, шынагъуи ялъагъунукъым, гукъеуи яIэнукъым.
وَإِذۡ أَخَذۡنَا مِيثَٰقَكُمۡ وَرَفَعۡنَا فَوۡقَكُمُ ٱلطُّورَ خُذُواْ مَآ ءَاتَيۡنَٰكُم بِقُوَّةٖ وَٱذۡكُرُواْ مَا فِيهِ لَعَلَّكُمۡ تَتَّقُونَ ﴿٦٣﴾
63 Фэ псалъэ быдэ щыфIитхам, ТIурыр фи щхьэщыгум идгъэуващ: "Фэттар быдэу фубыди, абы итыр фигу къэвгъэкIыж, тхьэшынагъуэ фхэлъынкIэ мэхъур".
ثُمَّ تَوَلَّيۡتُم مِّنۢ بَعۡدِ ذَٰلِكَۖ فَلَوۡلَا فَضۡلُ ٱللَّهِ عَلَيۡكُمۡ وَرَحۡمَتُهُۥ لَكُنتُم مِّنَ ٱلۡخَٰسِرِينَ ﴿٦٤﴾
64 Абы иужь фи щIыбхэр хуэвгъэзащ. ИкIи Алыхьым къызэрыфхуигъэгъумрэ икIи гущIэгъуу къыфхуищIымрэ мыхъуатэмэ, хэкIуэдахэм ящыщ фыхъунт.
وَلَقَدۡ عَلِمۡتُمُ ٱلَّذِينَ ٱعۡتَدَوۡاْ مِنكُمۡ فِي ٱلسَّبۡتِ فَقُلۡنَا لَهُمۡ كُونُواْ قِرَدَةً خَٰسِـِٔينَ ﴿٦٥﴾
65 ИкIи фощIэр фэ щэбэт махуэм ехьэлIауэ гъунэм икIахэр. Абыхэм яжетIащ: "Номин гъэпуда фыхъухэ".
فَجَعَلۡنَٰهَا نَكَٰلٗا لِّمَا بَيۡنَ يَدَيۡهَا وَمَا خَلۡفَهَا وَمَوۡعِظَةٗ لِّلۡمُتَّقِينَ ﴿٦٦﴾
66 ИкIи тщIащ ар хьэзабым и щапхъэ езыхэми, абыхэм яужь къэкIуэнухэми щхьэкIэ, икIи ущиеу тхьэшынагъуэ зыхэлъхэм папщIэ.
وَإِذۡ قَالَ مُوسَىٰ لِقَوۡمِهِۦٓ إِنَّ ٱللَّهَ يَأۡمُرُكُمۡ أَن تَذۡبَحُواْ بَقَرَةٗۖ قَالُوٓاْ أَتَتَّخِذُنَا هُزُوٗاۖ قَالَ أَعُوذُ بِٱللَّهِ أَنۡ أَكُونَ مِنَ ٱلۡجَٰهِلِينَ ﴿٦٧﴾
67 Мис Мусэ и лъэпкъым яжриIащ: "Алыхьым унафэ къыфхуещI жэм фIэвгъэжыну". Абыхэм жаIащ: "Уэ щIэнэкIалъэ дыкъэпщIу ара?" ЖиIащ: "Алыхьым сыщихъумэ, щIэныгъэншэхэм ящыщ сыхъуну".
قَالُواْ ٱدۡعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّن لَّنَا مَا هِيَۚ قَالَ إِنَّهُۥ يَقُولُ إِنَّهَا بَقَرَةٞ لَّا فَارِضٞ وَلَا بِكۡرٌ عَوَانُۢ بَيۡنَ ذَٰلِكَۖ فَٱفۡعَلُواْ مَا تُؤۡمَرُونَ ﴿٦٨﴾
68 Абыхэм жаIащ: "Уи Тхьэм тхуелъэIу нахуэ тхуищIыну ар зыхуэдэр". Абы (Мусэ) жиIащ: "Абым жеIэр ар жэмыжькъым икIи жэмыщIэ цIыкIукъым, абыхэм яку дэтщ ныбжькIэ. Аращи унафэу къыфхуащIыр вгъэзащIэ".
قَالُواْ ٱدۡعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّن لَّنَا مَا لَوۡنُهَاۚ قَالَ إِنَّهُۥ يَقُولُ إِنَّهَا بَقَرَةٞ صَفۡرَآءُ فَاقِعٞ لَّوۡنُهَا تَسُرُّ ٱلنَّٰظِرِينَ ﴿٦٩﴾
69 Абыхэм жаIащ: "Уи Тхьэм тхуелъэIу нахуэ тхуищIыну, сыт хуэдэми абы и плъыфэр". Абы (Мусэ) жиIащ: "Абы жеIэр ар жэм гъуэжь-сырыхуфэщ, еплъхэр егъэгуфIэр".
قَالُواْ ٱدۡعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّن لَّنَا مَا هِيَ إِنَّ ٱلۡبَقَرَ تَشَٰبَهَ عَلَيۡنَا وَإِنَّآ إِن شَآءَ ٱللَّهُ لَمُهۡتَدُونَ ﴿٧٠﴾
70 Абыхэм жаIащ: "Уи Тхьэм тхуелъэIу нахуэ тхуищIыну сытым хуэдэми ар, жэмхэр зэуэ тфIызэхэкIухьащ дэ. ИтIанэ, Алыхьым жиIэмэ, гъуэгу захуэм дытеувэнщ".
قَالَ إِنَّهُۥ يَقُولُ إِنَّهَا بَقَرَةٞ لَّا ذَلُولٞ تُثِيرُ ٱلۡأَرۡضَ وَلَا تَسۡقِي ٱلۡحَرۡثَ مُسَلَّمَةٞ لَّا شِيَةَ فِيهَاۚ قَالُواْ ٱلۡـَٰٔنَ جِئۡتَ بِٱلۡحَقِّۚ فَذَبَحُوهَا وَمَا كَادُواْ يَفۡعَلُونَ ﴿٧١﴾
71 Абы жиIащ: "Абы жеIэр ар жэм щIыгу зэравэкъым, псыи ирищIакIэкъым. Ар узыншэщ икIи зы фэкъуи иIэкъым". Абыхэм жаIащ: "Мис иджы пэжыр къыжыпIауэ аращ". Абыхэм фIагъэжащ ар, ямыщIэным благъэ дыдэ хуэхъуахэ пэтрэ.
وَإِذۡ قَتَلۡتُمۡ نَفۡسٗا فَٱدَّٰرَٰءۡتُمۡ فِيهَاۖ وَٱللَّهُ مُخۡرِجٞ مَّا كُنتُمۡ تَكۡتُمُونَ ﴿٧٢﴾
72 Мис цIыху фыукIри фызэдауэу къевгъэжьащ абы щхьэкIэ. Алыхьым къыщIегъэщыр, фэ фыущэхуну фызыпылъар.
فَقُلۡنَا ٱضۡرِبُوهُ بِبَعۡضِهَاۚ كَذَٰلِكَ يُحۡيِ ٱللَّهُ ٱلۡمَوۡتَىٰ وَيُرِيكُمۡ ءَايَٰتِهِۦ لَعَلَّكُمۡ تَعۡقِلُونَ ﴿٧٣﴾
73 Дэ жытIащ: "Абы (жэмым) щыщ IыхьэкIэ феуэт (яукIам)". Апхуэдэу Алыхьым лIахэр къегъэхъуж, и нэщэнэхэри фегъэлъагъур, къывгурыIуэнкIэ мэхъур.
ثُمَّ قَسَتۡ قُلُوبُكُم مِّنۢ بَعۡدِ ذَٰلِكَ فَهِيَ كَٱلۡحِجَارَةِ أَوۡ أَشَدُّ قَسۡوَةٗۚ وَإِنَّ مِنَ ٱلۡحِجَارَةِ لَمَا يَتَفَجَّرُ مِنۡهُ ٱلۡأَنۡهَٰرُۚ وَإِنَّ مِنۡهَا لَمَا يَشَّقَّقُ فَيَخۡرُجُ مِنۡهُ ٱلۡمَآءُۚ وَإِنَّ مِنۡهَا لَمَا يَهۡبِطُ مِنۡ خَشۡيَةِ ٱللَّهِۗ وَمَا ٱللَّهُ بِغَٰفِلٍ عَمَّا تَعۡمَلُونَ ﴿٧٤﴾
74 ИтIанэ фигухэр быдэ хъуащ, мывэхэм хуэдэу, е нэхъ быдэжу абы иужькIэ. АтIэ мывэхэм къахокIыр псыхэр къызыщIэж. Абыхэм яхэтщ зэгуэуду псы къызыхэкI. ИкIи абыхэм яхэтщ Алыхьым щышынэхэу техуэхэр. Алыхьыр щымыгъуазэу аракъым фэ фщIэхэм.
۞ أَفَتَطۡمَعُونَ أَن يُؤۡمِنُواْ لَكُمۡ وَقَدۡ كَانَ فَرِيقٞ مِّنۡهُمۡ يَسۡمَعُونَ كَلَٰمَ ٱللَّهِ ثُمَّ يُحَرِّفُونَهُۥ مِنۢ بَعۡدِ مَا عَقَلُوهُ وَهُمۡ يَعۡلَمُونَ ﴿٧٥﴾
75 Фэ фыгугъэу ара жыфIэр я фIэщ хъуну? Абыхэм яхэтщ гуп, Алыхьым и псалъэр зэхэзыхауэ ар зэзыхъуэкIахэр, къикIыр къагурыIуа нэужь.
وَإِذَا لَقُواْ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ قَالُوٓاْ ءَامَنَّا وَإِذَا خَلَا بَعۡضُهُمۡ إِلَىٰ بَعۡضٖ قَالُوٓاْ أَتُحَدِّثُونَهُم بِمَا فَتَحَ ٱللَّهُ عَلَيۡكُمۡ لِيُحَآجُّوكُم بِهِۦ عِندَ رَبِّكُمۡۚ أَفَلَا تَعۡقِلُونَ ﴿٧٦﴾
76 Ахэр Iиман къэзыхьахэм щахуэзэкIэ: "Iиман къэтхьащ", - жаIэр. Ауэ езыхэр зэщIыгъуу къанэхэмэ жаIэр: "Абыхэм яхуэфIуэтэну ара Алыхьым нахуэ фхуищIар итIанэ абыкIэ ахэр къывэдэуэжын щхьэкIэ фи Тхьэм и пащхьэ? КъывгурымыIуэу ара фэ?"
أَوَلَا يَعۡلَمُونَ أَنَّ ٱللَّهَ يَعۡلَمُ مَا يُسِرُّونَ وَمَا يُعۡلِنُونَ ﴿٧٧﴾
77 Абыхэм ямыщIэу ара Алыхьыр яущэхуми, нахуэ ящIми зэрыщыгъуазэр?
وَمِنۡهُمۡ أُمِّيُّونَ لَا يَعۡلَمُونَ ٱلۡكِتَٰبَ إِلَّآ أَمَانِيَّ وَإِنۡ هُمۡ إِلَّا يَظُنُّونَ ﴿٧٨﴾
78 Абыхэм яхэтщ еджэкIэ зымыщIэхэу Тхылъым хэзмыщIыкIхэр я гугъэу ящIхэм фIэкIа икIи езыхэм къазэрыфIэщIым мыхъумэ.
فَوَيۡلٞ لِّلَّذِينَ يَكۡتُبُونَ ٱلۡكِتَٰبَ بِأَيۡدِيهِمۡ ثُمَّ يَقُولُونَ هَٰذَا مِنۡ عِندِ ٱللَّهِ لِيَشۡتَرُواْ بِهِۦ ثَمَنٗا قَلِيلٗاۖ فَوَيۡلٞ لَّهُم مِّمَّا كَتَبَتۡ أَيۡدِيهِمۡ وَوَيۡلٞ لَّهُم مِّمَّا يَكۡسِبُونَ ﴿٧٩﴾
79 КIуэдыгъуэр къатехуащ Тхылъыр зи IэкIэ зытххэу итIанэ жызыIэхэм: "Мыр Алыхьым и деж къикIащ". Абы уасэ мащIэ къыщIахыну хуейхэщ, хэкIуэдахэщ ахэр ятххэм щхьэкIэ я IэхэмкIэ, хэкIуэдахэщ ахэр къыщIахами щхьэкIэ.
وَقَالُواْ لَن تَمَسَّنَا ٱلنَّارُ إِلَّآ أَيَّامٗا مَّعۡدُودَةٗۚ قُلۡ أَتَّخَذۡتُمۡ عِندَ ٱللَّهِ عَهۡدٗا فَلَن يُخۡلِفَ ٱللَّهُ عَهۡدَهُۥٓۖ أَمۡ تَقُولُونَ عَلَى ٱللَّهِ مَا لَا تَعۡلَمُونَ ﴿٨٠﴾
80 Абыхэм жаIащ: "МафIэр къыднэсынущ дэ махуэ зыбжанэкIэ". ЖыIэ: "Алыхьым псалъэ быдэ къыIифхауэ ара? АтIэ Алыхьыр псалъэу итам зэи епцIыжкъым! Е Алыхьым пцIы тефлъхьэу ара зыри хэвмыщIыкIыу?"
بَلَىٰۚ مَن كَسَبَ سَيِّئَةٗ وَأَحَٰطَتۡ بِهِۦ خَطِيٓـَٔتُهُۥ فَأُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ ﴿٨١﴾
81 Хьэуэ тIэ! Iей къэзылэжьауэ зи гуэныхьхэм къаухъуреихьахэр, ахэр МафIэм хэхуэнухэщ, игъащIэкIи абы къыхэнэнухэщ.
وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ أُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلۡجَنَّةِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ ﴿٨٢﴾
82 Iиман къэзыхьауэ фIы зыщIахэр атIэ жэнэтым ихьэнухэщ, ахэр абы игъащIэкIэ къинэнухэщ.
وَإِذۡ أَخَذۡنَا مِيثَٰقَ بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ لَا تَعۡبُدُونَ إِلَّا ٱللَّهَ وَبِٱلۡوَٰلِدَيۡنِ إِحۡسَانٗا وَذِي ٱلۡقُرۡبَىٰ وَٱلۡيَتَٰمَىٰ وَٱلۡمَسَٰكِينِ وَقُولُواْ لِلنَّاسِ حُسۡنٗا وَأَقِيمُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتُواْ ٱلزَّكَوٰةَ ثُمَّ تَوَلَّيۡتُمۡ إِلَّا قَلِيلٗا مِّنكُمۡ وَأَنتُم مُّعۡرِضُونَ ﴿٨٣﴾
83 Iисраил и бынхэм псалъэ быдэ къаIитхат: Алыхьым нэгъуэщI зыми фыхуэмыпщылI, фи адэ-анэхэм фIыуэ фахуэщыт, Iыхьлыхэми, ибэхэми, тхьэмыщкIэхэми, цIыхухэм фIы яжефIэ, нэмэз фщIы, сэджыт фты. ИтIанэ абыхэм я щIыбхэр къагъэзащ яфIэмыфIу, мащIэ дыдэ нэхъ къэмынэу.
وَإِذۡ أَخَذۡنَا مِيثَٰقَكُمۡ لَا تَسۡفِكُونَ دِمَآءَكُمۡ وَلَا تُخۡرِجُونَ أَنفُسَكُم مِّن دِيَٰرِكُمۡ ثُمَّ أَقۡرَرۡتُمۡ وَأَنتُمۡ تَشۡهَدُونَ ﴿٨٤﴾
84 ИтIанэ псалъэ быдэ фIитхат: фи лъы фымыгъажэ, зым адрейр и унэм къыщIэвмыху. Фэ абы фезэгъащ икIи щыхьэт фыхъуащ.
ثُمَّ أَنتُمۡ هَٰٓؤُلَآءِ تَقۡتُلُونَ أَنفُسَكُمۡ وَتُخۡرِجُونَ فَرِيقٗا مِّنكُم مِّن دِيَٰرِهِمۡ تَظَٰهَرُونَ عَلَيۡهِم بِٱلۡإِثۡمِ وَٱلۡعُدۡوَٰنِ وَإِن يَأۡتُوكُمۡ أُسَٰرَىٰ تُفَٰدُوهُمۡ وَهُوَ مُحَرَّمٌ عَلَيۡكُمۡ إِخۡرَاجُهُمۡۚ أَفَتُؤۡمِنُونَ بِبَعۡضِ ٱلۡكِتَٰبِ وَتَكۡفُرُونَ بِبَعۡضٖۚ فَمَا جَزَآءُ مَن يَفۡعَلُ ذَٰلِكَ مِنكُمۡ إِلَّا خِزۡيٞ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَاۖ وَيَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ يُرَدُّونَ إِلَىٰٓ أَشَدِّ ٱلۡعَذَابِۗ وَمَا ٱللَّهُ بِغَٰفِلٍ عَمَّا تَعۡمَلُونَ ﴿٨٥﴾
85 ИтIанэ мис фэ фызэроукIыр икIи зы гуп фэ фщыщхэр я унэхэм къыщIывохур. Зым фыдоIэпыкъур, адрейхэм фапэувурэ, гуэныхьрэ залымыгъэрэ зефхьэурэ. Ауэ ахэр гъэру фи деж къыщыкIуэхэкIэ, ахэр къывощэхужхэр, икIи хьэрэм фхуащIат ахэр дэфхуну. Тхылъым и Iыхьэ фи фIэщ хъуауэ, адрей Iыхьэр пцIыуэ фыбжауэ ара? Апхуэдэу зыщIэм фэ фщыщу хуэфащэр мы дунейм гъэпудауэ щытыну, Къемэт махуэми нэхъ хьэзаб гуащIэ хуэфащэщ. Алыхьыр щымыгъуазэу аракъым фэ фщIэхэм.
أُوْلَٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ ٱشۡتَرَوُاْ ٱلۡحَيَوٰةَ ٱلدُّنۡيَا بِٱلۡأٓخِرَةِۖ فَلَا يُخَفَّفُ عَنۡهُمُ ٱلۡعَذَابُ وَلَا هُمۡ يُنصَرُونَ ﴿٨٦﴾
86 Мы дунейр ахърэткIэ къэзыщэхуахэращ ахэр, абыхэм хьэзабыр хуагъэпсынщIэнукъым икIи дэIэпыкъуэгъуи яIэнукъым.
وَلَقَدۡ ءَاتَيۡنَا مُوسَى ٱلۡكِتَٰبَ وَقَفَّيۡنَا مِنۢ بَعۡدِهِۦ بِٱلرُّسُلِۖ وَءَاتَيۡنَا عِيسَى ٱبۡنَ مَرۡيَمَ ٱلۡبَيِّنَٰتِ وَأَيَّدۡنَٰهُ بِرُوحِ ٱلۡقُدُسِۗ أَفَكُلَّمَا جَآءَكُمۡ رَسُولُۢ بِمَا لَا تَهۡوَىٰٓ أَنفُسُكُمُ ٱسۡتَكۡبَرۡتُمۡ فَفَرِيقٗا كَذَّبۡتُمۡ وَفَرِيقٗا تَقۡتُلُونَ ﴿٨٧﴾
87 Мусэ Тхылъыр еттри Дэ иужьым лIыкIуэхэр кIэлъыдгъэкIуащ. Хьисэ, Мэрям и къуэми, нэщэнэхэр еттри Псэ ЛъапIэмкIэ[1] дгъэбыдащ. ЛIыкIуэ къыфхуэкIуэху къэскIэ, фэ фигу иримыхьыр къыфхуихьурэ, фепэгэкIыу арэ? Зы гупыр пцIыупсу вгъэIуу, адрейхэр фыукIыу арат!
وَقَالُواْ قُلُوبُنَا غُلۡفُۢۚ بَل لَّعَنَهُمُ ٱللَّهُ بِكُفۡرِهِمۡ فَقَلِيلٗا مَّا يُؤۡمِنُونَ ﴿٨٨﴾
88 Абыхэм жаIащ: "Дэ дигухэм тепхъуэ телъщ". Алыхьым нэлат ярихащ абыхэм я джаурыгъэм щхьэкIэ, мащIэщ абыхэм Iиману къахьыр!
وَلَمَّا جَآءَهُمۡ كِتَٰبٞ مِّنۡ عِندِ ٱللَّهِ مُصَدِّقٞ لِّمَا مَعَهُمۡ وَكَانُواْ مِن قَبۡلُ يَسۡتَفۡتِحُونَ عَلَى ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ فَلَمَّا جَآءَهُم مَّا عَرَفُواْ كَفَرُواْ بِهِۦۚ فَلَعۡنَةُ ٱللَّهِ عَلَى ٱلۡكَٰفِرِينَ ﴿٨٩﴾
89 Абыхэм Тхылъ къахуехащ, Алыхьым и деж къикIауэ, езыхэм яIэщIэлъым итыр къигъэпэжу. ИпэкIэ джаурхэм зэратекIуэным щIэлъэIухэт ахэр. Ауэ езыхэм ящIэр къащыхуехым, ар пцIыуэ ябжащ. Алыхьым и нэлатыр къатехуэ джаурхэм!
بِئۡسَمَا ٱشۡتَرَوۡاْ بِهِۦٓ أَنفُسَهُمۡ أَن يَكۡفُرُواْ بِمَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ بَغۡيًا أَن يُنَزِّلَ ٱللَّهُ مِن فَضۡلِهِۦ عَلَىٰ مَن يَشَآءُ مِنۡ عِبَادِهِۦۖ فَبَآءُو بِغَضَبٍ عَلَىٰ غَضَبٖۚ وَلِلۡكَٰفِرِينَ عَذَابٞ مُّهِينٞ ﴿٩٠﴾
90 Сыту Iей абыхэм я псэхэр къызэращэхужар, Алыхьым къригъэхар пцIыуэ ябжу, ефыгъуэхэу, Алыхьым и пщылIхэм щыщу зыхуейм и фIыгъуэр зэрыхуригъэхым. Зы губжьым и гущIыIуж адрей губжьыр зытрагъэхуащ абыхэм. Джаурхэм яхуэфащэщ хьэзаб зыгъэпудыр.
وَإِذَا قِيلَ لَهُمۡ ءَامِنُواْ بِمَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ قَالُواْ نُؤۡمِنُ بِمَآ أُنزِلَ عَلَيۡنَا وَيَكۡفُرُونَ بِمَا وَرَآءَهُۥ وَهُوَ ٱلۡحَقُّ مُصَدِّقٗا لِّمَا مَعَهُمۡۗ قُلۡ فَلِمَ تَقۡتُلُونَ أَنۢبِيَآءَ ٱللَّهِ مِن قَبۡلُ إِن كُنتُم مُّؤۡمِنِينَ ﴿٩١﴾
91 Абыхэм щыжраIэкIэ: "Алыхьым къригъэхар фи фIэщ фщIы!" - жаIэжыр: "Дэ къытхуехар ди фIэщ мэхъур", - ауэ абы иужь къехар я фIэщ хъукъым, атIэ ар пэжщ, езыхэм яIыгъыр къэзыгъэпэжщ. ЖыIэ: "Сыт атIэ Алыхьым и бегъымбархэр ипэкIэ щIэвукIхэтэр фэ Iиман къэфхьауэ щытмэ?"
۞ وَلَقَدۡ جَآءَكُم مُّوسَىٰ بِٱلۡبَيِّنَٰتِ ثُمَّ ٱتَّخَذۡتُمُ ٱلۡعِجۡلَ مِنۢ بَعۡدِهِۦ وَأَنتُمۡ ظَٰلِمُونَ ﴿٩٢﴾
92 Мусэ нэщэнэ нахуэхэр къыфхуихьри къэкIуат, итIанэ танэм фыхуэпщылIыну щIэвдзащ, ар щымыIэху залымыгъэ фщIэуэ.
وَإِذۡ أَخَذۡنَا مِيثَٰقَكُمۡ وَرَفَعۡنَا فَوۡقَكُمُ ٱلطُّورَ خُذُواْ مَآ ءَاتَيۡنَٰكُم بِقُوَّةٖ وَٱسۡمَعُواْۖ قَالُواْ سَمِعۡنَا وَعَصَيۡنَا وَأُشۡرِبُواْ فِي قُلُوبِهِمُ ٱلۡعِجۡلَ بِكُفۡرِهِمۡۚ قُلۡ بِئۡسَمَا يَأۡمُرُكُم بِهِۦٓ إِيمَٰنُكُمۡ إِن كُنتُم مُّؤۡمِنِينَ ﴿٩٣﴾
93 Мис Дэ псалъэ быдэ фIитхат, ТIур къущхьэри фи щхьэщыгум идгъэуващ: "Быдэу фэттар фIыгъ икIи федаIуэ". Абыхэм жаIащ: "ДодэIур икIи дыхуэжыIэдаIуэркъым". Абыхэм ягухэм танэр хагъэхьащ, я джаурыгъэм къыхэкIкIэ. ЖыIэ: "Сыту Iеищэ фи Iиманым унафэу къыфхуищIыр, Iиман къэфхьар пэжмэ!"
قُلۡ إِن كَانَتۡ لَكُمُ ٱلدَّارُ ٱلۡأٓخِرَةُ عِندَ ٱللَّهِ خَالِصَةٗ مِّن دُونِ ٱلنَّاسِ فَتَمَنَّوُاْ ٱلۡمَوۡتَ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ ﴿٩٤﴾
94 ЖыIэ: "Алыхьым и деж иужьрей увыIэпIэр пэжу фэрамэ зыхуэфащэр, нэгъуэщI цIыхухэм къалъымысыну, лIэныгъэр къыфхуэкIуэну фыщIэлъэIу, фэ жыфIэр пэжу щытмэ".
وَلَن يَتَمَنَّوۡهُ أَبَدَۢا بِمَا قَدَّمَتۡ أَيۡدِيهِمۡۚ وَٱللَّهُ عَلِيمُۢ بِٱلظَّٰلِمِينَ ﴿٩٥﴾
95 Ахэр зэи абы щIэлъэIунухэкъым, я Iэхэм къихьам щхьэкIэ. Алыхьым ещIэр залымыгъэ зезыхьахэр.
وَلَتَجِدَنَّهُمۡ أَحۡرَصَ ٱلنَّاسِ عَلَىٰ حَيَوٰةٖ وَمِنَ ٱلَّذِينَ أَشۡرَكُواْۚ يَوَدُّ أَحَدُهُمۡ لَوۡ يُعَمَّرُ أَلۡفَ سَنَةٖ وَمَا هُوَ بِمُزَحۡزِحِهِۦ مِنَ ٱلۡعَذَابِ أَن يُعَمَّرَۗ وَٱللَّهُ بَصِيرُۢ بِمَا يَعۡمَلُونَ ﴿٩٦﴾
96 Уэ плъагъунущ ахэр псом нэхърэ нэхъыбэу мы дунейм зэрыхущIэкъухэр, тхьэ куэдым хуэпщылIхэм нэхърэ нэхъыбэжу. Абыхэм ящыщ зыр хуеинут илъэс мин къигъэщIэну. Ауэ апхуэдиз къагъэщIами хьэзабыр IуагъэкIуэтынукъым абыхэм. Алыхьым елъагъур абыхэм ящIэхэр.
قُلۡ مَن كَانَ عَدُوّٗا لِّـجِبۡرِيلَ فَإِنَّهُۥ نَزَّلَهُۥ عَلَىٰ قَلۡبِكَ بِإِذۡنِ ٱللَّهِ مُصَدِّقٗا لِّمَا بَيۡنَ يَدَيۡهِ وَهُدٗى وَبُشۡرَىٰ لِلۡمُؤۡمِنِينَ ﴿٩٧﴾
97 ЖыIэ: "Джибриль и бийр хэт?" Абы ар (КъурIэныр) уи гум кърилъхьащ, Алыхьым и унафэкIэ, ипэкIэ щыIахэр къигъэпэжу, захуэм хуишэу, Iиман къэзыхьахэм щхьэкIэ хъыбарыфIу.
مَن كَانَ عَدُوّٗا لِّلَّهِ وَمَلَٰٓئِكَتِهِۦ وَرُسُلِهِۦ وَجِبۡرِيلَ وَمِيكَىٰلَ فَإِنَّ ٱللَّهَ عَدُوّٞ لِّلۡكَٰفِرِينَ ﴿٩٨﴾
98 Алыхьми, Абы и мелыIычхэми, и лIыкIуэхэми, Джибрили, Микаили я биймэ зыгуэр, атIэ Алыхьыр я бийщ джаурхэм.
وَلَقَدۡ أَنزَلۡنَآ إِلَيۡكَ ءَايَٰتِۭ بَيِّنَٰتٖۖ وَمَا يَكۡفُرُ بِهَآ إِلَّا ٱلۡفَٰسِقُونَ ﴿٩٩﴾
99 Дэ ныпхуедгъэхащ нэщэнэ нахуэхэр, ахэр пцIыуэ зыбжыр фасикъ закъуэхэращ.
أَوَكُلَّمَا عَٰهَدُواْ عَهۡدٗا نَّبَذَهُۥ فَرِيقٞ مِّنۡهُمۚ بَلۡ أَكۡثَرُهُمۡ لَا يُؤۡمِنُونَ ﴿١٠٠﴾
100 Псалъэ быдэ зыIрахыжыху къэскIэ, абыхэм ящыщ зы гупыр абы епцIыжу ара? АтIэ абыхэм я нэхъыбэм Iиман къахьакъым.
وَلَمَّا جَآءَهُمۡ رَسُولٞ مِّنۡ عِندِ ٱللَّهِ مُصَدِّقٞ لِّمَا مَعَهُمۡ نَبَذَ فَرِيقٞ مِّنَ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡكِتَٰبَ كِتَٰبَ ٱللَّهِ وَرَآءَ ظُهُورِهِمۡ كَأَنَّهُمۡ لَا يَعۡلَمُونَ ﴿١٠١﴾
101 Абыхэм я деж лIыкIуэ къыщыкIуатэм, Алыхьым и деж къикIауэ, абыхэм яIыгъыр къигъэпэжу, Тхылъ зратауэ щытхэм Алыхьым и Тхылъыр я щIыбымкIэ хыфIадзащ, зыри ямыщIэм хуэдэу.
وَٱتَّبَعُواْ مَا تَتۡلُواْ ٱلشَّيَٰطِينُ عَلَىٰ مُلۡكِ سُلَيۡمَٰنَۖ وَمَا كَفَرَ سُلَيۡمَٰنُ وَلَٰكِنَّ ٱلشَّيَٰطِينَ كَفَرُواْ يُعَلِّمُونَ ٱلنَّاسَ ٱلسِّحۡرَ وَمَآ أُنزِلَ عَلَى ٱلۡمَلَكَيۡنِ بِبَابِلَ هَٰرُوتَ وَمَٰرُوتَۚ وَمَا يُعَلِّمَانِ مِنۡ أَحَدٍ حَتَّىٰ يَقُولَآ إِنَّمَا نَحۡنُ فِتۡنَةٞ فَلَا تَكۡفُرۡۖ فَيَتَعَلَّمُونَ مِنۡهُمَا مَا يُفَرِّقُونَ بِهِۦ بَيۡنَ ٱلۡمَرۡءِ وَزَوۡجِهِۦۚ وَمَا هُم بِضَآرِّينَ بِهِۦ مِنۡ أَحَدٍ إِلَّا بِإِذۡنِ ٱللَّهِۚ وَيَتَعَلَّمُونَ مَا يَضُرُّهُمۡ وَلَا يَنفَعُهُمۡۚ وَلَقَدۡ عَلِمُواْ لَمَنِ ٱشۡتَرَىٰهُ مَا لَهُۥ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ مِنۡ خَلَٰقٖۚ وَلَبِئۡسَ مَا شَرَوۡاْ بِهِۦٓ أَنفُسَهُمۡۚ لَوۡ كَانُواْ يَعۡلَمُونَ ﴿١٠٢﴾
102 Ахэр кIэлъыкIуащ Сулейман и мылъкум щIэт шейтIанхэр зэджэхэм. Сулейман джауру щытакъым, атIэ шейтIанхэращ джаур хъуахэр. Абыхэм цIыхухэм щхъухь зэращIэнур ирагъащIэрт, мелыIычитIми, Харутрэ Марутрэ, Вавилоным и деж къахуехари. Абыхэм зыми ирагъащIэртэкъым жамыIэу: "Дэ фыщыдгъэуэну аращ, аращи джаур умыхъу". Абыхэм я деж зрагъащIэрт зэлI-зэфызыр зэрызэпагъэкIыныр, ауэ абыхэм зыри иращIылIэфынутэкъым Алыхьым и унафэ щымыIэу. Зэраныгъэ къахуэзыхьынрат абыхэм зэрагъащIэр, зыри сэбэп къахуэмыхъуу. ИкIи абыхэм ящIэрт ар зэрагъащIэмэ ахърэтым зыри зэрамыIэжынур. Сытым хуэдэу Iеищэ абыхэм я псэхэр зыщIатар, ар ящIэмэ аратэкъэ.
وَلَوۡ أَنَّهُمۡ ءَامَنُواْ وَٱتَّقَوۡاْ لَمَثُوبَةٞ مِّنۡ عِندِ ٱللَّهِ خَيۡرٞۚ لَّوۡ كَانُواْ يَعۡلَمُونَ ﴿١٠٣﴾
103 Абыхэм Iиман къахьу тхьэшынагъуэ зыхагъэлъатэмэ, Алыхьым и деж щагъуэтынур нэхъыфIт, ар ящIэтэмэ абыхэм.
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تَقُولُواْ رَٰعِنَا وَقُولُواْ ٱنظُرۡنَا وَٱسۡمَعُواْۗ وَلِلۡكَٰفِرِينَ عَذَابٌ أَلِيمٞ ﴿١٠٤﴾
104 Уэ Iиман къэзыхьахэ! "КъыткIэлъыплъ", - жывмыIэ, атIэ: "Къыдэплъ", - жыфIэ, икIи фыдаIуэ. Джаурхэми хьэзаб гуащIэ яхуэфащэщ.
مَّا يَوَدُّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ مِنۡ أَهۡلِ ٱلۡكِتَٰبِ وَلَا ٱلۡمُشۡرِكِينَ أَن يُنَزَّلَ عَلَيۡكُم مِّنۡ خَيۡرٖ مِّن رَّبِّكُمۡۚ وَٱللَّهُ يَخۡتَصُّ بِرَحۡمَتِهِۦ مَن يَشَآءُۚ وَٱللَّهُ ذُو ٱلۡفَضۡلِ ٱلۡعَظِيمِ ﴿١٠٥﴾
105 Джаурхэу Тхылъыр зратахэм щыщхэри, тхьэ куэдым хуэпщылIхэри фи Тхьэм и деж къикIауэ фIы къыфхуехыну хуейхэкъым. АтIэ Алыхьым и гущIэгъуныгъэкIэ къыхехыр зыхуейр, Алыхьыращ фIыщIэшхуэр зейр.
۞ مَا نَنسَخۡ مِنۡ ءَايَةٍ أَوۡ نُنسِهَا نَأۡتِ بِخَيۡرٖ مِّنۡهَآ أَوۡ مِثۡلِهَآۗ أَلَمۡ تَعۡلَمۡ أَنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٌ ﴿١٠٦﴾
106 Сыт хуэдэ Iэят Iудмыхыжми, е фщыдмыгъэгъупщэжми, абы нэхърэ нэхъыфI е абы хуэдэ къыдохьыр. Уэ умыщIэу ара Алыхьым сытри зэрыхузэфIэкIыр?
أَلَمۡ تَعۡلَمۡ أَنَّ ٱللَّهَ لَهُۥ مُلۡكُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۗ وَمَا لَكُم مِّن دُونِ ٱللَّهِ مِن وَلِيّٖ وَلَا نَصِيرٍ ﴿١٠٧﴾
107 Уэ умыщIэу ара Алыхьым уафэхэми щIылъэми я унафэр зэрыIэщIэлъыр? ФиIэкъым фэ Алыхьым нэгъуэщI къыщхьэщыжакIуи, дэIэпыкъуэгъуи.
أَمۡ تُرِيدُونَ أَن تَسۡـَٔلُواْ رَسُولَكُمۡ كَمَا سُئِلَ مُوسَىٰ مِن قَبۡلُۗ وَمَن يَتَبَدَّلِ ٱلۡكُفۡرَ بِٱلۡإِيمَٰنِ فَقَدۡ ضَلَّ سَوَآءَ ٱلسَّبِيلِ ﴿١٠٨﴾
108 Е фыхуейуэ ара фи лIыкIуэм жефIэну, ипэкIэ Мусэ жраIам хуэдэу? Хэт джаурыгъэкIэ Iиманыр ихъуэжами, абы гъуэгу захуэр игъэгъуэщауэ аращ.
وَدَّ كَثِيرٞ مِّنۡ أَهۡلِ ٱلۡكِتَٰبِ لَوۡ يَرُدُّونَكُم مِّنۢ بَعۡدِ إِيمَٰنِكُمۡ كُفَّارًا حَسَدٗا مِّنۡ عِندِ أَنفُسِهِم مِّنۢ بَعۡدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُمُ ٱلۡحَقُّۖ فَٱعۡفُواْ وَٱصۡفَحُواْ حَتَّىٰ يَأۡتِيَ ٱللَّهُ بِأَمۡرِهِۦٓۗ إِنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٞ ﴿١٠٩﴾
109 Тхылъ зратахэм щыщ куэдыр хуейхэщ Iиман къэфхьа иужь джаур фагъэхъужыну, ягухэм къикI фыгъуэныгъэм щхьэкIэ пэжыр нахуэу ялъэгъуа иужь. Яхуэвгъэгъуи гулъытэ явмыт, Алыхьым и унафэр къихьыху, Алыхьым сытри хузэфIокIыр.
وَأَقِيمُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتُواْ ٱلزَّكَوٰةَۚ وَمَا تُقَدِّمُواْ لِأَنفُسِكُم مِّنۡ خَيۡرٖ تَجِدُوهُ عِندَ ٱللَّهِۗ إِنَّ ٱللَّهَ بِمَا تَعۡمَلُونَ بَصِيرٞ ﴿١١٠﴾
110 Нэмэз фщIы, сэджыт фты. Сыт фи щхьэхэм щхьэкIэ фIыуэ фымыщIами, ар Алыхьым и деж щывгъуэтыжынущ. Алыхьым фщIэхэр елъагъур.
وَقَالُواْ لَن يَدۡخُلَ ٱلۡجَنَّةَ إِلَّا مَن كَانَ هُودًا أَوۡ نَصَٰرَىٰۗ تِلۡكَ أَمَانِيُّهُمۡۗ قُلۡ هَاتُواْ بُرۡهَٰنَكُمۡ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ ﴿١١١﴾
111 Абыхэм жаIащ: "Жэнэтым ихьэнукъым зыри, чыристанхэмрэ журтхэмрэ фIэкIа". Апхуэдэщ абыхэм я гугъэхэр. ЖыIэ: "Фи щыхьэтхэр къэфхь, а жыфIэр пэжу щытмэ".
بَلَىٰۚ مَنۡ أَسۡلَمَ وَجۡهَهُۥ لِلَّهِ وَهُوَ مُحۡسِنٞ فَلَهُۥٓ أَجۡرُهُۥ عِندَ رَبِّهِۦ وَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ ﴿١١٢﴾
112 Хьэуэ атIэ, Алыхьым и нэгур хуэзыгъэзауэ фIы зыщIэм хуэфащэр игъуэтыжынущ и Тхьэм и деж, шынагъуи ялъагъунукъым, гукъеуи яIэнукъым абыхэм.
وَقَالَتِ ٱلۡيَهُودُ لَيۡسَتِ ٱلنَّصَٰرَىٰ عَلَىٰ شَيۡءٖ وَقَالَتِ ٱلنَّصَٰرَىٰ لَيۡسَتِ ٱلۡيَهُودُ عَلَىٰ شَيۡءٖ وَهُمۡ يَتۡلُونَ ٱلۡكِتَٰبَۗ كَذَٰلِكَ قَالَ ٱلَّذِينَ لَا يَعۡلَمُونَ مِثۡلَ قَوۡلِهِمۡۚ فَٱللَّهُ يَحۡكُمُ بَيۡنَهُمۡ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ فِيمَا كَانُواْ فِيهِ يَخۡتَلِفُونَ ﴿١١٣﴾
113 Журтхэм жаIащ: "Чыристанхэр зытетыр зыми ищIыскъым". Чыристанхэми жаIащ: "Журтхэр зытетыр зыми ищIыскъым". Ахэр псори Тхылъ йоджэхэр. Апхуэдэу жаIащ щIэныгъэ лъэпкъ зимыIэхэм, абыхэм я псалъэхэм хуэдэу. Алыхьым абыхэм я унафэр ищIэнщ Къемэт махуэм, а зэрызэтекIахэм теухуауэ.
وَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّن مَّنَعَ مَسَٰجِدَ ٱللَّهِ أَن يُذۡكَرَ فِيهَا ٱسۡمُهُۥ وَسَعَىٰ فِي خَرَابِهَآۚ أُوْلَٰٓئِكَ مَا كَانَ لَهُمۡ أَن يَدۡخُلُوهَآ إِلَّا خَآئِفِينَۚ لَهُمۡ فِي ٱلدُّنۡيَا خِزۡيٞ وَلَهُمۡ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ عَذَابٌ عَظِيمٞ ﴿١١٤﴾
114 Хэт нэхъыбэу залымыгъэ зезыхьэр, Алыхьым и мэжджытхэм Абы и цIэр ираIуэну зымыдэм нэхърэ, икIи ахэр икъутэну иужь итым нэхърэ? Ахэр щIыхьэну щыткъым абыхэм, шынэхэу фIэкIа. Ахэр мы дунейм гъэцIыкIуа хъунухэщ, ахърэтми хьэзабышхуэ къапэщылъщ.
وَلِلَّهِ ٱلۡمَشۡرِقُ وَٱلۡمَغۡرِبُۚ فَأَيۡنَمَا تُوَلُّواْ فَثَمَّ وَجۡهُ ٱللَّهِۚ إِنَّ ٱللَّهَ وَٰسِعٌ عَلِيمٞ ﴿١١٥﴾
115 Алыхьым къуэкIыпIэми, къухьэпIэми щыIэр ейщ. ДэнэкIэ зывмыгъазэми, Алыхьым и Напэм зыхуэвгъазэу аращ. ИпэжыпIэкIэ Алыхьым псори зэщIеубыдэр, ещIэр.
وَقَالُواْ ٱتَّخَذَ ٱللَّهُ وَلَدٗاۗ سُبۡحَٰنَهُۥۖ بَل لَّهُۥ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۖ كُلّٞ لَّهُۥ قَٰنِتُونَ ﴿١١٦﴾
116 Абыхэм жаIащ: "Алыхьым бын зыхуищтэжащ". И щIыхьыр инщ Абы! Хьэуэ атIэ, Абы уафэхэми, щIылъэми щыIэу хъуар ейщ. Псори Абы и IэмыщIэ илъщ.
بَدِيعُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۖ وَإِذَا قَضَىٰٓ أَمۡرٗا فَإِنَّمَا يَقُولُ لَهُۥ كُن فَيَكُونُ ﴿١١٧﴾
117 Уафэхэри щIылъэри щымыIауэ зыщIащ. Унафэ гуэр къихьамэ, жреIэр: "Къэхъу", - итIанэ къохъур ар.
وَقَالَ ٱلَّذِينَ لَا يَعۡلَمُونَ لَوۡلَا يُكَلِّمُنَا ٱللَّهُ أَوۡ تَأۡتِينَآ ءَايَةٞۗ كَذَٰلِكَ قَالَ ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِهِم مِّثۡلَ قَوۡلِهِمۡۘ تَشَٰبَهَتۡ قُلُوبُهُمۡۗ قَدۡ بَيَّنَّا ٱلۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمٖ يُوقِنُونَ ﴿١١٨﴾
118 ЗымыщIэхэм жаIащ: "Алыхьыр къыдэпсэлъамэ аратэкъэ е нэщэнэ къытхуэкIуамэ арат". Абыхэм япэкIэ щыIахэми жаIат, абыхэм жаIам хуэдэу, ягухэр зэщхьщ абыхэм. Дэ нэщэнэхэр гурыIуэгъуэ тщIащ, быдэу зи фIэщ хъухэм щхьэкIэ.
إِنَّآ أَرۡسَلۡنَٰكَ بِٱلۡحَقِّ بَشِيرٗا وَنَذِيرٗاۖ وَلَا تُسۡـَٔلُ عَنۡ أَصۡحَٰبِ ٱلۡجَحِيمِ ﴿١١٩﴾
119 Дэ удгъэкIуащ пэжыр яхуэпхьауэ, хъыбарыфIыр ябгъащIэу, Iейми зыщахъумэну къыхуебджэхэу. Аращи жыхьэнэмэм хэхуэнухэм щхьэкIэ къоупщIынукъым уэ.
وَلَن تَرۡضَىٰ عَنكَ ٱلۡيَهُودُ وَلَا ٱلنَّصَٰرَىٰ حَتَّىٰ تَتَّبِعَ مِلَّتَهُمۡۗ قُلۡ إِنَّ هُدَى ٱللَّهِ هُوَ ٱلۡهُدَىٰۗ وَلَئِنِ ٱتَّبَعۡتَ أَهۡوَآءَهُم بَعۡدَ ٱلَّذِي جَآءَكَ مِنَ ٱلۡعِلۡمِ مَا لَكَ مِنَ ٱللَّهِ مِن وَلِيّٖ وَلَا نَصِيرٍ ﴿١٢٠﴾
120 Журтхэмрэ чыристанхэмрэ аразы къыпхуэхъунукъым уэ, абыхэм я диным утемыувэу. ЖыIэ: "Алыхьым и гъуэгуращ захуэр". Абыхэм я хуеиныгъэхэм уакIэлъыкIуэмэ, щIэныгъэу къыпхуэкIуам иужь, Алыхьым ущызыхъумэни, къыпщхьэщыжыни бгъуэтынукъым.
ٱلَّذِينَ ءَاتَيۡنَٰهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ يَتۡلُونَهُۥ حَقَّ تِلَاوَتِهِۦٓ أُوْلَٰٓئِكَ يُؤۡمِنُونَ بِهِۦۗ وَمَن يَكۡفُرۡ بِهِۦ فَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡخَٰسِرُونَ ﴿١٢١﴾
121 Тхылъ зэттахэр абы зэрыщытын хуейм хуэдэу йоджэхэр, абыхэм ар я фIэщ мэхъур. Ар зи фIэщ мыхъуахэр хэкIуэдауэ аращ.
يَٰبَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ ٱذۡكُرُواْ نِعۡمَتِيَ ٱلَّتِيٓ أَنۡعَمۡتُ عَلَيۡكُمۡ وَأَنِّي فَضَّلۡتُكُمۡ عَلَى ٱلۡعَٰلَمِينَ ﴿١٢٢﴾
122 Уэ, Iисраил и бынхэ, фIыгъуэу фэстахэр фигу къэвгъэкIыж, икIи Сэ дунейуэ хъуам фахэсIэтыкIат.
وَٱتَّقُواْ يَوۡمٗا لَّا تَجۡزِي نَفۡسٌ عَن نَّفۡسٖ شَيۡـٔٗا وَلَا يُقۡبَلُ مِنۡهَا عَدۡلٞ وَلَا تَنفَعُهَا شَفَٰعَةٞ وَلَا هُمۡ يُنصَرُونَ ﴿١٢٣﴾
123 Фыщышынэ зы псэми адрейм зыри щыхуимыщIэфыну махуэм, щIатыр зыри къабыл щамыщIынум, зыми къыщхьэщыжынум сэбэп къащыхуимыхьынум, зыри дэIэпыкъуэгъу щахуэмыхъунум.
۞ وَإِذِ ٱبۡتَلَىٰٓ إِبۡرَٰهِـۧمَ رَبُّهُۥ بِكَلِمَٰتٖ فَأَتَمَّهُنَّۖ قَالَ إِنِّي جَاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِمَامٗاۖ قَالَ وَمِن ذُرِّيَّتِيۖ قَالَ لَا يَنَالُ عَهۡدِي ٱلظَّٰلِمِينَ ﴿١٢٤﴾
124 Алыхьым Ибрахьим игъэунэхуати унафэ хуищIри, абы ар игъэзэщIащ. ЖиIащ (Алыхьым): "Сэ цIыхухэм я пашэ усщIынущ". Абы (Ибрахьим) жиIащ: "Си бынхэм щыщхэри". Абы (Алыхьым) жиIащ: "Си псалъэр къатехуэнукъым залымыгъэ зезыхьэхэм".
وَإِذۡ جَعَلۡنَا ٱلۡبَيۡتَ مَثَابَةٗ لِّلنَّاسِ وَأَمۡنٗا وَٱتَّخِذُواْ مِن مَّقَامِ إِبۡرَٰهِـۧمَ مُصَلّٗىۖ وَعَهِدۡنَآ إِلَىٰٓ إِبۡرَٰهِـۧمَ وَإِسۡمَٰعِيلَ أَن طَهِّرَا بَيۡتِيَ لِلطَّآئِفِينَ وَٱلۡعَٰكِفِينَ وَٱلرُّكَّعِ ٱلسُّجُودِ ﴿١٢٥﴾
125 Унэри тщIащ цIыхухэм я увыIэпIэ икIи шынагъуэ здэщымыIэ. Аращи, Ибрахьим здэщыта щIыпIэр нэмэз щыфщIыну хэвубыдыкI. Ибрахьимрэ Исмахьилрэ унафэ яхуэтщIащ: "Си Унэр яхуэвгъэкъабзэ ар хъурейуэ къэзыкIухьхэм щхьэкIи, абым щIэсхэм щхьэкIи, нэмэз ящIурэ щхьэщэ зыщIхэу зи щхьэхэр щIым зыгъэтIылъхэми щхьэкIэ".
وَإِذۡ قَالَ إِبۡرَٰهِـۧمُ رَبِّ ٱجۡعَلۡ هَٰذَا بَلَدًا ءَامِنٗا وَٱرۡزُقۡ أَهۡلَهُۥ مِنَ ٱلثَّمَرَٰتِ مَنۡ ءَامَنَ مِنۡهُم بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِۚ قَالَ وَمَن كَفَرَ فَأُمَتِّعُهُۥ قَلِيلٗا ثُمَّ أَضۡطَرُّهُۥٓ إِلَىٰ عَذَابِ ٱلنَّارِۖ وَبِئۡسَ ٱلۡمَصِيرُ ﴿١٢٦﴾
126 Мис Ибрахьим жиIат: "Си Тхьэ, мы къалэр щIы шынагъуэншэу, мыбы щыпсэухэми ят пхъэщхьэмыщхьэ Алыхьымрэ иужьрей махуэмрэ зи фIэщ хъуахэм абыхэм щыщу". Абы (Алыхьым) жиIащ: "Джаур хъуахэм атIэ фIыгъуэхэр ястынщи тIэкIу, итIанэ лIыгъэкIэ мафIэм и хьэзабым хэздзэнхэщ, сытым хуэдэу Iей а увыIэпIэр".
وَإِذۡ يَرۡفَعُ إِبۡرَٰهِـۧمُ ٱلۡقَوَاعِدَ مِنَ ٱلۡبَيۡتِ وَإِسۡمَٰعِيلُ رَبَّنَا تَقَبَّلۡ مِنَّآۖ إِنَّكَ أَنتَ ٱلسَّمِيعُ ٱلۡعَلِيمُ ﴿١٢٧﴾
127 Мис Ибрахьимрэ Исмахьилрэ Унэм и лъабжьэр яIэтурэ (жаIэр): "Ди Тхьэ, къабылу тIих мыр, Уэращ Зэхэзыхыр, ЗыщIэр.
رَبَّنَا وَٱجۡعَلۡنَا مُسۡلِمَيۡنِ لَكَ وَمِن ذُرِّيَّتِنَآ أُمَّةٗ مُّسۡلِمَةٗ لَّكَ وَأَرِنَا مَنَاسِكَنَا وَتُبۡ عَلَيۡنَآۖ إِنَّكَ أَنتَ ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ ﴿١٢٨﴾
128 Ди Тхьэ, Уэ жыIэщIэ дыпхуэхъуу дыщI дэ тIури, ди щIэблэри Уэ жыIэщIэ пхуэхъу лъэпкъ щIы. ДгъэзэщIэн хуейр дгъэлъагъуи къытхуэгъэгъу, Уэращ Зыгъэгъур, ГущIэгъущIыр.
رَبَّنَا وَٱبۡعَثۡ فِيهِمۡ رَسُولٗا مِّنۡهُمۡ يَتۡلُواْ عَلَيۡهِمۡ ءَايَٰتِكَ وَيُعَلِّمُهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ وَٱلۡحِكۡمَةَ وَيُزَكِّيهِمۡۖ إِنَّكَ أَنتَ ٱلۡعَزِيزُ ٱلۡحَكِيمُ ﴿١٢٩﴾
129 Ди Тхьэ, абыхэм яхуэгъакIуэ езыхэм щыщ лIыкIуэ, Уи Iэятхэм яхуеджэу, Тхылъымрэ акъылыфIагъымрэ яригъащIэу, заригъэгъэкъабзэу. Уэращ Лъэщыр, АкъылыфIэр".
وَمَن يَرۡغَبُ عَن مِّلَّةِ إِبۡرَٰهِـۧمَ إِلَّا مَن سَفِهَ نَفۡسَهُۥۚ وَلَقَدِ ٱصۡطَفَيۡنَٰهُ فِي ٱلدُّنۡيَاۖ وَإِنَّهُۥ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ لَمِنَ ٱلصَّٰلِحِينَ ﴿١٣٠﴾
130 Ибрахьим и диным хэт къытекIыр зи акъылыр зэтемытым нэхъ? Ар хэтIэтыкIащ Дэ мы дунейми, ахърэтми, ар цIыхуфIхэм ящыщщ.
إِذۡ قَالَ لَهُۥ رَبُّهُۥٓ أَسۡلِمۡۖ قَالَ أَسۡلَمۡتُ لِرَبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ ﴿١٣١﴾
131 Абы и Тхьэм жриIащ: "КъысхуэжыIэщIэ уэ". Абы (Ибрахьим) жиIащ: "Зестащ дунейуэ хъуам я Тхьэм".
وَوَصَّىٰ بِهَآ إِبۡرَٰهِـۧمُ بَنِيهِ وَيَعۡقُوبُ يَٰبَنِيَّ إِنَّ ٱللَّهَ ٱصۡطَفَىٰ لَكُمُ ٱلدِّينَ فَلَا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَأَنتُم مُّسۡلِمُونَ ﴿١٣٢﴾
132 Ибрахьим и бынхэми, Екъуби ар уэсяту къыхуагъэнащ: "Уэ, си бынхэ, Алыхьым фхухихащ диныр, аращи дунейм муслъымэну фIэкIа фемыхыж".
أَمۡ كُنتُمۡ شُهَدَآءَ إِذۡ حَضَرَ يَعۡقُوبَ ٱلۡمَوۡتُ إِذۡ قَالَ لِبَنِيهِ مَا تَعۡبُدُونَ مِنۢ بَعۡدِيۖ قَالُواْ نَعۡبُدُ إِلَٰهَكَ وَإِلَٰهَ ءَابَآئِكَ إِبۡرَٰهِـۧمَ وَإِسۡمَٰعِيلَ وَإِسۡحَٰقَ إِلَٰهٗا وَٰحِدٗا وَنَحۡنُ لَهُۥ مُسۡلِمُونَ ﴿١٣٣﴾
133 Е фыщыIауэ ара Екъуб и ажалыр къыщысам и бынхэм щажриIам: "Сыт фызыхуэпщылIынур?" Абыхэм жаIащ: "ДыхуэпщылIынущ уи Тхьэм, ди адэжьхэу Ибрахьими, Исмахьили, Исхьакъи я Тхьэм, Тхьэ закъуэм, дэ Абы зыхуэттащ".
تِلۡكَ أُمَّةٞ قَدۡ خَلَتۡۖ لَهَا مَا كَسَبَتۡ وَلَكُم مَّا كَسَبۡتُمۡۖ وَلَا تُسۡـَٔلُونَ عَمَّا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ ﴿١٣٤﴾
134 А лъэпкъыр текIащ, абыхэм къалэжьаращ яхуэфащэр, фэри къэвлэжьаращ фхуэфащэр. Абыхэм ящIахэмкIи фэ къывэупщIыжынукъым.
وَقَالُواْ كُونُواْ هُودًا أَوۡ نَصَٰرَىٰ تَهۡتَدُواْۗ قُلۡ بَلۡ مِلَّةَ إِبۡرَٰهِـۧمَ حَنِيفٗاۖ وَمَا كَانَ مِنَ ٱلۡمُشۡرِكِينَ ﴿١٣٥﴾
135 Абыхэм жаIащ: "Журт е чыристэн фыхъу, захуэм фытеувэнщ". ЖыIэ: "Хьэуэ, Ибрахьим хьэнифым[1] и диныращ, тхьэ куэдым хуэпщылlхэм ящыщу щытакъым ар".
قُولُوٓاْ ءَامَنَّا بِٱللَّهِ وَمَآ أُنزِلَ إِلَيۡنَا وَمَآ أُنزِلَ إِلَىٰٓ إِبۡرَٰهِـۧمَ وَإِسۡمَٰعِيلَ وَإِسۡحَٰقَ وَيَعۡقُوبَ وَٱلۡأَسۡبَاطِ وَمَآ أُوتِيَ مُوسَىٰ وَعِيسَىٰ وَمَآ أُوتِيَ ٱلنَّبِيُّونَ مِن رَّبِّهِمۡ لَا نُفَرِّقُ بَيۡنَ أَحَدٖ مِّنۡهُمۡ وَنَحۡنُ لَهُۥ مُسۡلِمُونَ ﴿١٣٦﴾
136 ЖыфIэ: "Ди фIэщ хъуащ Алыхьыр, дэ къытхуехари, Ибрахьими, Исмахьили, Исхьакъи, Екъуби, абы и бынхэми къахуехари, Муси, Хьиси къыхуэкIуари, бегъымбархэм я Тхьэм и деж къикIауэ къахуэкIуари. Ахэр зэхэдз тщIыкъым дэ. Дэ Абы зыхуэттащ".
فَإِنۡ ءَامَنُواْ بِمِثۡلِ مَآ ءَامَنتُم بِهِۦ فَقَدِ ٱهۡتَدَواْۖ وَّإِن تَوَلَّوۡاْ فَإِنَّمَا هُمۡ فِي شِقَاقٖۖ فَسَيَكۡفِيكَهُمُ ٱللَّهُۚ وَهُوَ ٱلسَّمِيعُ ٱلۡعَلِيمُ ﴿١٣٧﴾
137 Абыхэм Iиман къахьмэ фэ Iиман къызэрыфхьам хуэдэу гъуэгу захуэм теувэнхэщ. Ауэ я щIыбхэр къагъазэмэ, насыпыншагъэм хэхуахэщ, Алыхьым абыхэм уащихъумэнщ, Ар Зэхэзыхщ, ЗыщIэщ.
صِبۡغَةَ ٱللَّهِ وَمَنۡ أَحۡسَنُ مِنَ ٱللَّهِ صِبۡغَةٗۖ وَنَحۡنُ لَهُۥ عَٰبِدُونَ ﴿١٣٨﴾
138 Алыхьым и динщ, Алыхьым и диным нэхърэ сыт нэхъыфIу щыIэр? Аращ дэ дызыхуэпщылIыр.
قُلۡ أَتُحَآجُّونَنَا فِي ٱللَّهِ وَهُوَ رَبُّنَا وَرَبُّكُمۡ وَلَنَآ أَعۡمَٰلُنَا وَلَكُمۡ أَعۡمَٰلُكُمۡ وَنَحۡنُ لَهُۥ مُخۡلِصُونَ ﴿١٣٩﴾
139 ЖыIэ: "Алыхьым щхьэкIэ фыкъыдэдауэу ара? АтIэ Ар дэ ди Тхьэщ икIи фэ фи Тхьэщ. Дэ длэжьаращ тхуэфащэр, фэри влэжьаращ фхуэфащэр. Дэ Абы дыхуэпэжщ".
أَمۡ تَقُولُونَ إِنَّ إِبۡرَٰهِـۧمَ وَإِسۡمَٰعِيلَ وَإِسۡحَٰقَ وَيَعۡقُوبَ وَٱلۡأَسۡبَاطَ كَانُواْ هُودًا أَوۡ نَصَٰرَىٰۗ قُلۡ ءَأَنتُمۡ أَعۡلَمُ أَمِ ٱللَّهُۗ وَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّن كَتَمَ شَهَٰدَةً عِندَهُۥ مِنَ ٱللَّهِۗ وَمَا ٱللَّهُ بِغَٰفِلٍ عَمَّا تَعۡمَلُونَ ﴿١٤٠﴾
140 Е жыфIэу ара: "Ибрахьими, Исмахьили, Исхьакъи, Екъуби, абы и бынхэри журтхэу е чыристанхэу щытащ". ЖыIэ: "Фэра нэхъыфIу зыщIэр хьэмэ Алыхьыра? Хэт нэхъыбэу залымыгъэ зезыхьэр, Алыхьым и щыхьэтлыкъыр езым и деж зыущэхуам нэхърэ? Алыхьыр щымыгъуазэу аракъым фэ фщIэхэм".
تِلۡكَ أُمَّةٞ قَدۡ خَلَتۡۖ لَهَا مَا كَسَبَتۡ وَلَكُم مَّا كَسَبۡتُمۡۖ وَلَا تُسۡـَٔلُونَ عَمَّا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ ﴿١٤١﴾
141 А лъэпкъыр текIащ, абыхэм къалэжьаращ яхуэфащэр, фэри къэвлэжьаращ фхуэфащэр. Абыхэм ящIахэмкIи фэ къывэупщIыжынукъым.
۞ سَيَقُولُ ٱلسُّفَهَآءُ مِنَ ٱلنَّاسِ مَا وَلَّىٰهُمۡ عَن قِبۡلَتِهِمُ ٱلَّتِي كَانُواْ عَلَيۡهَاۚ قُل لِّلَّهِ ٱلۡمَشۡرِقُ وَٱلۡمَغۡرِبُۚ يَهۡدِي مَن يَشَآءُ إِلَىٰ صِرَٰطٖ مُّسۡتَقِيمٖ ﴿١٤٢﴾
142 Зи акъылыр иримыкъу цIыхухэм жаIэнущ: "Сыт абыхэм я къэблэ зызыхуагъазэтэр щIахъуэжар?" ЖыIэ: "Алыхьу къуэкIыпIэри къуэхьэпIэри зейм щхьэкIэ, зыхуейр гъуэгу захуэкIэ ешэр".
وَكَذَٰلِكَ جَعَلۡنَٰكُمۡ أُمَّةٗ وَسَطٗا لِّتَكُونُواْ شُهَدَآءَ عَلَى ٱلنَّاسِ وَيَكُونَ ٱلرَّسُولُ عَلَيۡكُمۡ شَهِيدٗاۗ وَمَا جَعَلۡنَا ٱلۡقِبۡلَةَ ٱلَّتِي كُنتَ عَلَيۡهَآ إِلَّا لِنَعۡلَمَ مَن يَتَّبِعُ ٱلرَّسُولَ مِمَّن يَنقَلِبُ عَلَىٰ عَقِبَيۡهِۚ وَإِن كَانَتۡ لَكَبِيرَةً إِلَّا عَلَى ٱلَّذِينَ هَدَى ٱللَّهُۗ وَمَا كَانَ ٱللَّهُ لِيُضِيعَ إِيمَٰنَكُمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ بِٱلنَّاسِ لَرَءُوفٞ رَّحِيمٞ ﴿١٤٣﴾
143 Апхуэдэу фытщIащ Дэ, и кум дэт гупу цIыхухэм щыхьэт фахуэхъуну, лIыкIуэри фэ фи щыхьэту щытыну. Къэблэ узытетари щIэтщIар къэтщIэн щхьэкIэ лIыкIуэм кIэлъыкIуэмрэ, зи щIыбыр къэзыгъазэу икIуэтыжымрэ. Ар хьэлъэ яхуэхъуащ псоми, Алыхьым гъуэгу захуэм тришахэм мыхъумэ. Алыхьым фи Iиманыр хигъэкIуэдэнукъым, Алыхьыр цIыхухэм яхуэгущIэгъущIщ, гущIэгъу яхуэзыщIщ.
قَدۡ نَرَىٰ تَقَلُّبَ وَجۡهِكَ فِي ٱلسَّمَآءِۖ فَلَنُوَلِّيَنَّكَ قِبۡلَةٗ تَرۡضَىٰهَاۚ فَوَلِّ وَجۡهَكَ شَطۡرَ ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِۚ وَحَيۡثُ مَا كُنتُمۡ فَوَلُّواْ وُجُوهَكُمۡ شَطۡرَهُۥۗ وَإِنَّ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡكِتَٰبَ لَيَعۡلَمُونَ أَنَّهُ ٱلۡحَقُّ مِن رَّبِّهِمۡۗ وَمَا ٱللَّهُ بِغَٰفِلٍ عَمَّا يَعۡمَلُونَ ﴿١٤٤﴾
144 Дэ тлъэгъуащ уи нэгур уафэм зэрыхуэбгъазэтэр, аращи арэзы узыхуэхъун къэблэм ухухуэдгъэзэнщ, уи нэгур гъазэ Мэжджыт ЛъапIэм и лъэныкъуэмкIэ, дэнэ фыщымыIами фи нэгухэр абы и лъэныкъуэмкIэ вгъазэ. ИкIи Тхылъ зэттахэм псоми ящIэр, ар пэж дыдэу я Тхьэм и деж къызэрикIар, Алыхьми имыщIэу аракъым абыхэм ялэжьыр.
وَلَئِنۡ أَتَيۡتَ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡكِتَٰبَ بِكُلِّ ءَايَةٖ مَّا تَبِعُواْ قِبۡلَتَكَۚ وَمَآ أَنتَ بِتَابِعٖ قِبۡلَتَهُمۡۚ وَمَا بَعۡضُهُم بِتَابِعٖ قِبۡلَةَ بَعۡضٖۚ وَلَئِنِ ٱتَّبَعۡتَ أَهۡوَآءَهُم مِّنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَكَ مِنَ ٱلۡعِلۡمِ إِنَّكَ إِذٗا لَّمِنَ ٱلظَّٰلِمِينَ ﴿١٤٥﴾
145 Тхылъ зэттахэм нэщэнэу хъуари къахуэпхьу укъакIуэми, уи къэблэм теувэнухэкъым, уэри абыхэм я къэблэм утемыувэ, зыр зым и къэблэм фытеувэкъым, ахэр зыхуейхэр яхуэпщIэмэ щIэныгъэ бгъуэта иужь, уэ залымыгъэ зезыхьэхэм ящыщ ухъунущ.
ٱلَّذِينَ ءَاتَيۡنَٰهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ يَعۡرِفُونَهُۥ كَمَا يَعۡرِفُونَ أَبۡنَآءَهُمۡۖ وَإِنَّ فَرِيقٗا مِّنۡهُمۡ لَيَكۡتُمُونَ ٱلۡحَقَّ وَهُمۡ يَعۡلَمُونَ ﴿١٤٦﴾
146 Тхъылъыр зэттахэм ящIэр ар, я бынхэр зэращIэм хуэдэу, ауэ абыхэм щыщ гупым пэжыр яущэхур, ящIэ пэтрэ.
ٱلۡحَقُّ مِن رَّبِّكَ فَلَا تَكُونَنَّ مِنَ ٱلۡمُمۡتَرِينَ ﴿١٤٧﴾
147 Пэжыр уи Тхьэм и дежщ къыздикIыр, аращи шэч къытезыхьэхэм ящыщ умыхъу.
وَلِكُلّٖ وِجۡهَةٌ هُوَ مُوَلِّيهَاۖ فَٱسۡتَبِقُواْ ٱلۡخَيۡرَٰتِۚ أَيۡنَ مَا تَكُونُواْ يَأۡتِ بِكُمُ ٱللَّهُ جَمِيعًاۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٞ ﴿١٤٨﴾
148 Хэти иIэщ зызыхуигъазэ лъэныкъуэ, аращи фIы щIэнымкIэ фызэпеуэ, дэнэ фыщымыIэми Алыхьым псори фызэхуишэсыжынущ, Алыхьым псори хузэфIокI.
وَمِنۡ حَيۡثُ خَرَجۡتَ فَوَلِّ وَجۡهَكَ شَطۡرَ ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِۖ وَإِنَّهُۥ لَلۡحَقُّ مِن رَّبِّكَۗ وَمَا ٱللَّهُ بِغَٰفِلٍ عَمَّا تَعۡمَلُونَ ﴿١٤٩﴾
149 ДэнэкIэ укъимыкIами, уи нэгур хуэгъазэ Мэжджыт ЛъапIэм, аращ уи Тхьэм и деж къикIа пэжыр, Алыхьым влэжьыр имыщIэу аракъым.
وَمِنۡ حَيۡثُ خَرَجۡتَ فَوَلِّ وَجۡهَكَ شَطۡرَ ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِۚ وَحَيۡثُ مَا كُنتُمۡ فَوَلُّواْ وُجُوهَكُمۡ شَطۡرَهُۥ لِئَلَّا يَكُونَ لِلنَّاسِ عَلَيۡكُمۡ حُجَّةٌ إِلَّا ٱلَّذِينَ ظَلَمُواْ مِنۡهُمۡ فَلَا تَخۡشَوۡهُمۡ وَٱخۡشَوۡنِي وَلِأُتِمَّ نِعۡمَتِي عَلَيۡكُمۡ وَلَعَلَّكُمۡ تَهۡتَدُونَ ﴿١٥٠﴾
150 ДэнэкIэ укъимыкIами, хуэгъазэ уи нэгур Мэжджыт ЛъапIэм, дэнэ фыкъыщымыхутами фи нэгур абы хуэвгъазэ, цIыхухэм щыхьэт къыфхуамыгъуэтыну, ахэр залымыгъэ зезыхьэу щымытхэмэ. Абыхэм фащымышынэу Сэ фыкъысщышынэ, Сэ си фIыгъэу фхуэзгъэфащэр нэгъэсауэ щытыным папщIэ, фэри гъуэгу захуэм фытеувэн щхьэкIэ.
كَمَآ أَرۡسَلۡنَا فِيكُمۡ رَسُولٗا مِّنكُمۡ يَتۡلُواْ عَلَيۡكُمۡ ءَايَٰتِنَا وَيُزَكِّيكُمۡ وَيُعَلِّمُكُمُ ٱلۡكِتَٰبَ وَٱلۡحِكۡمَةَ وَيُعَلِّمُكُم مَّا لَمۡ تَكُونُواْ تَعۡلَمُونَ ﴿١٥١﴾
151 Апхуэдэу ныфхуэдгъэкIуащ лIыкIуэ фэ фщыщу, Ди Iэятхэм къыфхуеджэу, зывигъэгъэкъабзэу, Тхылъымрэ Iущыгъэмрэ фигъащIэу, ипэкIэ фымыщIахэри фигъащIэу.
فَٱذۡكُرُونِيٓ أَذۡكُرۡكُمۡ وَٱشۡكُرُواْ لِي وَلَا تَكۡفُرُونِ ﴿١٥٢﴾
152 Си цIэр ифIуэ, Сэри фи гугъу сщIынущ, шыкур къысхуэфщIи фIыщIэншэу фыщымыт.
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱسۡتَعِينُواْ بِٱلصَّبۡرِ وَٱلصَّلَوٰةِۚ إِنَّ ٱللَّهَ مَعَ ٱلصَّٰبِرِينَ ﴿١٥٣﴾
153 Уэ Iиман къэзыхьахэ, шыIэныгъэмрэ нэмэзымрэ дэIэпыкъуэгъу фщIы, Алыхьыр шыIэныгъэ зыхэлъхэращ зи гъусэр.
وَلَا تَقُولُواْ لِمَن يُقۡتَلُ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ أَمۡوَٰتُۢۚ بَلۡ أَحۡيَآءٞ وَلَٰكِن لَّا تَشۡعُرُونَ ﴿١٥٤﴾
154 Алыхьым и цIэкIэ зауэу яукIахэм щхьэкIэ: "ЛIахэщ", - жывмыIэ, ахэр псэухэщ, ауэ фэ зэхэфщIэркъыми ара.
وَلَنَبۡلُوَنَّكُم بِشَيۡءٖ مِّنَ ٱلۡخَوۡفِ وَٱلۡجُوعِ وَنَقۡصٖ مِّنَ ٱلۡأَمۡوَٰلِ وَٱلۡأَنفُسِ وَٱلثَّمَرَٰتِۗ وَبَشِّرِ ٱلصَّٰبِرِينَ ﴿١٥٥﴾
155 Фыдгъэунэхун папщIэ шынагъуи, гъабли, хэщIыныгъи фи мылъкухэми, псэхэми, къэкIыгъэхэми фэдгъэлъагъунущ, шэчыныгъэ зыхэлъхэри гъэгуфIэ.
ٱلَّذِينَ إِذَآ أَصَٰبَتۡهُم مُّصِيبَةٞ قَالُوٓاْ إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّآ إِلَيۡهِ رَٰجِعُونَ ﴿١٥٦﴾
156 Бэлыхь гуэр къащытехуэкIэ: "Алыхьыращ дызейри, Абы и деж догъэзэж", - жызыIэхэр.
أُوْلَٰٓئِكَ عَلَيۡهِمۡ صَلَوَٰتٞ مِّن رَّبِّهِمۡ وَرَحۡمَةٞۖ وَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡمُهۡتَدُونَ ﴿١٥٧﴾
157 Ахэращ я Тхьэм и нэфI зыщыхуахэр, гущIэгъу зыхуищIхэр, ахэращ гъуэгу захуэм тетхэр.
۞ إِنَّ ٱلصَّفَا وَٱلۡمَرۡوَةَ مِن شَعَآئِرِ ٱللَّهِۖ فَمَنۡ حَجَّ ٱلۡبَيۡتَ أَوِ ٱعۡتَمَرَ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡهِ أَن يَطَّوَّفَ بِهِمَاۚ وَمَن تَطَوَّعَ خَيۡرٗا فَإِنَّ ٱللَّهَ شَاكِرٌ عَلِيمٌ ﴿١٥٨﴾
158 ИпэжыпIэкIэ Сэфамрэ Мэруэмрэ Алыхьым и нэщэнэхэм щыщщ, аращи хьэж е гьумрэ Унэм и деж зыщIым ягъэ кIынукъым абыхэм яку къикIухьмэ, икIи фIы езым и гукъыдэжкIэ ищIэмэ, Алыхьыр шыкур зыщIщ, ЗыщIэщ.
إِنَّ ٱلَّذِينَ يَكۡتُمُونَ مَآ أَنزَلۡنَا مِنَ ٱلۡبَيِّنَٰتِ وَٱلۡهُدَىٰ مِنۢ بَعۡدِ مَا بَيَّنَّٰهُ لِلنَّاسِ فِي ٱلۡكِتَٰبِ أُوْلَٰٓئِكَ يَلۡعَنُهُمُ ٱللَّهُ وَيَلۡعَنُهُمُ ٱللَّٰعِنُونَ ﴿١٥٩﴾
159 Дэ нэщэнэхэмрэ захуагъэмрэ щыщу цIыхухэм къахуедгъэхахэр, Тхылъым нахуэ тщIа иужькIэ зыущэхухэр, абыхэм Алыхьым и нэлатри, нэлат зыххэм я нэлатри къатохуэ.
إِلَّا ٱلَّذِينَ تَابُواْ وَأَصۡلَحُواْ وَبَيَّنُواْ فَأُوْلَٰٓئِكَ أَتُوبُ عَلَيۡهِمۡ وَأَنَا ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ ﴿١٦٠﴾
160 Тобэ къэзыхьыжахэмрэ, захуэ хъужахэмрэ, пэжыр нахуэ зыщIахэмрэ мыхъумэ, абыхэм яхуэзгъэгъунущ, Сэ Сыгуэныхьгъэгъущ, СыгущIэгъущIщ.
إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ وَمَاتُواْ وَهُمۡ كُفَّارٌ أُوْلَٰٓئِكَ عَلَيۡهِمۡ لَعۡنَةُ ٱللَّهِ وَٱلۡمَلَٰٓئِكَةِ وَٱلنَّاسِ أَجۡمَعِينَ ﴿١٦١﴾
161 Джаур хъуахэр, итIанэ лIахэр джаурхэу, абыхэм Алыхьми, мелыIычхэми, цIыхуу хъуами я нэлатыр къатехуащ.
خَٰلِدِينَ فِيهَا لَا يُخَفَّفُ عَنۡهُمُ ٱلۡعَذَابُ وَلَا هُمۡ يُنظَرُونَ ﴿١٦٢﴾
162 ИгъащIэкIэ щытынущ апхуэдэу, абыхэм я хьэзабыр хуагъэпсынщIэнукъым, пIалъи иратынукъым.
وَإِلَٰهُكُمۡ إِلَٰهٞ وَٰحِدٞۖ لَّآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ٱلرَّحۡمَٰنُ ٱلرَّحِيمُ ﴿١٦٣﴾
163 Фэ фи тхьэр Тхьэ закъуэщ, нэгъуэщI тхьэ щыIэкъым, Ар ГущIэгъущIу ГущIэгъу зыхэлъщ.
إِنَّ فِي خَلۡقِ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ وَٱخۡتِلَٰفِ ٱلَّيۡلِ وَٱلنَّهَارِ وَٱلۡفُلۡكِ ٱلَّتِي تَجۡرِي فِي ٱلۡبَحۡرِ بِمَا يَنفَعُ ٱلنَّاسَ وَمَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مِن مَّآءٖ فَأَحۡيَا بِهِ ٱلۡأَرۡضَ بَعۡدَ مَوۡتِهَا وَبَثَّ فِيهَا مِن كُلِّ دَآبَّةٖ وَتَصۡرِيفِ ٱلرِّيَٰحِ وَٱلسَّحَابِ ٱلۡمُسَخَّرِ بَيۡنَ ٱلسَّمَآءِ وَٱلۡأَرۡضِ لَأٓيَٰتٖ لِّقَوۡمٖ يَعۡقِلُونَ ﴿١٦٤﴾
164 ИпэжыпIэкIэ уафэхэри щIылъэри къызэрыгъэщIар, жэщри махуэри зэрызэщхьэщыкIыр, хым щызекIуэ кхъухь, цIыхухэм я сэбэп зыхэлъ къэзышэр, уафэми Алыхьым къригъэха псыуэ щIылъэр къызэригъэхъужар, лIауэ щыта иужь, абы сыт хуэдэ хьэкIэкхъуэкIи зэрытриутIыпщхьар, жьыхэр зэрызэпеуэр, уафэмрэ щIылъэмрэ яку дэт пшэр - ахэр нэщэнэхэщ акъыл зиIэ цIыхухэм щхьэкIэ.
وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يَتَّخِذُ مِن دُونِ ٱللَّهِ أَندَادٗا يُحِبُّونَهُمۡ كَحُبِّ ٱللَّهِۖ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ أَشَدُّ حُبّٗا لِّلَّهِۗ وَلَوۡ يَرَى ٱلَّذِينَ ظَلَمُوٓاْ إِذۡ يَرَوۡنَ ٱلۡعَذَابَ أَنَّ ٱلۡقُوَّةَ لِلَّهِ جَمِيعٗا وَأَنَّ ٱللَّهَ شَدِيدُ ٱلۡعَذَابِ ﴿١٦٥﴾
165 ЦIыхухэм яхэтщ Алыхьым зыгуэр хуэзыгъадэу, Алыхьыр фIыуэ зэралъагъум хуэдэу ахэр фIыуэ зылъагъухэр, ауэ Iиман къэзыхьахэм Алыхьыр нэхъыфIу ялъагъу. А залымыгъэ зезыхьахэм ялъэгъуатэмэ, хьэзабыр щалъагъукIэ, къарур зэуэ Алыхьым зэрыIэщIэлъыр, икIи Алыхьым и хьэзабыр зэрыгуащIэр.
إِذۡ تَبَرَّأَ ٱلَّذِينَ ٱتُّبِعُواْ مِنَ ٱلَّذِينَ ٱتَّبَعُواْ وَرَأَوُاْ ٱلۡعَذَابَ وَتَقَطَّعَتۡ بِهِمُ ٱلۡأَسۡبَابُ ﴿١٦٦﴾
166 ЗыкIэлъыкIуахэр кIэлъыкIуахэм къащыбгъэдэкIыжкIэ, хьэзабри щалъагъукIэ, яку дэлъа зэпыщIэныгъэр зэпыудынущ.
وَقَالَ ٱلَّذِينَ ٱتَّبَعُواْ لَوۡ أَنَّ لَنَا كَرَّةٗ فَنَتَبَرَّأَ مِنۡهُمۡ كَمَا تَبَرَّءُواْ مِنَّاۗ كَذَٰلِكَ يُرِيهِمُ ٱللَّهُ أَعۡمَٰلَهُمۡ حَسَرَٰتٍ عَلَيۡهِمۡۖ وَمَا هُم بِخَٰرِجِينَ مِنَ ٱلنَّارِ ﴿١٦٧﴾
167 ЯкIэлъыкIуахэм жаIэнущ: "Иджыри зы къытегъэзэжыгъуэ диIатэмэ, ахэр къызэрыдбгъэдэкIам хуэдэу дабгъэдэкIыжынут". Апхуэдэу Алыхьым ярегъэлъагъу абыхэм ялэжьар гукъеуэ зэрахуэхъунур, ахэр мафIэм къыхэкIыжынукъым.
يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ كُلُواْ مِمَّا فِي ٱلۡأَرۡضِ حَلَٰلٗا طَيِّبٗا وَلَا تَتَّبِعُواْ خُطُوَٰتِ ٱلشَّيۡطَٰنِۚ إِنَّهُۥ لَكُمۡ عَدُوّٞ مُّبِينٌ ﴿١٦٨﴾
168 Уэ, цIыхухэ, щIым щыIэм щыщу хьэлэлыр, дэгъуэр фшхыи, шейтIаным иужь фимыхьэ, ипэжыпIэкIэ ар фи бий нахуэщ.
إِنَّمَا يَأۡمُرُكُم بِٱلسُّوٓءِ وَٱلۡفَحۡشَآءِ وَأَن تَقُولُواْ عَلَى ٱللَّهِ مَا لَا تَعۡلَمُونَ ﴿١٦٩﴾
169 Абы унафэу къыфхуищIхэр Iейщ, мыхъумыщIагъэщ, икIи Алыхьым фымыщIэр тефлъхьэну аращ.
وَإِذَا قِيلَ لَهُمُ ٱتَّبِعُواْ مَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ قَالُواْ بَلۡ نَتَّبِعُ مَآ أَلۡفَيۡنَا عَلَيۡهِ ءَابَآءَنَآۚ أَوَلَوۡ كَانَ ءَابَآؤُهُمۡ لَا يَعۡقِلُونَ شَيۡـٔٗا وَلَا يَهۡتَدُونَ ﴿١٧٠﴾
170 Абыхэм щыжраIэкIэ: "Алыхьым къригъэхам фытет", - жаIэжыр: "Хьэуэ, дэ ди адэжьхэр зытету щытаращ дызытетыр". АтIэ я адэжьхэм зыри къагурымыIуэу, гъуэгу захуэми темыту щытамэ щэ?
وَمَثَلُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ كَمَثَلِ ٱلَّذِي يَنۡعِقُ بِمَا لَا يَسۡمَعُ إِلَّا دُعَآءٗ وَنِدَآءٗۚ صُمُّۢ بُكۡمٌ عُمۡيٞ فَهُمۡ لَا يَعۡقِلُونَ ﴿١٧١﴾
171 Джаурхэр хуэдэщ Iэхъуэр зыщIэгуауэ былымым: жиIэр зэхахыр, ауэ къагурыIуэкъым. Дэгухэщ, бзагуэхэщ, нэфхэщ - абыхэм зыри къагурыIуэкъым.
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ كُلُواْ مِن طَيِّبَٰتِ مَا رَزَقۡنَٰكُمۡ وَٱشۡكُرُواْ لِلَّهِ إِن كُنتُمۡ إِيَّاهُ تَعۡبُدُونَ ﴿١٧٢﴾
172 Уэ, Iиман къэзыхьахэ, дэгъуэу фэттам щыщ фшхыи, Алыхьым шыкур хуэфщI, Арауэ щытмэ фызыхуэпщылIыр.
إِنَّمَا حَرَّمَ عَلَيۡكُمُ ٱلۡمَيۡتَةَ وَٱلدَّمَ وَلَحۡمَ ٱلۡخِنزِيرِ وَمَآ أُهِلَّ بِهِۦ لِغَيۡرِ ٱللَّهِۖ فَمَنِ ٱضۡطُرَّ غَيۡرَ بَاغٖ وَلَا عَادٖ فَلَآ إِثۡمَ عَلَيۡهِۚ إِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٌ ﴿١٧٣﴾
173 Хьэрэм фхуищIащ лIар, лъыр, кхъуэлыр, Алыхьым нэгъуэщIу зыгуэрым хуаукIар, ауэ хэкIыпIэ имыIэжу, езыр хуэмейуэ, иримыгъэлейуэ зыгуэрым мыхъун ишхын хуей хъуамэ, абы гуэныхь телъкъым, Алыхьыр Зыгъэгъущ, ГущIэгъущIщ.
إِنَّ ٱلَّذِينَ يَكۡتُمُونَ مَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ مِنَ ٱلۡكِتَٰبِ وَيَشۡتَرُونَ بِهِۦ ثَمَنٗا قَلِيلًا أُوْلَٰٓئِكَ مَا يَأۡكُلُونَ فِي بُطُونِهِمۡ إِلَّا ٱلنَّارَ وَلَا يُكَلِّمُهُمُ ٱللَّهُ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ وَلَا يُزَكِّيهِمۡ وَلَهُمۡ عَذَابٌ أَلِيمٌ ﴿١٧٤﴾
174 Алыхьым къригъэхауэ Тхылъым щыщыр зыущэхухэу, ар уасэ мащIэкIэ зыщэхэм, мафIэ фIэкIа яшхынукъым, Алыхьыр абыхэм япсэлъэнукъым Къемэт махуэм икIи игъэкъэбзэнукъым, хьэзаб гуащIэращ абыхэм яхуэфащэр.
أُوْلَٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ ٱشۡتَرَوُاْ ٱلضَّلَٰلَةَ بِٱلۡهُدَىٰ وَٱلۡعَذَابَ بِٱلۡمَغۡفِرَةِۚ فَمَآ أَصۡبَرَهُمۡ عَلَى ٱلنَّارِ ﴿١٧٥﴾
175 Ахэращ гъуэгу захуэмкIэ гъуэщэныгъэр, гъэгъуныгъэмкIэ хьэзабыр къэзыщэхуар, мафIэ гуащIэр дауэрэ яшэчыну абыхэм!
ذَٰلِكَ بِأَنَّ ٱللَّهَ نَزَّلَ ٱلۡكِتَٰبَ بِٱلۡحَقِّۗ وَإِنَّ ٱلَّذِينَ ٱخۡتَلَفُواْ فِي ٱلۡكِتَٰبِ لَفِي شِقَاقِۭ بَعِيدٖ ﴿١٧٦﴾
176 Ар Алыхьым пэж дыдэу Тхылъыр къызэрыригъэхаращ, икIи Тхылъым ехьэлIауэ зэтекIыныгъэ зиIэхэр зэгурымыIуэныгъэ хуабжьым хэтхэщ.
۞ لَّيۡسَ ٱلۡبِرَّ أَن تُوَلُّواْ وُجُوهَكُمۡ قِبَلَ ٱلۡمَشۡرِقِ وَٱلۡمَغۡرِبِ وَلَٰكِنَّ ٱلۡبِرَّ مَنۡ ءَامَنَ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِ وَٱلۡمَلَٰٓئِكَةِ وَٱلۡكِتَٰبِ وَٱلنَّبِيِّـۧنَ وَءَاتَى ٱلۡمَالَ عَلَىٰ حُبِّهِۦ ذَوِي ٱلۡقُرۡبَىٰ وَٱلۡيَتَٰمَىٰ وَٱلۡمَسَٰكِينَ وَٱبۡنَ ٱلسَّبِيلِ وَٱلسَّآئِلِينَ وَفِي ٱلرِّقَابِ وَأَقَامَ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتَى ٱلزَّكَوٰةَ وَٱلۡمُوفُونَ بِعَهۡدِهِمۡ إِذَا عَٰهَدُواْۖ وَٱلصَّٰبِرِينَ فِي ٱلۡبَأۡسَآءِ وَٱلضَّرَّآءِ وَحِينَ ٱلۡبَأۡسِۗ أُوْلَٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ صَدَقُواْۖ وَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡمُتَّقُونَ ﴿١٧٧﴾
177 ЩIыхьым къикIкъым фи нэгухэр къуэкIыпIэмрэ къухьэпIэмрэкIэ вгъэзэну, атIэ щIыхьыр зыхэлъыр Алыхьри, ахърэт махуэри, мелыIычхэри, Тхылъхэри, бегъымбархэри зи фIэщ хъуаращ, фIыуэ илъагъу мылъкум къыхихыу благъэхэм, ибэхэм, тхьэмыщкIэхэм, гъуэгурыкIуэхэм, лъаIуэхэм, пщылIхэр къегъэлыным язытыращ, нэмэзыр зыгъэзащIэр, сэджыт зытыр, псалъэ ятамэ быдэу тетхэр, гугъуехьымрэ гукъеуэмрэ къахъулIамэ, зауэм хэтмэ шэчыныгъэ зыхэлъхэр, ахэращ къэзыгъэпэжар, икIи ахэращ тхьэшынагъуэ зыхэлъхэр.
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ كُتِبَ عَلَيۡكُمُ ٱلۡقِصَاصُ فِي ٱلۡقَتۡلَىۖ ٱلۡحُرُّ بِٱلۡحُرِّ وَٱلۡعَبۡدُ بِٱلۡعَبۡدِ وَٱلۡأُنثَىٰ بِٱلۡأُنثَىٰۚ فَمَنۡ عُفِيَ لَهُۥ مِنۡ أَخِيهِ شَيۡءٞ فَٱتِّبَاعُۢ بِٱلۡمَعۡرُوفِ وَأَدَآءٌ إِلَيۡهِ بِإِحۡسَٰنٖۗ ذَٰلِكَ تَخۡفِيفٞ مِّن رَّبِّكُمۡ وَرَحۡمَةٞۗ فَمَنِ ٱعۡتَدَىٰ بَعۡدَ ذَٰلِكَ فَلَهُۥ عَذَابٌ أَلِيمٞ ﴿١٧٨﴾
178 Уэ Iиман къэзыхьахэ, яукIам и лъыщIэжыныр фтетхащ: цIыху щхьэхуитым щхьэкIэ щхьэхуитыр, пщылIым щхьэкIэ пщылIыр, бзылъхугъэм щхьэкIэ бзылъхугъэр. Ауэ зыгуэрым и къуэшым хуигъэгъуамэ, иужькIэ ягъэ иремыгъэкIыж, адрейми захуагъэм тету хуэфащэр зэрынэхъыфIу иретыж. Ар фи Тхьэм къыфхуигъэпсынщIауэ, гущIэгъу къыфхуищIауэ аращ. Абы иужькIэ мыхъуным хэхьам хьэзаб гуащIэр хуэфащэщ.
وَلَكُمۡ فِي ٱلۡقِصَاصِ حَيَوٰةٞ يَٰٓأُوْلِي ٱلۡأَلۡبَٰبِ لَعَلَّكُمۡ تَتَّقُونَ ﴿١٧٩﴾
179 Лъыщ1эжыным фи псэуныгъэр хэлъщ, уэ, акъыл зи1эхэ, тхьэшынагъуэ фхэлъынк1э мэхъу.
كُتِبَ عَلَيۡكُمۡ إِذَا حَضَرَ أَحَدَكُمُ ٱلۡمَوۡتُ إِن تَرَكَ خَيۡرًا ٱلۡوَصِيَّةُ لِلۡوَٰلِدَيۡنِ وَٱلۡأَقۡرَبِينَ بِٱلۡمَعۡرُوفِۖ حَقًّا عَلَى ٱلۡمُتَّقِينَ ﴿١٨٠﴾
180 Къалэн фхуищIащ, фэ фщыщ дунейм щехыжкIэ, фIыуэ къигъэнар губзыгъэ хэлъу уэсят хуищIыну и адэ-анэм, и благъэхэм. Аращ тхьэшынагъуэ зыхэлъхэм я къалэныр.
فَمَنۢ بَدَّلَهُۥ بَعۡدَ مَا سَمِعَهُۥ فَإِنَّمَآ إِثۡمُهُۥ عَلَى ٱلَّذِينَ يُبَدِّلُونَهُۥٓۚ إِنَّ ٱللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٞ ﴿١٨١﴾
181 Ар зэхихауэ зэзыхъуэкIам езым къытехуэнущ гуэныхьыр, Алыхьыр Зэхэзыхщ, ЗыщIэщ.
فَمَنۡ خَافَ مِن مُّوصٖ جَنَفًا أَوۡ إِثۡمٗا فَأَصۡلَحَ بَيۡنَهُمۡ فَلَآ إِثۡمَ عَلَيۡهِۚ إِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٞ ﴿١٨٢﴾
182 Уэсят зытым залымыгъэ зэрихьэнкIэ е гуэныхь къихьынкIэ шынэу, ар зыгъэузэхужым, абы гуэныхь къытехуэкъым, Алыхьыр Зыгъэгъущ, ГущIэгъущIщ.
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ كُتِبَ عَلَيۡكُمُ ٱلصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِكُمۡ لَعَلَّكُمۡ تَتَّقُونَ ﴿١٨٣﴾
183 Уэ, Iиман къэзыхьахэ, нэщI фIыгъыну къыфтетхащ, фи япэкIэ щыIахэм зэратетхауэ щытам хуэдэу, тхьэшынагъуэ фхэлъынкIэ мэхъу.
أَيَّامٗا مَّعۡدُودَٰتٖۚ فَمَن كَانَ مِنكُم مَّرِيضًا أَوۡ عَلَىٰ سَفَرٖ فَعِدَّةٞ مِّنۡ أَيَّامٍ أُخَرَۚ وَعَلَى ٱلَّذِينَ يُطِيقُونَهُۥ فِدۡيَةٞ طَعَامُ مِسۡكِينٖۖ فَمَن تَطَوَّعَ خَيۡرٗا فَهُوَ خَيۡرٞ لَّهُۥۚ وَأَن تَصُومُواْ خَيۡرٞ لَّكُمۡ إِن كُنتُمۡ تَعۡلَمُونَ ﴿١٨٤﴾
184 Махуэ бжыгъэщ, ауэ зыгуэр фщыщу сымаджэ хъуамэ е гъуэгу техьамэ, нэгъуэщI махуэхэм иIыгъыжынщ, зыхузэфIэмыкIым тхьэмыщкIэхэр ирегъашхэ, езыр хуейуэ нэхъыбэ фIы зыщIами и хъейр игъуэтыжынущ, нэщI фIыгъынури фэркIэ нэхъыфIщ, ар фщIэуэ щытмэ.
شَهۡرُ رَمَضَانَ ٱلَّذِيٓ أُنزِلَ فِيهِ ٱلۡقُرۡءَانُ هُدٗى لِّلنَّاسِ وَبَيِّنَٰتٖ مِّنَ ٱلۡهُدَىٰ وَٱلۡفُرۡقَانِۚ فَمَن شَهِدَ مِنكُمُ ٱلشَّهۡرَ فَلۡيَصُمۡهُۖ وَمَن كَانَ مَرِيضًا أَوۡ عَلَىٰ سَفَرٖ فَعِدَّةٞ مِّنۡ أَيَّامٍ أُخَرَۗ يُرِيدُ ٱللَّهُ بِكُمُ ٱلۡيُسۡرَ وَلَا يُرِيدُ بِكُمُ ٱلۡعُسۡرَ وَلِتُكۡمِلُواْ ٱلۡعِدَّةَ وَلِتُكَبِّرُواْ ٱللَّهَ عَلَىٰ مَا هَدَىٰكُمۡ وَلَعَلَّكُمۡ تَشۡكُرُونَ ﴿١٨٥﴾
185 Рэмэзан мазэм КъурIэныр цIыхухэм къахуехат, гъуэгу захуэ цIыхухэм хуэхъуну, нэщэнэ захуэу икIи (пэжымрэ пцIымрэ) зэхэзыгъэкIыу, аращи а мазэр зыгуэрым флъагъумэ, нэщI фIыгъ, ауэ сымаджэмрэ гъуэгу тетымрэ нэгъуэщI махуэхэм ираIыгъыж. Алыхьым фхуигъэпсынщIэну хуейщ, хьэлъэ фхуищIыну хуейкъым, махуэ бжыгъэр иривгъэкъуу, Алыхьыр вгъэлъапIэну гъуэгу захуэм фызэрытришам папщIэ, шыкур хуэфщIынкIэ мэхъур.
وَإِذَا سَأَلَكَ عِبَادِي عَنِّي فَإِنِّي قَرِيبٌۖ أُجِيبُ دَعۡوَةَ ٱلدَّاعِ إِذَا دَعَانِۖ فَلۡيَسۡتَجِيبُواْ لِي وَلۡيُؤۡمِنُواْ بِي لَعَلَّهُمۡ يَرۡشُدُونَ ﴿١٨٦﴾
186 Си пщылIхэр къоупщIмэ Сэ щхьэкIэ, атIэ Сэ сыгъунэгъущ, лъэIу зиIэу зыкъысхуэзыгъазэм жэуап изот, къызыредаIуэхэ икIи я фIэщ быдэу сырыращI, захуэныгъэм трагъэувэнкIэ хъунущ.
أُحِلَّ لَكُمۡ لَيۡلَةَ ٱلصِّيَامِ ٱلرَّفَثُ إِلَىٰ نِسَآئِكُمۡۚ هُنَّ لِبَاسٞ لَّكُمۡ وَأَنتُمۡ لِبَاسٞ لَّهُنَّۗ عَلِمَ ٱللَّهُ أَنَّكُمۡ كُنتُمۡ تَخۡتَانُونَ أَنفُسَكُمۡ فَتَابَ عَلَيۡكُمۡ وَعَفَا عَنكُمۡۖ فَٱلۡـَٰٔنَ بَٰشِرُوهُنَّ وَٱبۡتَغُواْ مَا كَتَبَ ٱللَّهُ لَكُمۡۚ وَكُلُواْ وَٱشۡرَبُواْ حَتَّىٰ يَتَبَيَّنَ لَكُمُ ٱلۡخَيۡطُ ٱلۡأَبۡيَضُ مِنَ ٱلۡخَيۡطِ ٱلۡأَسۡوَدِ مِنَ ٱلۡفَجۡرِۖ ثُمَّ أَتِمُّواْ ٱلصِّيَامَ إِلَى ٱلَّيۡلِۚ وَلَا تُبَٰشِرُوهُنَّ وَأَنتُمۡ عَٰكِفُونَ فِي ٱلۡمَسَٰجِدِۗ تِلۡكَ حُدُودُ ٱللَّهِ فَلَا تَقۡرَبُوهَاۗ كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ ٱللَّهُ ءَايَٰتِهِۦ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمۡ يَتَّقُونَ ﴿١٨٧﴾
187 НэщI щыфIыгъ жэщхэм фи щхьэгъусэхэм факIуэлIэну фхуидащ, ахэр фи тепIэнщ, фэри абыхэм фаритепIэнщ, Алыхьым ещIэр фи щхьэхэм фызэрепцIыжыр, арати фи тобэр къабыл ищIри къыфхуигъэгъуащ, аращи факIуалIэ иджы щегъэжьауэ, Алыхьым къыфхуитхами фыщIэкъу. Фышхэ икIи фефэ Iуданэ хужьымрэ Iуданэ фIыцIэмрэ зэхэфщIыкIыху[1] нэхущэм, итIанэ жэщ хъуху нэщI фIыгъ, икIи фамыкIуалIэ абыхэм мэжджытым фыщIэтIысхьамэ, мыхэр Алыхьым игъэува гъунэхэщи фамыкIуалIэ, апхуэдэу Алыхьым и нэщэнэхэр цIыхухэм яхуегъэунэху, тхьэшынагъуэ яхэлъынкIэ мэхъу.
وَلَا تَأۡكُلُوٓاْ أَمۡوَٰلَكُم بَيۡنَكُم بِٱلۡبَٰطِلِ وَتُدۡلُواْ بِهَآ إِلَى ٱلۡحُكَّامِ لِتَأۡكُلُواْ فَرِيقٗا مِّنۡ أَمۡوَٰلِ ٱلنَّاسِ بِٱلۡإِثۡمِ وَأَنتُمۡ تَعۡلَمُونَ ﴿١٨٨﴾
188 Зым адрейм и мылъкур пцIыкIэ фымышх, икIи щхьэтетхэм Iулъхьэ яхуэфщIу цIыху гуэрхэм я мылъкур фымышх, гуэныхь къызэрыфхьыр фщIэуэ.
۞ يَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلۡأَهِلَّةِۖ قُلۡ هِيَ مَوَٰقِيتُ لِلنَّاسِ وَٱلۡحَجِّۗ وَلَيۡسَ ٱلۡبِرُّ بِأَن تَأۡتُواْ ٱلۡبُيُوتَ مِن ظُهُورِهَا وَلَٰكِنَّ ٱلۡبِرَّ مَنِ ٱتَّقَىٰۗ وَأۡتُواْ ٱلۡبُيُوتَ مِنۡ أَبۡوَٰبِهَاۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ لَعَلَّكُمۡ تُفۡلِحُونَ ﴿١٨٩﴾
189 МазэщIэхэм ахэр къыщIоупщIэхэ, яжеIэ: "Ахэр цIыхухэм я уахътэмрэ хьэжымрэ къызэралъытэщ". ИкIи щIыхь хэлъкъым унэхэм я щIыбагъымкIэ ущIыхьэным, атIэ щIыхь зиIэр тхьэшынагъуэ зыхэлъыращ. Аращи унэхэм я бжэхэмкIэ фыщIыхьэ, Алыхьыми фыщышынэ, фефIэкIуэнкIэ мэхъу.
وَقَٰتِلُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ ٱلَّذِينَ يُقَٰتِلُونَكُمۡ وَلَا تَعۡتَدُوٓاْۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يُحِبُّ ٱلۡمُعۡتَدِينَ ﴿١٩٠﴾
190 Алыхьым и цIэкIэ фазауэ къывэзауэхэм, ауэ евмыгъэлей, Алыхьым фIыуэ илъагъукъым езыгъэлейхэр.
وَٱقۡتُلُوهُمۡ حَيۡثُ ثَقِفۡتُمُوهُمۡ وَأَخۡرِجُوهُم مِّنۡ حَيۡثُ أَخۡرَجُوكُمۡۚ وَٱلۡفِتۡنَةُ أَشَدُّ مِنَ ٱلۡقَتۡلِۚ وَلَا تُقَٰتِلُوهُمۡ عِندَ ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِ حَتَّىٰ يُقَٰتِلُوكُمۡ فِيهِۖ فَإِن قَٰتَلُوكُمۡ فَٱقۡتُلُوهُمۡۗ كَذَٰلِكَ جَزَآءُ ٱلۡكَٰفِرِينَ ﴿١٩١﴾
191 Дэнэ фащыхуэмызами фыукIхэ, фыкъыздырахуами къифхухэ, щыгъэуэныгъэр нэхъ Iейщ, зауэм нэхърэ, ауэ Мэжджыт ЛъапIэм и деж фамызауэ, езыхэр абдежым къывэмызауэу, къывэзауэхэмэ фазэуэж, аращ джаурхэм яхуэфащэр.
فَإِنِ ٱنتَهَوۡاْ فَإِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٞ ﴿١٩٢﴾
192 Абыхэм щагъэтыжамэ, Алыхьыр Зыгъэгъущ, ГущIэгъущIщ.
وَقَٰتِلُوهُمۡ حَتَّىٰ لَا تَكُونَ فِتۡنَةٞ وَيَكُونَ ٱلدِّينُ لِلَّهِۖ فَإِنِ ٱنتَهَوۡاْ فَلَا عُدۡوَٰنَ إِلَّا عَلَى ٱلظَّٰلِمِينَ ﴿١٩٣﴾
193 Фазауэ абыхэм щагъэуэныр щагъэтыжыху, динри Алыхьым ейуэ щытыху, ат1э щагъэтыжмэ, залымыгъэ зезыхьэхэращ фызэзауэнур.
ٱلشَّهۡرُ ٱلۡحَرَامُ بِٱلشَّهۡرِ ٱلۡحَرَامِ وَٱلۡحُرُمَٰتُ قِصَاصٞۚ فَمَنِ ٱعۡتَدَىٰ عَلَيۡكُمۡ فَٱعۡتَدُواْ عَلَيۡهِ بِمِثۡلِ مَا ٱعۡتَدَىٰ عَلَيۡكُمۡۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ مَعَ ٱلۡمُتَّقِينَ ﴿١٩٤﴾
194 Мазэ лъапIэм мазэ лъапIэр къыпокIуэ, абым ебакъуэм тезыр къытохуэ, икIи къыфтебанэм фытебэнэж, къызэрыфтебэнам хуэдэу, Алыхьми фыщышынэ, Алыхьыр зи гъусэр тхьэшынагъуэ зыхэлъхэращ.
وَأَنفِقُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ وَلَا تُلۡقُواْ بِأَيۡدِيكُمۡ إِلَى ٱلتَّهۡلُكَةِ وَأَحۡسِنُوٓاْۚ إِنَّ ٱللَّهَ يُحِبُّ ٱلۡمُحۡسِنِينَ ﴿١٩٥﴾
195 Алыхьым и цIэкIэ фи мылъкум щыщ фты, фи IэкIи зывмыукIыж, фIыхэр фщIэ, Алыхьым фIы зыщIэхэр фIыуэ елъагъур.
وَأَتِمُّواْ ٱلۡحَجَّ وَٱلۡعُمۡرَةَ لِلَّهِۚ فَإِنۡ أُحۡصِرۡتُمۡ فَمَا ٱسۡتَيۡسَرَ مِنَ ٱلۡهَدۡيِۖ وَلَا تَحۡلِقُواْ رُءُوسَكُمۡ حَتَّىٰ يَبۡلُغَ ٱلۡهَدۡيُ مَحِلَّهُۥۚ فَمَن كَانَ مِنكُم مَّرِيضًا أَوۡ بِهِۦٓ أَذٗى مِّن رَّأۡسِهِۦ فَفِدۡيَةٞ مِّن صِيَامٍ أَوۡ صَدَقَةٍ أَوۡ نُسُكٖۚ فَإِذَآ أَمِنتُمۡ فَمَن تَمَتَّعَ بِٱلۡعُمۡرَةِ إِلَى ٱلۡحَجِّ فَمَا ٱسۡتَيۡسَرَ مِنَ ٱلۡهَدۡيِۚ فَمَن لَّمۡ يَجِدۡ فَصِيَامُ ثَلَٰثَةِ أَيَّامٖ فِي ٱلۡحَجِّ وَسَبۡعَةٍ إِذَا رَجَعۡتُمۡۗ تِلۡكَ عَشَرَةٞ كَامِلَةٞۗ ذَٰلِكَ لِمَن لَّمۡ يَكُنۡ أَهۡلُهُۥ حَاضِرِي ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ شَدِيدُ ٱلۡعِقَابِ ﴿١٩٦﴾
196 Алыхьым и цIэкIэ хьэжри гьумрэри иривгъэкъу, зыгуэрым фыкъигъэувыIамэ, фхузэфIэкIым щыщ къурмэныпхъэ фщIы. ИкIи фи щхьэхэр фымыупс къурмэныпхъэр фIэгъэжыпIэм нэмысауэ, ауэ сымаджэ къыфхэтмэ, е и щхьэм гугъуехь иригъэлъагъумэ, нэщI иIыгъыжын хуейщ, е факъырэIус итын хуейщ, е къурмэныпхъэ фIигъэжын хуейщ. Шынагъуэншэ фыхъужамэ, гьумрэм иужь хьэж зыщIым хузэфIэкIыр къурмэн ирещI, ар зыхузэфIэмыкIым махуищкIэ хьэжым нэщI иреIыгъи, итIанэ унэм къигъэзэжа иужь иджыри махуибл нэщI иреIыгъыж, апхуэдэу махуипщI иригъэкъунущ, ар къызытехуэр зи Iыхьлыхэр Мэжджыт ЛъапIэм дэмысхэращ. Алыхьыми фыщышынэ, зэвгъащIэ Алыхьым и тезырыр зэрыгуащIэр.
ٱلۡحَجُّ أَشۡهُرٞ مَّعۡلُومَٰتٞۚ فَمَن فَرَضَ فِيهِنَّ ٱلۡحَجَّ فَلَا رَفَثَ وَلَا فُسُوقَ وَلَا جِدَالَ فِي ٱلۡحَجِّۗ وَمَا تَفۡعَلُواْ مِنۡ خَيۡرٖ يَعۡلَمۡهُ ٱللَّهُۗ وَتَزَوَّدُواْ فَإِنَّ خَيۡرَ ٱلزَّادِ ٱلتَّقۡوَىٰۖ وَٱتَّقُونِ يَٰٓأُوْلِي ٱلۡأَلۡبَٰبِ ﴿١٩٧﴾
197 Хьэжыр щащIыр мазэ гъэунэхуахэращ, абыхэм хьэж зыщIыну тезыубыдар и щхьэгъусэ иремыкIуалIэ, мыхъунхэр иремыщIэ, иремыдауэ хьэжым щыIэу. ФIыуэ фщIэхэри Алыхьым ещIэр, гъуэмылэр вгъэхьэзыр, гъуэмылэми и нэхъыфIыр тхьэшынагъуэращ, аращи фыкъысщышынэ, уэ акъыл зиIэхэ!
لَيۡسَ عَلَيۡكُمۡ جُنَاحٌ أَن تَبۡتَغُواْ فَضۡلٗا مِّن رَّبِّكُمۡۚ فَإِذَآ أَفَضۡتُم مِّنۡ عَرَفَٰتٖ فَٱذۡكُرُواْ ٱللَّهَ عِندَ ٱلۡمَشۡعَرِ ٱلۡحَرَامِۖ وَٱذۡكُرُوهُ كَمَا هَدَىٰكُمۡ وَإِن كُنتُم مِّن قَبۡلِهِۦ لَمِنَ ٱلضَّآلِّينَ ﴿١٩٨﴾
198 Гуэныхь къыфтехуэкъым фи Тхьэм и фIыгъуэхэм щыщ къэфлъыхъумэ, Хьэрэфатым фыкъехыжмэ, Алыхьым и цIэр куэдрэ ифIуэ щIыпIэ лъапIэм и деж, Абы и цIэр ифIуэ гъуэгу захуэм фызэрытригъэувам щхьэкIэ, ипэкIэ гъуэщахэм ящыщу фыщытами.
ثُمَّ أَفِيضُواْ مِنۡ حَيۡثُ أَفَاضَ ٱلنَّاسُ وَٱسۡتَغۡفِرُواْ ٱللَّهَۚ إِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٞ ﴿١٩٩﴾
199 ИтIанэ цIыхухэр къыздикIымкIэ фэри фыкъикIи, Алыхьым къыфхуигъэгъуну фелъэIу, Алыхьыр Зыгъэгъущ, ГущIэгъущIщ.
فَإِذَا قَضَيۡتُم مَّنَٰسِكَكُمۡ فَٱذۡكُرُواْ ٱللَّهَ كَذِكۡرِكُمۡ ءَابَآءَكُمۡ أَوۡ أَشَدَّ ذِكۡرٗاۗ فَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يَقُولُ رَبَّنَآ ءَاتِنَا فِي ٱلدُّنۡيَا وَمَا لَهُۥ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ مِنۡ خَلَٰقٖ ﴿٢٠٠﴾
200 Къыфтетхауэ хъуар вгъэзэщIамэ, Алыхьым и цIэр ифIуэ, фи адэжьхэр зэрифIуэм хуэдэу, е нэхъри нэхъ лъэщыжу. ЦIыхухэм яхэтщ жызыIэхэр: "Уэ ди Тхьэ, мы дунейм щыщ къыдэт", абыхэм ахърэтым щыщу Iыхьэ яIэкъым.
وَمِنۡهُم مَّن يَقُولُ رَبَّنَآ ءَاتِنَا فِي ٱلدُّنۡيَا حَسَنَةٗ وَفِي ٱلۡأٓخِرَةِ حَسَنَةٗ وَقِنَا عَذَابَ ٱلنَّارِ ﴿٢٠١﴾
201 Абыхэм яхэтщ жызыIэхэр: "Уэ, ди Тхьэ, мы дунейми ахърэтми фIыуэ щыIэм щыщ къыдэти, мафIэм и хьэзабым дыщыхъумэ".
أُوْلَٰٓئِكَ لَهُمۡ نَصِيبٞ مِّمَّا كَسَبُواْۚ وَٱللَّهُ سَرِيعُ ٱلۡحِسَابِ ﴿٢٠٢﴾
202 Абыхэм къалэжьар къалъысыжынущ, Алыхьым и лъытэгъуэр псынщIэу къосыр.
۞ وَٱذۡكُرُواْ ٱللَّهَ فِيٓ أَيَّامٖ مَّعۡدُودَٰتٖۚ فَمَن تَعَجَّلَ فِي يَوۡمَيۡنِ فَلَآ إِثۡمَ عَلَيۡهِ وَمَن تَأَخَّرَ فَلَآ إِثۡمَ عَلَيۡهِۖ لِمَنِ ٱتَّقَىٰۗ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّكُمۡ إِلَيۡهِ تُحۡشَرُونَ ﴿٢٠٣﴾
203 Алыхьым и цIэр ифIуэ махуэ хэхахэм, махуитIкIэ къанэу дэкIыжам гуэныхь телъкъым, иужькIэ къэнами гуэныхь телъкъым, тхьэшынагъуэ яхэлъмэ. Алыхьым фыщышынэ, Абы и деж фызэрызэхуашэсыжынур зэвгъащIэ.
وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يُعۡجِبُكَ قَوۡلُهُۥ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَا وَيُشۡهِدُ ٱللَّهَ عَلَىٰ مَا فِي قَلۡبِهِۦ وَهُوَ أَلَدُّ ٱلۡخِصَامِ ﴿٢٠٤﴾
204 ЦIыхухэм яхэтщ мы дунейм теухуа зи псалъэхэр хуабжьу бгъэщIагъуэ, Алыхьри щыхьэт ещIыр и гум илъымкIэ, ауэ икъукIэ дауэрейуэщ ар.
وَإِذَا تَوَلَّىٰ سَعَىٰ فِي ٱلۡأَرۡضِ لِيُفۡسِدَ فِيهَا وَيُهۡلِكَ ٱلۡحَرۡثَ وَٱلنَّسۡلَۚ وَٱللَّهُ لَا يُحِبُّ ٱلۡفَسَادَ ﴿٢٠٥﴾
205 ЩыIукIыжкIэ щIым ирокIуэ, мыхъумыщIагъэхэр игъэхъэну, къэкIыгъэри, щIэблэри игъэкIуэдыну, ауэ Алыхьым фIыуэ илъагъукъым мыхъумыщIагъэр.
وَإِذَا قِيلَ لَهُ ٱتَّقِ ٱللَّهَ أَخَذَتۡهُ ٱلۡعِزَّةُ بِٱلۡإِثۡمِۚ فَحَسۡبُهُۥ جَهَنَّمُۖ وَلَبِئۡسَ ٱلۡمِهَادُ ﴿٢٠٦﴾
206 Алыхьым щышынэ, - щыжраIэкIэ абы, егъэлеяуэ и пагагъэм гуэныхьым хуешэ, жыхьэнэмэр хурикъунщ абы, сытым хуэдэу гуауэ а щIыпIэр.
وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يَشۡرِي نَفۡسَهُ ٱبۡتِغَآءَ مَرۡضَاتِ ٱللَّهِۚ وَٱللَّهُ رَءُوفُۢ بِٱلۡعِبَادِ ﴿٢٠٧﴾
207 ЦIыхухэм яхэтщ Алыхьыр ягъэарэзыну я псэхэр щIэзытхэр, Алыхьым гущIэгъу яхуещIыр и пщылIхэм.
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱدۡخُلُواْ فِي ٱلسِّلۡمِ كَآفَّةٗ وَلَا تَتَّبِعُواْ خُطُوَٰتِ ٱلشَّيۡطَٰنِۚ إِنَّهُۥ لَكُمۡ عَدُوّٞ مُّبِينٞ ﴿٢٠٨﴾
208 Уэ, Iиман къэзыхьахэ, ислъам диным зэрыщыту фыкъихьа, шейтIаным иужь фимыхьэ, ар фи бий нахуэщ.
فَإِن زَلَلۡتُم مِّنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَتۡكُمُ ٱلۡبَيِّنَٰتُ فَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ ﴿٢٠٩﴾
209 Нэщэнэ нахуэхэр къыфхуеха иужькIэ гъуэщэныгъэ фщIамэ зэвгъащIэ Алыхьыр зэрылъэщыр, Iущыгъэр псори зэрыбгъэдэлъыр.
هَلۡ يَنظُرُونَ إِلَّآ أَن يَأۡتِيَهُمُ ٱللَّهُ فِي ظُلَلٖ مِّنَ ٱلۡغَمَامِ وَٱلۡمَلَٰٓئِكَةُ وَقُضِيَ ٱلۡأَمۡرُۚ وَإِلَى ٱللَّهِ تُرۡجَعُ ٱلۡأُمُورُ ﴿٢١٠﴾
210 Алыхьыр пшэхэм я жьауэм щIэту, мелыIычхэри щIыгъуу къахуэкIуэу Iуэхур зэфIэкIыну нэгъуэщI сыт зыпэплъэхэр, Алыхьым и дежщ Iуэхуу хъуар здэкIуэжыр.
سَلۡ بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ كَمۡ ءَاتَيۡنَٰهُم مِّنۡ ءَايَةِۭ بَيِّنَةٖۗ وَمَن يُبَدِّلۡ نِعۡمَةَ ٱللَّهِ مِنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَتۡهُ فَإِنَّ ٱللَّهَ شَدِيدُ ٱلۡعِقَابِ ﴿٢١١﴾
211 Исраил и бынхэм яупщIыт дапщэ нэщэнэ нахуэхэм щыщу къахуедгъэхами. Алыхьым и фIыгъуэхэр къыхуеха иужькIэ зыхъуэжхэмкIэ, атIэ Алыхьым и тезырыр гуащIэщ.
زُيِّنَ لِلَّذِينَ كَفَرُواْ ٱلۡحَيَوٰةُ ٱلدُّنۡيَا وَيَسۡخَرُونَ مِنَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْۘ وَٱلَّذِينَ ٱتَّقَوۡاْ فَوۡقَهُمۡ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِۗ وَٱللَّهُ يَرۡزُقُ مَن يَشَآءُ بِغَيۡرِ حِسَابٖ ﴿٢١٢﴾
212 Джаурхэм мы дунейр яхуэгъэдэхащ, икIи Iиман къэзыхьахэм ящIонакIэхэр, ауэ тхьэшынагъуэ зыхэлъхэр Къемэт махуэм абыхэм ящхьэщытынущ, Алыхьым зыхуейм ерыскъы ирет, гъунэ имыIэу.
كَانَ ٱلنَّاسُ أُمَّةٗ وَٰحِدَةٗ فَبَعَثَ ٱللَّهُ ٱلنَّبِيِّـۧنَ مُبَشِّرِينَ وَمُنذِرِينَ وَأَنزَلَ مَعَهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ بِٱلۡحَقِّ لِيَحۡكُمَ بَيۡنَ ٱلنَّاسِ فِيمَا ٱخۡتَلَفُواْ فِيهِۚ وَمَا ٱخۡتَلَفَ فِيهِ إِلَّا ٱلَّذِينَ أُوتُوهُ مِنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَتۡهُمُ ٱلۡبَيِّنَٰتُ بَغۡيَۢا بَيۡنَهُمۡۖ فَهَدَى ٱللَّهُ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لِمَا ٱخۡتَلَفُواْ فِيهِ مِنَ ٱلۡحَقِّ بِإِذۡنِهِۦۗ وَٱللَّهُ يَهۡدِي مَن يَشَآءُ إِلَىٰ صِرَٰطٖ مُّسۡتَقِيمٍ ﴿٢١٣﴾
213 ЦIыхухэр псори зы гупу щытахэщ, итIанэ Алыхьым бегъымбархэр къахуигъэкIуащ, ягъэгуфIэну икIи щахъумэну, абыхэм ящIыгъуу Тхылъхэр ипэжыпIэкIэ къригъэхащ, цIыхухэм яку зэгурымыIуэныгъэ дэлъхэр зэхагъэкIыну, ауэ абыкIэ зэтекIахэр, нэщэнэхэр къахуеха иужь, фыгъуэныгъэ зыхэлъахэращ. Алыхьым и унафэкIэ гъуэгу захуэм тригъэувахэщ Iиман къэзыхьахэр, пэжым теухуауэ зэгурымыIуэ щыхъухэм, Алыхьым зыхуейр гъуэгу захуэм трегъэувэ.
أَمۡ حَسِبۡتُمۡ أَن تَدۡخُلُواْ ٱلۡجَنَّةَ وَلَمَّا يَأۡتِكُم مَّثَلُ ٱلَّذِينَ خَلَوۡاْ مِن قَبۡلِكُمۖ مَّسَّتۡهُمُ ٱلۡبَأۡسَآءُ وَٱلضَّرَّآءُ وَزُلۡزِلُواْ حَتَّىٰ يَقُولَ ٱلرَّسُولُ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ مَعَهُۥ مَتَىٰ نَصۡرُ ٱللَّهِۗ أَلَآ إِنَّ نَصۡرَ ٱللَّهِ قَرِيبٞ ﴿٢١٤﴾
214 Хьэмэрэ фигугъауэ ара жэнэтым фихьэну, фи япэ щыIахэм къащыщIахэр къывэмыхъулIауэ? Абыхэм тхьэмыщкIагъуи узхэри къатехуахэщ, апхуэдизымкIэ шынагъуэ къатехуати, лIыкIуэри, абы щIыгъуу Iиман къэзыхьахэри щIэупщIэхэт: "Сытым щыгъуэ Алыхьым текIуэныгъэ къыщыдитынур?" АтIэ Алыхьым и текIуэныгъэр благъэщ.
يَسۡـَٔلُونَكَ مَاذَا يُنفِقُونَۖ قُلۡ مَآ أَنفَقۡتُم مِّنۡ خَيۡرٖ فَلِلۡوَٰلِدَيۡنِ وَٱلۡأَقۡرَبِينَ وَٱلۡيَتَٰمَىٰ وَٱلۡمَسَٰكِينِ وَٱبۡنِ ٱلسَّبِيلِۗ وَمَا تَفۡعَلُواْ مِنۡ خَيۡرٖ فَإِنَّ ٱللَّهَ بِهِۦ عَلِيمٞ ﴿٢١٥﴾
215 Ахэр къуоупщIхэр: "Сыт дытынур?" - жаIэри. ЯжеIэ: "ФIыуэ фтынур адэ-анэм, благъэхэм, зеиншэхэм, тхьэмыщкIэхэм, гъуэгурыкIуэхэм ялъысын хуейщ, фIыуэ фщIэуэ хъуам Алыхьыр щыгъуазэщ".
كُتِبَ عَلَيۡكُمُ ٱلۡقِتَالُ وَهُوَ كُرۡهٞ لَّكُمۡۖ وَعَسَىٰٓ أَن تَكۡرَهُواْ شَيۡـٔٗا وَهُوَ خَيۡرٞ لَّكُمۡۖ وَعَسَىٰٓ أَن تُحِبُّواْ شَيۡـٔٗا وَهُوَ شَرّٞ لَّكُمۡۚ وَٱللَّهُ يَعۡلَمُ وَأَنتُمۡ لَا تَعۡلَمُونَ ﴿٢١٦﴾
216 Зауэр къыфтетхащ, ауэ фигу хуэкIуэкъым абы, ауэ зыгуэр фигу ебгъауэ и фIыгъуэр къывэкIункIэ мэхъу, е зыгуэр фIыуэ флъагъуу и Iейр къыфтехуэнкIэ мэхъу, Алыхьым ещIэ, ауэ фэ фщIэркъым.
يَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلشَّهۡرِ ٱلۡحَرَامِ قِتَالٖ فِيهِۖ قُلۡ قِتَالٞ فِيهِ كَبِيرٞۚ وَصَدٌّ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ وَكُفۡرُۢ بِهِۦ وَٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِ وَإِخۡرَاجُ أَهۡلِهِۦ مِنۡهُ أَكۡبَرُ عِندَ ٱللَّهِۚ وَٱلۡفِتۡنَةُ أَكۡبَرُ مِنَ ٱلۡقَتۡلِۗ وَلَا يَزَالُونَ يُقَٰتِلُونَكُمۡ حَتَّىٰ يَرُدُّوكُمۡ عَن دِينِكُمۡ إِنِ ٱسۡتَطَٰعُواْۚ وَمَن يَرۡتَدِدۡ مِنكُمۡ عَن دِينِهِۦ فَيَمُتۡ وَهُوَ كَافِرٞ فَأُوْلَٰٓئِكَ حَبِطَتۡ أَعۡمَٰلُهُمۡ فِي ٱلدُّنۡيَا وَٱلۡأٓخِرَةِۖ وَأُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ ﴿٢١٧﴾
217 КъыщIоупщIэхэр мазэ лъапIэхэм узауэ хъунумэ, яжеIэ: "Абыхэм ущызэуэныр Iуэхушхуэщ, ауэ Алыхьым и гъуэгум тетхэм уапэувыныр, джауру ущытыныр, мэжджыт лъапIэм и щIылъэм щыпсэухэр къыдэпхуныр нэхъ иныжу щытщ Алыхьым и пащхьэ, мыхъумыщIагъэри нэхъ хуабжьщ зауэм нэхърэ. Абыхэм щагъэтынукъым къывэзэуэну фи диным фрамыгъэкIыху яхузэфIэкIмэ, фщыщ гуэрхэр и диным икIыу лIамэ джауру, абыхэм я Iуэхухэр хэкIуэдащ мы дунейми ахърэтми, ахэр мафIэм хыхьэнухэщ, абыи игъащIэкIэ къыхэнэнущ".
إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَٱلَّذِينَ هَاجَرُواْ وَجَٰهَدُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ أُوْلَٰٓئِكَ يَرۡجُونَ رَحۡمَتَ ٱللَّهِۚ وَٱللَّهُ غَفُورٞ رَّحِيمٞ ﴿٢١٨﴾
218 Iиман къэзыхьахэр, зи хэку икIыжахэр, Алыхьым и цIэкIэ зауэхэр, ахэр Алыхьым и гущIэгъум щогугъхэ, Алыхьыр Зыгъэгъущ, ГущIэгъущIщ.
۞ يَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلۡخَمۡرِ وَٱلۡمَيۡسِرِۖ قُلۡ فِيهِمَآ إِثۡمٞ كَبِيرٞ وَمَنَٰفِعُ لِلنَّاسِ وَإِثۡمُهُمَآ أَكۡبَرُ مِن نَّفۡعِهِمَاۗ وَيَسۡـَٔلُونَكَ مَاذَا يُنفِقُونَۖ قُلِ ٱلۡعَفۡوَۗ كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ ٱللَّهُ لَكُمُ ٱلۡأٓيَٰتِ لَعَلَّكُمۡ تَتَفَكَّرُونَ ﴿٢١٩﴾
219 Фадэмрэ удезыхьэх джэгукIэхэмрэ ахэр щIоупщIэхэр, яжеIэ: "Абыхэм гуэныхьышхуи хэлъщ, федэи цIыхухэм къыхах, ауэ гуэныхьу хэлъыр нэхъыбэщ я федэм нэхърэ". КъыщIоупщIэхэр сыт ятынумэ, яжеIэ: "Лейуэ фиIэращ". Апхуэдэу Алыхьым нэщэнэхэр нахуэ фхуещI, зыгуэрым фегупсысын папщIэ.
فِي ٱلدُّنۡيَا وَٱلۡأٓخِرَةِۗ وَيَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلۡيَتَٰمَىٰۖ قُلۡ إِصۡلَاحٞ لَّهُمۡ خَيۡرٞۖ وَإِن تُخَالِطُوهُمۡ فَإِخۡوَٰنُكُمۡۚ وَٱللَّهُ يَعۡلَمُ ٱلۡمُفۡسِدَ مِنَ ٱلۡمُصۡلِحِۚ وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ لَأَعۡنَتَكُمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٞ ﴿٢٢٠﴾
220 Мы дунейми ахърэтми. ИтIани щIоупщIэхэр зеиншэхэм, яжеIэ: "Абыхэм фIы яхуэпщIэныр дэгъуэщ, (фи мылъкумрэ абыхэм я мылъкумрэ) зэхэфлъхьамэ фи къуэшхэщ, Алыхьым зэхещIыкIыр мыхъумыщIэмрэ фIы зезыхуэмрэ, Алыхьыр хуеймэ, гугъуехь фигъэлъагъунут, Алыхьыр Лъэщщ, Iущыгъэр псори зыбгъэдэлъщ".
وَلَا تَنكِحُواْ ٱلۡمُشۡرِكَٰتِ حَتَّىٰ يُؤۡمِنَّۚ وَلَأَمَةٞ مُّؤۡمِنَةٌ خَيۡرٞ مِّن مُّشۡرِكَةٖ وَلَوۡ أَعۡجَبَتۡكُمۡۗ وَلَا تُنكِحُواْ ٱلۡمُشۡرِكِينَ حَتَّىٰ يُؤۡمِنُواْۚ وَلَعَبۡدٞ مُّؤۡمِنٌ خَيۡرٞ مِّن مُّشۡرِكٖ وَلَوۡ أَعۡجَبَكُمۡۗ أُوْلَٰٓئِكَ يَدۡعُونَ إِلَى ٱلنَّارِۖ وَٱللَّهُ يَدۡعُوٓاْ إِلَى ٱلۡجَنَّةِ وَٱلۡمَغۡفِرَةِ بِإِذۡنِهِۦۖ وَيُبَيِّنُ ءَايَٰتِهِۦ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمۡ يَتَذَكَّرُونَ ﴿٢٢١﴾
221 Алыхьым гъусэ хуэзыщIхэм я бзылъхугъэхэр къэвмышэ, Iиман къамыхьауэ, пщылI бзылъхугъэ Iиман къэзыхьар нэхъыфIщ, Алыхьым гъусэ хуэзыщI бзылъхугъэм нэхърэ, ар нэхъ фигу ирихьми. ИкIи Алыхьым гъусэ хуэзыщIхэм фи бзылъхугъэхэр дэвмыгъакIуэ Iиман къамыхьыху, пщылI Iиман къэзыхьар нэхъыфIщ, Алыхьым гъусэ хуэзыщIым нэхърэ, ар нэхъ фигу ирихьами. Абыхэм мафIэм хураджэ, Алыхьым жэнэтымрэ гъэгъуныгъэмрэ хуреджэ и IизынкIэ, цIыхухэм и нэщэнэхэр нахуэ яхуещIыр, къащIэжыным папщIэ.
وَيَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلۡمَحِيضِۖ قُلۡ هُوَ أَذٗى فَٱعۡتَزِلُواْ ٱلنِّسَآءَ فِي ٱلۡمَحِيضِ وَلَا تَقۡرَبُوهُنَّ حَتَّىٰ يَطۡهُرۡنَۖ فَإِذَا تَطَهَّرۡنَ فَأۡتُوهُنَّ مِنۡ حَيۡثُ أَمَرَكُمُ ٱللَّهُۚ إِنَّ ٱللَّهَ يُحِبُّ ٱلتَّوَّٰبِينَ وَيُحِبُّ ٱلۡمُتَطَهِّرِينَ ﴿٢٢٢﴾
222 Ахэр щIоупщIэр бзылъхугъэхэм мазэ къэс къахуэкIуэм, яжеIэ: "Ар зэранщи фи бзылъхугъэхэм фамыкIуалIэ ар къахъулIауэ, икIи загъэкъэбзэжыхуи фамыкIуалIэ, итIанэ загъэкъэбзэжамэ, Алыхьым унафэ зэрищIауэ факIуалIэ, Алыхьым тобэ къэзыхьхэр фIыуэ елъагъу, зызгъэкъабзэхэри фIыуэ елъагъу".
نِسَآؤُكُمۡ حَرۡثٞ لَّكُمۡ فَأۡتُواْ حَرۡثَكُمۡ أَنَّىٰ شِئۡتُمۡۖ وَقَدِّمُواْ لِأَنفُسِكُمۡۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّكُم مُّلَٰقُوهُۗ وَبَشِّرِ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ ﴿٢٢٣﴾
223 Фи щхьэгъусэхэр фи хьэсэщ, фи хьэсэм фыщыхуейм фекIуалIэ. Фи щхьэм щхьэкIэ къэвгъэхьэзыр (фIыгъуэу фщIахэр), Алыхьым фыщышынэ, зэвгъащIэ Абы фызэрыхуэзэнур, мыIуминхэри гъэгуфIэ.
وَلَا تَجۡعَلُواْ ٱللَّهَ عُرۡضَةٗ لِّأَيۡمَٰنِكُمۡ أَن تَبَرُّواْ وَتَتَّقُواْ وَتُصۡلِحُواْ بَيۡنَ ٱلنَّاسِۚ وَٱللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٞ ﴿٢٢٤﴾
224 Алыхьым и цIэкIэ тхьэ зэрыфIуар зэран иремыхъу фIы фщIэнумэ, тхьэшынагъуэ зыхэвгъэлъынумэ, цIыхухэр зэвгъэкIужынумэ, Алыхьыр Зэхэзыхщ, ЗыщIэщ.
لَّا يُؤَاخِذُكُمُ ٱللَّهُ بِٱللَّغۡوِ فِيٓ أَيۡمَٰنِكُمۡ وَلَٰكِن يُؤَاخِذُكُم بِمَا كَسَبَتۡ قُلُوبُكُمۡۗ وَٱللَّهُ غَفُورٌ حَلِيمٞ ﴿٢٢٥﴾
225 Алыхьыр къывэупщIынукъым щыуагъэкIэ тхьэ фыIуамэ, ауэ фи гум ивубыдамкIэ къывэупщIынущ, Алыхьыр Зыгъэгъущ, Щабэщ.
لِّلَّذِينَ يُؤۡلُونَ مِن نِّسَآئِهِمۡ تَرَبُّصُ أَرۡبَعَةِ أَشۡهُرٖۖ فَإِن فَآءُو فَإِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٞ ﴿٢٢٦﴾
226 Я щхьэгъусэхэм емыкIуэлIэну тхьэ зыIуахэр мазиплI ирежьэхэ, ахэр щIегъуэжамэ, атIэ Алыхьыр Зыгъэгъущ, ГущIэгъущIщ.
وَإِنۡ عَزَمُواْ ٱلطَّلَٰقَ فَإِنَّ ٱللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٞ ﴿٢٢٧﴾
227 Ауэ зэбгъэдэкIыжыну траубыдамэ, Алыхьыр Зэхэзыхщ, ЗыщIэщ.
وَٱلۡمُطَلَّقَٰتُ يَتَرَبَّصۡنَ بِأَنفُسِهِنَّ ثَلَٰثَةَ قُرُوٓءٖۚ وَلَا يَحِلُّ لَهُنَّ أَن يَكۡتُمۡنَ مَا خَلَقَ ٱللَّهُ فِيٓ أَرۡحَامِهِنَّ إِن كُنَّ يُؤۡمِنَّ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِۚ وَبُعُولَتُهُنَّ أَحَقُّ بِرَدِّهِنَّ فِي ذَٰلِكَ إِنۡ أَرَادُوٓاْ إِصۡلَٰحٗاۚ وَلَهُنَّ مِثۡلُ ٱلَّذِي عَلَيۡهِنَّ بِٱلۡمَعۡرُوفِۚ وَلِلرِّجَالِ عَلَيۡهِنَّ دَرَجَةٞۗ وَٱللَّهُ عَزِيزٌ حَكِيمٌ ﴿٢٢٨﴾
228 ЗэпыкIыжа иужь, бзылъхугъэм мазэ къэскIэ къыхуэкIуэр щэрэ дигъэкIын хуейщ, икIи Алыхьым абыхэм я лъхуалъэм къыщигъэщIар яущэху хъунукъым, Алыхьымрэ Къемэт махуэмрэ я фIэщ хъумэ, абыхэм ялIхэращ нэхъ хуитыныгъэ зиIэхэр абыхэм кърагъэгъэзэжыну зэгурыIуэжыну хуейхэмэ, а бзылъхугъэхэм яхуэфащэр ятелъым хуэдэщ хабзэм тету, цIыхухъухэр зы увыпIэкIэ нэхъ ящхьэщытщ цIыхубзхэм, Алыхьыр Лъэщщ, АкъылыфIэщ.
ٱلطَّلَٰقُ مَرَّتَانِۖ فَإِمۡسَاكُۢ بِمَعۡرُوفٍ أَوۡ تَسۡرِيحُۢ بِإِحۡسَٰنٖۗ وَلَا يَحِلُّ لَكُمۡ أَن تَأۡخُذُواْ مِمَّآ ءَاتَيۡتُمُوهُنَّ شَيۡـًٔا إِلَّآ أَن يَخَافَآ أَلَّا يُقِيمَا حُدُودَ ٱللَّهِۖ فَإِنۡ خِفۡتُمۡ أَلَّا يُقِيمَا حُدُودَ ٱللَّهِ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡهِمَا فِيمَا ٱفۡتَدَتۡ بِهِۦۗ تِلۡكَ حُدُودُ ٱللَّهِ فَلَا تَعۡتَدُوهَاۚ وَمَن يَتَعَدَّ حُدُودَ ٱللَّهِ فَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلظَّٰلِمُونَ ﴿٢٢٩﴾
229 ТIолакъыр тIэурэщ зэращIыр, иужькIэ е фIыкIэ зэпшэлIэжынущ, е дахэу бутIыпщыжынущ, икIи яфтауэ щытам щыщу зыри къэфщтэну фыхуиткъым, Алыхьым игъэува гъунэхэм ебэкъуэну мышынэхэмэ. Алыхьым игъэува гъунэхэм ебакъуэнкIэ фышынэмэ, гуэныхь тIуми къатехуэкъым, бзылъхугъэм уасэ щIиту зищэхужыну, аращ Алыхьым игъэува гъунэхэри абыхэм фемыбакъуэ, Алыхьым игъэува гъунэхэм ебакъуэхэращ залымыгъэ зезыхьахэр.
فَإِن طَلَّقَهَا فَلَا تَحِلُّ لَهُۥ مِنۢ بَعۡدُ حَتَّىٰ تَنكِحَ زَوۡجًا غَيۡرَهُۥۗ فَإِن طَلَّقَهَا فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡهِمَآ أَن يَتَرَاجَعَآ إِن ظَنَّآ أَن يُقِيمَا حُدُودَ ٱللَّهِۗ وَتِلۡكَ حُدُودُ ٱللَّهِ يُبَيِّنُهَا لِقَوۡمٖ يَعۡلَمُونَ ﴿٢٣٠﴾
230 ТIолакъыр зэфIэкIамэ, абы иужь зэхыхьэж хъунукъым, нэгъуэщIым дэмыкIуэу, абыи тIолакъ къритыжмэ, гуэныхь къатехуэкъым иджыри зэ зэрышэжыну хуейхэмэ, Алыхьым и гъунэхэм емыбакъуэну быдэу унафэ ящIэмэ, аращ Алыхьым и гъунэхэр, ахэр щIэныгъэ зиIэхэм щхьэкIэ нахуэ ещI.
وَإِذَا طَلَّقۡتُمُ ٱلنِّسَآءَ فَبَلَغۡنَ أَجَلَهُنَّ فَأَمۡسِكُوهُنَّ بِمَعۡرُوفٍ أَوۡ سَرِّحُوهُنَّ بِمَعۡرُوفٖۚ وَلَا تُمۡسِكُوهُنَّ ضِرَارٗا لِّتَعۡتَدُواْۚ وَمَن يَفۡعَلۡ ذَٰلِكَ فَقَدۡ ظَلَمَ نَفۡسَهُۥۚ وَلَا تَتَّخِذُوٓاْ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ هُزُوٗاۚ وَٱذۡكُرُواْ نِعۡمَتَ ٱللَّهِ عَلَيۡكُمۡ وَمَآ أَنزَلَ عَلَيۡكُم مِّنَ ٱلۡكِتَٰبِ وَٱلۡحِكۡمَةِ يَعِظُكُم بِهِۦۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ بِكُلِّ شَيۡءٍ عَلِيمٞ ﴿٢٣١﴾
231 Бзылъхугъэхэм тIолакъ ефтауэ пIалъэр къэсамэ, е дахэу зыкIэрыфшэжхэ, е дахэу фыутIыпщыж, икIи гугъуехь явгъэлъагъуным папщIэ зэвмышалIэжхэ, ар зыщIэм езым залымыгъэ зырихыжауэ аращ. Алыхьым и нэщэнэхэр гушыIэу фымыщтэ, Алыхьым фIыгъуэу къыфхуищIари, Тхылъыми акъылыфIагъэми щыщу къыфхуригъэхари фигу къэвгъэкIыж. Алыхьым фыщышынэ, икIи зэвгъащIэ Алыхьыр сытми зэрыщыгъуазэр.
وَإِذَا طَلَّقۡتُمُ ٱلنِّسَآءَ فَبَلَغۡنَ أَجَلَهُنَّ فَلَا تَعۡضُلُوهُنَّ أَن يَنكِحۡنَ أَزۡوَٰجَهُنَّ إِذَا تَرَٰضَوۡاْ بَيۡنَهُم بِٱلۡمَعۡرُوفِۗ ذَٰلِكَ يُوعَظُ بِهِۦ مَن كَانَ مِنكُمۡ يُؤۡمِنُ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِۗ ذَٰلِكُمۡ أَزۡكَىٰ لَكُمۡ وَأَطۡهَرُۚ وَٱللَّهُ يَعۡلَمُ وَأَنتُمۡ لَا تَعۡلَمُونَ ﴿٢٣٢﴾
232 Бзылъхугъэхэм тIолакъ ефтауэ пIалъэр къэсамэ, зэран фахуэмыхъу я щхьэгъусэу щытахэм дэкIуэжыну, фIыкIэ зэгурыIуэжахэмэ, ар Алыхьымрэ ахърэт махуэмрэ зи фIэщ хъухэм щхьэкIэ ущиещ, ар фэркIэ нэхъыфIщ икIи нэхъ къабзэщ, Алыхьым ещIэ, ауэ фэ фщIэкъым.
۞ وَٱلۡوَٰلِدَٰتُ يُرۡضِعۡنَ أَوۡلَٰدَهُنَّ حَوۡلَيۡنِ كَامِلَيۡنِۖ لِمَنۡ أَرَادَ أَن يُتِمَّ ٱلرَّضَاعَةَۚ وَعَلَى ٱلۡمَوۡلُودِ لَهُۥ رِزۡقُهُنَّ وَكِسۡوَتُهُنَّ بِٱلۡمَعۡرُوفِۚ لَا تُكَلَّفُ نَفۡسٌ إِلَّا وُسۡعَهَاۚ لَا تُضَآرَّ وَٰلِدَةُۢ بِوَلَدِهَا وَلَا مَوۡلُودٞ لَّهُۥ بِوَلَدِهِۦۚ وَعَلَى ٱلۡوَارِثِ مِثۡلُ ذَٰلِكَۗ فَإِنۡ أَرَادَا فِصَالًا عَن تَرَاضٖ مِّنۡهُمَا وَتَشَاوُرٖ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡهِمَاۗ وَإِنۡ أَرَدتُّمۡ أَن تَسۡتَرۡضِعُوٓاْ أَوۡلَٰدَكُمۡ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡكُمۡ إِذَا سَلَّمۡتُم مَّآ ءَاتَيۡتُم بِٱلۡمَعۡرُوفِۗ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ بِمَا تَعۡمَلُونَ بَصِيرٞ ﴿٢٣٣﴾
233 Анэхэм я сабийхэр илъэситI псокIэ ягъэшхэну щытщ быдзышэкIэ, ягъэшхэнур ирагъэкъуну хуейхэмэ. Сабий къызыхуэхъуами анэм и шхынымрэ и щыгъынымрэ иритыну телъщ хабзэм тету, псэм хуэмылъэкIыр тралъхьэркъым, анэм зэран ирахкъым и сабийм щхьэкIэ, адэми зэран ирахкъым и сабийм щхьэ, щIэин къызылъысами аращ телъыр. ТIури зэгурыIуэу, арэзыхэу сабийм щрагъэгъэтыну хуейхэмэ быдзышэр, гуэныхь къатехуэкъым. Зыгуэрым фи сабийхэр евгъэгъэшхэну фыхуейми гуэныхь къыфтехуэкъым, хуэфащэ уасэр ефтмэ. Алыхьым фыщышынэ, икIи зэвгъащIэ Алыхьым фщIэхэр зэрилъагъур.
وَٱلَّذِينَ يُتَوَفَّوۡنَ مِنكُمۡ وَيَذَرُونَ أَزۡوَٰجٗا يَتَرَبَّصۡنَ بِأَنفُسِهِنَّ أَرۡبَعَةَ أَشۡهُرٖ وَعَشۡرٗاۖ فَإِذَا بَلَغۡنَ أَجَلَهُنَّ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡكُمۡ فِيمَا فَعَلۡنَ فِيٓ أَنفُسِهِنَّ بِٱلۡمَعۡرُوفِۗ وَٱللَّهُ بِمَا تَعۡمَلُونَ خَبِيرٞ ﴿٢٣٤﴾
234 Фщыщ гуэрэ дунейм ехыжу и щхьэгъусэр къигъанэмэ, мазиплIрэ махуипщIрэкIэ ежьэн хуейхэщ, а уахътэр блэкIмэ я щхьэ Iуэху зэрахуэмэ хабзэм тету фэ гуэныхь пари къыфтехуэжкъым, Алыхьым влэжьхэр ещIэр.
وَلَا جُنَاحَ عَلَيۡكُمۡ فِيمَا عَرَّضۡتُم بِهِۦ مِنۡ خِطۡبَةِ ٱلنِّسَآءِ أَوۡ أَكۡنَنتُمۡ فِيٓ أَنفُسِكُمۡۚ عَلِمَ ٱللَّهُ أَنَّكُمۡ سَتَذۡكُرُونَهُنَّ وَلَٰكِن لَّا تُوَاعِدُوهُنَّ سِرًّا إِلَّآ أَن تَقُولُواْ قَوۡلٗا مَّعۡرُوفٗاۚ وَلَا تَعۡزِمُواْ عُقۡدَةَ ٱلنِّكَاحِ حَتَّىٰ يَبۡلُغَ ٱلۡكِتَٰبُ أَجَلَهُۥۚ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ يَعۡلَمُ مَا فِيٓ أَنفُسِكُمۡ فَٱحۡذَرُوهُۚ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ غَفُورٌ حَلِيمٞ ﴿٢٣٥﴾
235 Гуэныхь къыфтехуэкъым бзылъхугъэм ефIуэкIмэ фылъыхъуу е фыущэхумэ фи гум, Алыхьым ещIэр ахэр фигу къызэрыкIыжынур, ауэ щэхуу псалъэ лъэпкъ явмыт пщIэ зыхэлъ псалъэхэм мыхъумэ, икIи уахътэр дэмыкIауэ нэчыхь фтхыну иужь фимыхьэ, Алыхьым фи гум илъыр ещIэри, ар зэвгъащIи фысакъ, икIи зэвгъащIэ: Алыхьыр Зыгъэгъущ, Щабэщ.
لَّا جُنَاحَ عَلَيۡكُمۡ إِن طَلَّقۡتُمُ ٱلنِّسَآءَ مَا لَمۡ تَمَسُّوهُنَّ أَوۡ تَفۡرِضُواْ لَهُنَّ فَرِيضَةٗۚ وَمَتِّعُوهُنَّ عَلَى ٱلۡمُوسِعِ قَدَرُهُۥ وَعَلَى ٱلۡمُقۡتِرِ قَدَرُهُۥ مَتَٰعَۢا بِٱلۡمَعۡرُوفِۖ حَقًّا عَلَى ٱلۡمُحۡسِنِينَ ﴿٢٣٦﴾
236 Гуэныхь къыфтехуэкъым фызэмыкIуэлIа фызым тIолакъ ефтмэ, къыфтехуэ уасэр евмытауэ, дахэу тыгъэ яхуэфщI: къулейм хузэфIэкIыращ, мылъкуншэми хузэфIэкIыращ тыгъэу хабзэм тету. Аращ фIы зыщIэхэм я къалэныр.
وَإِن طَلَّقۡتُمُوهُنَّ مِن قَبۡلِ أَن تَمَسُّوهُنَّ وَقَدۡ فَرَضۡتُمۡ لَهُنَّ فَرِيضَةٗ فَنِصۡفُ مَا فَرَضۡتُمۡ إِلَّآ أَن يَعۡفُونَ أَوۡ يَعۡفُوَاْ ٱلَّذِي بِيَدِهِۦ عُقۡدَةُ ٱلنِّكَاحِۚ وَأَن تَعۡفُوٓاْ أَقۡرَبُ لِلتَّقۡوَىٰۚ وَلَا تَنسَوُاْ ٱلۡفَضۡلَ بَيۡنَكُمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ بِمَا تَعۡمَلُونَ بَصِيرٌ ﴿٢٣٧﴾
237 ФамыкIуалIэ щIыкIэ тIолакъ яфтамэ, къатехуэ уасэри яфтагъэххэу, абы и ныкъуэр яфт къыфхуамыгъэгъумэ е нэчыхьыр зи IэмыщIэ илъым къыфхуимыгъэгъумэ, ауэ яхуэвгъэгъумэ тхьэшынагъуэм нэхъ пэблагъэщ, икIи фи зэхуаку дэлъ щIыхьыр зыщывмыгъэгъупщэ, Алыхьым фщIэхэр елъагъу.
حَٰفِظُواْ عَلَى ٱلصَّلَوَٰتِ وَٱلصَّلَوٰةِ ٱلۡوُسۡطَىٰ وَقُومُواْ لِلَّهِ قَٰنِتِينَ ﴿٢٣٨﴾
238 Нэмэзхэм фахуэсакъ, нэмэз икуми, Алыхьым и пащхьэ фыIэсэу фит.
فَإِنۡ خِفۡتُمۡ فَرِجَالًا أَوۡ رُكۡبَانٗاۖ فَإِذَآ أَمِنتُمۡ فَٱذۡكُرُواْ ٱللَّهَ كَمَا عَلَّمَكُم مَّا لَمۡ تَكُونُواْ تَعۡلَمُونَ ﴿٢٣٩﴾
239 Шынагъуэ флъагъумэ фылъэсу е фышууэ фщIы, шынагъуэншэ фыхъужамэ, Алыхьым и цIэр ифIуэ зэрывигъэщIам хуэдэу, ипэкIэ фымыщIахэр.
وَٱلَّذِينَ يُتَوَفَّوۡنَ مِنكُمۡ وَيَذَرُونَ أَزۡوَٰجٗا وَصِيَّةٗ لِّأَزۡوَٰجِهِم مَّتَٰعًا إِلَى ٱلۡحَوۡلِ غَيۡرَ إِخۡرَاجٖۚ فَإِنۡ خَرَجۡنَ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡكُمۡ فِي مَا فَعَلۡنَ فِيٓ أَنفُسِهِنَّ مِن مَّعۡرُوفٖۗ وَٱللَّهُ عَزِيزٌ حَكِيمٞ ﴿٢٤٠﴾
240 Зыгуэр фэ фщыщу дунейм ехыжу и щхьэгъусэр къигъэнамэ, абыхэм илъэсым и кIуэцIкIэ зыхуэныкъуэр ирагъэгъуэту ирамыхужыну уэсят ирыращI, ауэ езыхэр икIыжмэ гуэныхь къыфтехуэкъым, абыхэм хабзэм тету ящIэIамэ, Алыхьыр Лъэщщ, Iущыгъэ зыбгъэдэлъщ.
وَلِلۡمُطَلَّقَٰتِ مَتَٰعُۢ بِٱلۡمَعۡرُوفِۖ حَقًّا عَلَى ٱلۡمُتَّقِينَ ﴿٢٤١﴾
241 ЗыпыкIыжа бзылъхугъэхэми зыхуэныкъуэр хабзэм тету ягъэгъуэтын хуейщ, ар тхьэшынагъуэ зыхэлъхэм я къалэнщ.
كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ ٱللَّهُ لَكُمۡ ءَايَٰتِهِۦ لَعَلَّكُمۡ تَعۡقِلُونَ ﴿٢٤٢﴾
242 Апхуэдэу Алыхьым и нэщэнэхэр нахуэ ещI, къывгурыIуэнкIэ мэхъу.
۞ أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلَّذِينَ خَرَجُواْ مِن دِيَٰرِهِمۡ وَهُمۡ أُلُوفٌ حَذَرَ ٱلۡمَوۡتِ فَقَالَ لَهُمُ ٱللَّهُ مُوتُواْ ثُمَّ أَحۡيَٰهُمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَذُو فَضۡلٍ عَلَى ٱلنَّاسِ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَشۡكُرُونَ ﴿٢٤٣﴾
243 ПщIэркъэ уэ я унэхэр къэзыгъэнахэм я хъыбарыр лIэныгъэм щышынэхэу, ахэр мин бжыгъэ хъухэу? Алыхьым яжриIащ абыхэм: "ФылIэ", - итIанэ къигъэхъужахэщ, Алыхьым гущIэгъу яхуещIыр цIыхухэм, ауэ цIыхум я нэхъыбэм шыкур ящIкъым.
وَقَٰتِلُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٞ ﴿٢٤٤﴾
244 Алыхьым и цIэкIэ фызауэ икIи зэвгъащIэ: Алыхьыр Зэхэзыхщ, ЗыщIэщ.
مَّن ذَا ٱلَّذِي يُقۡرِضُ ٱللَّهَ قَرۡضًا حَسَنٗا فَيُضَٰعِفَهُۥ لَهُۥٓ أَضۡعَافٗا كَثِيرَةٗۚ وَٱللَّهُ يَقۡبِضُ وَيَبۡصُۜطُ وَإِلَيۡهِ تُرۡجَعُونَ ﴿٢٤٥﴾
245 Алыхьым хьэху дахэ езытам хуигъэбэгъуэнущ куэду, Алыхьыращ зыIэщIэзыубыдэри зытри, Абы и дежщ здэвгъэзэжынур.
أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلۡمَلَإِ مِنۢ بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ مِنۢ بَعۡدِ مُوسَىٰٓ إِذۡ قَالُواْ لِنَبِيّٖ لَّهُمُ ٱبۡعَثۡ لَنَا مَلِكٗا نُّقَٰتِلۡ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِۖ قَالَ هَلۡ عَسَيۡتُمۡ إِن كُتِبَ عَلَيۡكُمُ ٱلۡقِتَالُ أَلَّا تُقَٰتِلُواْۖ قَالُواْ وَمَا لَنَآ أَلَّا نُقَٰتِلَ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ وَقَدۡ أُخۡرِجۡنَا مِن دِيَٰرِنَا وَأَبۡنَآئِنَاۖ فَلَمَّا كُتِبَ عَلَيۡهِمُ ٱلۡقِتَالُ تَوَلَّوۡاْ إِلَّا قَلِيلٗا مِّنۡهُمۡۚ وَٱللَّهُ عَلِيمُۢ بِٱلظَّٰلِمِينَ ﴿٢٤٦﴾
246 ПщIэрэ уэ Исраил и бынхэу, Мусэ и ужь къэкIуахэм я бегъымбарым жраIат: "Къыдэт пщы, Алыхьым и цIэкIэ дызауэнущи". ЯжриIат: "Зауэныр къыфтратхэмэ фымызауэу фыкъэнэнкIэ мэхъукъэ?" ЖаIащ: "Сыт дыщIэмызэуэнур, Алыхьым и цIэкIэ ди унэхэми дыкъыщIахуауэ, ди бынхэми дыкъыхахуауэ?" Ауэ зауэр къытратха щыхъум, я щIыбхэр къагъэзащ, тIэкIу гуэрым мыхъумэ абыхэм ящыщу, Алыхьми ещIэр залымыгъэ зезыхьэхэр.
وَقَالَ لَهُمۡ نَبِيُّهُمۡ إِنَّ ٱللَّهَ قَدۡ بَعَثَ لَكُمۡ طَالُوتَ مَلِكٗاۚ قَالُوٓاْ أَنَّىٰ يَكُونُ لَهُ ٱلۡمُلۡكُ عَلَيۡنَا وَنَحۡنُ أَحَقُّ بِٱلۡمُلۡكِ مِنۡهُ وَلَمۡ يُؤۡتَ سَعَةٗ مِّنَ ٱلۡمَالِۚ قَالَ إِنَّ ٱللَّهَ ٱصۡطَفَىٰهُ عَلَيۡكُمۡ وَزَادَهُۥ بَسۡطَةٗ فِي ٱلۡعِلۡمِ وَٱلۡجِسۡمِۖ وَٱللَّهُ يُؤۡتِي مُلۡكَهُۥ مَن يَشَآءُۚ وَٱللَّهُ وَٰسِعٌ عَلِيمٞ ﴿٢٤٧﴾
247 Я бегъымбарым яжриIащ абыхэм: "ИпэжыпIэкIэ Алыхьым ТIалут пщыуэ къыфхуигъэкIуащ". ЖаIащ: "Дауэрэ абы пщыгъэр зэрыIэщIэлъынур, дэ абы нэхърэ нэхъ тхуэфащэу ар, икIи абы мылъкуи куэду иIэкъым?" ЖиIащ: "Алыхьым ар къыфщхьэщигъэуващ, икIи щIэныгъэрэ Iэпкълъэпкъ лъэщрэ иритащ, Алыхьым тепщэныгъэр зыхуейм ирет, Алыхьым псори зэщIеубыдэ, щIэныгъэ зиIэщ".
وَقَالَ لَهُمۡ نَبِيُّهُمۡ إِنَّ ءَايَةَ مُلۡكِهِۦٓ أَن يَأۡتِيَكُمُ ٱلتَّابُوتُ فِيهِ سَكِينَةٞ مِّن رَّبِّكُمۡ وَبَقِيَّةٞ مِّمَّا تَرَكَ ءَالُ مُوسَىٰ وَءَالُ هَٰرُونَ تَحۡمِلُهُ ٱلۡمَلَٰٓئِكَةُۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَةٗ لَّكُمۡ إِن كُنتُم مُّؤۡمِنِينَ ﴿٢٤٨﴾
248 Абы я бегъымбарым яжриIащ: "И тепщэныгъэм и нэщэнэхэу, фызыгъэтыншынур фи Тхьэм и деж къикIауэ къыфхуехынущ пхъуантэм Мусэрэ Хьэрунрэ къащIэнэжам щIыгъуу илъу, ар мелыIычхэм къахьу, ар нэщэнэ фхуэхъунущ ипэжыпIэкIэ Iиман къэзыхьауэ фыщытмэ".
فَلَمَّا فَصَلَ طَالُوتُ بِٱلۡجُنُودِ قَالَ إِنَّ ٱللَّهَ مُبۡتَلِيكُم بِنَهَرٖ فَمَن شَرِبَ مِنۡهُ فَلَيۡسَ مِنِّي وَمَن لَّمۡ يَطۡعَمۡهُ فَإِنَّهُۥ مِنِّيٓ إِلَّا مَنِ ٱغۡتَرَفَ غُرۡفَةَۢ بِيَدِهِۦۚ فَشَرِبُواْ مِنۡهُ إِلَّا قَلِيلٗا مِّنۡهُمۡۚ فَلَمَّا جَاوَزَهُۥ هُوَ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ مَعَهُۥ قَالُواْ لَا طَاقَةَ لَنَا ٱلۡيَوۡمَ بِجَالُوتَ وَجُنُودِهِۦۚ قَالَ ٱلَّذِينَ يَظُنُّونَ أَنَّهُم مُّلَٰقُواْ ٱللَّهِ كَم مِّن فِئَةٖ قَلِيلَةٍ غَلَبَتۡ فِئَةٗ كَثِيرَةَۢ بِإِذۡنِ ٱللَّهِۗ وَٱللَّهُ مَعَ ٱلصَّٰبِرِينَ ﴿٢٤٩﴾
249 ТIалут дзэр щIыгъуу щежьэм жиIащ: "Алыхьым фиубзыщIынущ псы ежэхкIэ, абы щыщ ефэр сэ сщыщкъым, зыIузмылъхьэр сэ си гъусэщ, зы Iэбжьыб нэхъыбэ емыIубахэри яхэту". ИкIи зы тIэкIу нэхъ къэмынэу ахэр псори ефахэщ, итIанэ абырэ, Iиман къэзыхьахэмрэ щызэпрыкIым жаIащ: "Нобэ Джалутрэ и дзэмрэ дазэрытекIуэн Iэмал щыIэкъым". Ауэ Алыхьым зэрыхуэзэжынухэр быдэу зыщIэхэм жаIащ: "Дапщэрэ гуп мащIэхэр гупышхуэхэм текIуахэ Алыхьым и хуеиныгъэкIэ, Алыхьыр шэчыныгъэ зыхэлъхэращ зи гъусэр".
وَلَمَّا بَرَزُواْ لِجَالُوتَ وَجُنُودِهِۦ قَالُواْ رَبَّنَآ أَفۡرِغۡ عَلَيۡنَا صَبۡرٗا وَثَبِّتۡ أَقۡدَامَنَا وَٱنصُرۡنَا عَلَى ٱلۡقَوۡمِ ٱلۡكَٰفِرِينَ ﴿٢٥٠﴾
250 ИтIанэ Джалутрэ и дзэмрэ я пащхьэ щиувэхэм жаIащ: "Уэ, ди Тхьэ, шэчыныгъэ къыдэт, ди лъэхэр гъэбыдэ, джаур лъэпкъми датегъакIуэ".
فَهَزَمُوهُم بِإِذۡنِ ٱللَّهِ وَقَتَلَ دَاوُۥدُ جَالُوتَ وَءَاتَىٰهُ ٱللَّهُ ٱلۡمُلۡكَ وَٱلۡحِكۡمَةَ وَعَلَّمَهُۥ مِمَّا يَشَآءُۗ وَلَوۡلَا دَفۡعُ ٱللَّهِ ٱلنَّاسَ بَعۡضَهُم بِبَعۡضٖ لَّفَسَدَتِ ٱلۡأَرۡضُ وَلَٰكِنَّ ٱللَّهَ ذُو فَضۡلٍ عَلَى ٱلۡعَٰلَمِينَ ﴿٢٥١﴾
251 Алыхьым и IэмыркIэ абыхэм текIуэхэри, Дауд Джалут иукIри, Алыхьым тепщэныгъэрэ Iущыгъэрэ иритри зыхуейхэр псори иригъэщIащ. Алыхьым зы цIыхухэм адрейхэр япэщIимыгъэувэтэмэ, щIым мыхъумыщIагъэм зыщиубгъунут, ауэ Алыхьым гущIэгъу хуещIыр дунейхэм.
تِلۡكَ ءَايَٰتُ ٱللَّهِ نَتۡلُوهَا عَلَيۡكَ بِٱلۡحَقِّۚ وَإِنَّكَ لَمِنَ ٱلۡمُرۡسَلِينَ ﴿٢٥٢﴾
252 Ахэращ Алыхьым и Iэятхэу пэж дыдэу дызыпхуеджэхэр, икIи ипэжыпIэкIэ уэ лIыкIуэхэм уащыщщ.
۞ تِلۡكَ ٱلرُّسُلُ فَضَّلۡنَا بَعۡضَهُمۡ عَلَىٰ بَعۡضٖۘ مِّنۡهُم مَّن كَلَّمَ ٱللَّهُۖ وَرَفَعَ بَعۡضَهُمۡ دَرَجَٰتٖۚ وَءَاتَيۡنَا عِيسَى ٱبۡنَ مَرۡيَمَ ٱلۡبَيِّنَٰتِ وَأَيَّدۡنَٰهُ بِرُوحِ ٱلۡقُدُسِۗ وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ مَا ٱقۡتَتَلَ ٱلَّذِينَ مِنۢ بَعۡدِهِم مِّنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَتۡهُمُ ٱلۡبَيِّنَٰتُ وَلَٰكِنِ ٱخۡتَلَفُواْ فَمِنۡهُم مَّنۡ ءَامَنَ وَمِنۡهُم مَّن كَفَرَۚ وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ مَا ٱقۡتَتَلُواْ وَلَٰكِنَّ ٱللَّهَ يَفۡعَلُ مَا يُرِيدُ ﴿٢٥٣﴾
253 Ахэращ лIыкIуэхэр, языныкъуэр адрейхэм къахэтIэтыкIащ, яхэтщ Алыхьыр зэпсэлъахэр, зыгуэрхэм я увыпIэхэр дригъэкIуеящ, Хьисэ Мэрям и къуэм, нэщэнэхэр еттри Псэ ЛъапIэр дэIэпыкъуэгъу хуэтщIащ, Алыхьыр хуеятэмэ, абыхэм яужь къэкIуахэр зэзэуэнутэкъым, нэщэнэхэр къахуэкIуа иужь, ауэ зэтекIахэщ, абыхэм яхэтщ Iиман къэзыхьахэри, яхэтщ джаур хъуахэри, Алыхьыр хуеятэмэ, ахэр зэзэуэнутэкъым, ауэ Алыхьым зыхуейращ ищIэр.
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ أَنفِقُواْ مِمَّا رَزَقۡنَٰكُم مِّن قَبۡلِ أَن يَأۡتِيَ يَوۡمٞ لَّا بَيۡعٞ فِيهِ وَلَا خُلَّةٞ وَلَا شَفَٰعَةٞۗ وَٱلۡكَٰفِرُونَ هُمُ ٱلظَّٰلِمُونَ ﴿٢٥٤﴾
254 Уэ, Iиман къэзыхьахэ, фэттам щыщ хэфтыкI къэмыс щIыкIэ махуэр - сатуи, ныбжьэгъугъи, щхьэщыжыныгъи щыщымыIэжыр, джаурхэращ залымыгъэ зезыхьэхэр.
ٱللَّهُ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ٱلۡحَيُّ ٱلۡقَيُّومُۚ لَا تَأۡخُذُهُۥ سِنَةٞ وَلَا نَوۡمٞۚ لَّهُۥ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِۗ مَن ذَا ٱلَّذِي يَشۡفَعُ عِندَهُۥٓ إِلَّا بِإِذۡنِهِۦۚ يَعۡلَمُ مَا بَيۡنَ أَيۡدِيهِمۡ وَمَا خَلۡفَهُمۡۖ وَلَا يُحِيطُونَ بِشَيۡءٖ مِّنۡ عِلۡمِهِۦٓ إِلَّا بِمَا شَآءَۚ وَسِعَ كُرۡسِيُّهُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَۖ وَلَا يَـُٔودُهُۥ حِفۡظُهُمَاۚ وَهُوَ ٱلۡعَلِيُّ ٱلۡعَظِيمُ ﴿٢٥٥﴾
255 Алыхьыращ Тхьэр, Абы нэгъуэщI тхьэ щыIэкъым, Ар Псэущ, псори зэтезыIыгъэщ, Абы жеибащхъуи жеини ищIэкъым, уафэхэми щIылъэми щыIэр - псори Абы ейщ. Хэт Абы и пащхьэ зыгуэрым къыщхьэщыжыфынур, Езым хуит имыщIауэ? Абыхэм къапэщылъри, къащыщIахэри ещIэр, Езыр зыхуейращ щIэныгъэм щыщу зэрагъащIэр, Абы и тахътэм и лъабжьэм уафэхэри щIылъэри зэщIеубыдэ, ахэр ихъумэнри зыуикI къехьэлъэкIкъым, Ар Лъагэщ, Инщ.
لَآ إِكۡرَاهَ فِي ٱلدِّينِۖ قَد تَّبَيَّنَ ٱلرُّشۡدُ مِنَ ٱلۡغَيِّۚ فَمَن يَكۡفُرۡ بِٱلطَّٰغُوتِ وَيُؤۡمِنۢ بِٱللَّهِ فَقَدِ ٱسۡتَمۡسَكَ بِٱلۡعُرۡوَةِ ٱلۡوُثۡقَىٰ لَا ٱنفِصَامَ لَهَاۗ وَٱللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ ﴿٢٥٦﴾
256 Егъэзыгъэ хэлъкъым диным, захуэмрэ къуаншэмрэ гъэунэхуащ, тIагъутыр[1] зи фIэщ мыхъуу, Алыхьыр зи фIэщ хъуам убыдыпIэ быдэр иубыдащ, зэи мыкъутэну, Алыхьыр Зэхэзыхщ, ЗыщIэщ.
ٱللَّهُ وَلِيُّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ يُخۡرِجُهُم مِّنَ ٱلظُّلُمَٰتِ إِلَى ٱلنُّورِۖ وَٱلَّذِينَ كَفَرُوٓاْ أَوۡلِيَآؤُهُمُ ٱلطَّٰغُوتُ يُخۡرِجُونَهُم مِّنَ ٱلنُّورِ إِلَى ٱلظُّلُمَٰتِۗ أُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ ﴿٢٥٧﴾
257 Алыхьыр Iиман къэзыхьахэм я тепщэщ, кIыфIым къыхешхэри нэхум хуешэхэр, ауэ джаурхэм я тепщэр тIагъутыращ, нэхум къыхашри кIыфIым хуашэхэр, ахэр мафIэм хэхуэнущ, игъащIэкIэ абы къыхэнэнухэщ.
أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلَّذِي حَآجَّ إِبۡرَٰهِـۧمَ فِي رَبِّهِۦٓ أَنۡ ءَاتَىٰهُ ٱللَّهُ ٱلۡمُلۡكَ إِذۡ قَالَ إِبۡرَٰهِـۧمُ رَبِّيَ ٱلَّذِي يُحۡيِۦ وَيُمِيتُ قَالَ أَنَا۠ أُحۡيِۦ وَأُمِيتُۖ قَالَ إِبۡرَٰهِـۧمُ فَإِنَّ ٱللَّهَ يَأۡتِي بِٱلشَّمۡسِ مِنَ ٱلۡمَشۡرِقِ فَأۡتِ بِهَا مِنَ ٱلۡمَغۡرِبِ فَبُهِتَ ٱلَّذِي كَفَرَۗ وَٱللَّهُ لَا يَهۡدِي ٱلۡقَوۡمَ ٱلظَّٰلِمِينَ ﴿٢٥٨﴾
258 ПщIэрэ уэ Ибрэхьим къедэуауэ щытар и Тхьэм теухуауэ? Абы Алыхьым тепщэныгъэ иритат, Ибрэхьим жриIат абы: "Си Тхьэм псэ хелъхьэ икIи хех". ЖиIащ: "Сэри псэ къыхызонэ е хызох". Ибрэхьим жиIащ: "АтIэ Алыхьым дыгъэр къуэкIыпIэмкIэ къыкъуегъэкIри, уэ къухьэпIэмкIэ къыкъуэгъэкI". Абдежым джаурыр Iэнкун хъуащ, Алыхьым залымыгъэ зезыхьахэр тригъэувэкъым гъуэгу захуэм.
أَوۡ كَٱلَّذِي مَرَّ عَلَىٰ قَرۡيَةٖ وَهِيَ خَاوِيَةٌ عَلَىٰ عُرُوشِهَا قَالَ أَنَّىٰ يُحۡيِۦ هَٰذِهِ ٱللَّهُ بَعۡدَ مَوۡتِهَاۖ فَأَمَاتَهُ ٱللَّهُ مِاْئَةَ عَامٖ ثُمَّ بَعَثَهُۥۖ قَالَ كَمۡ لَبِثۡتَۖ قَالَ لَبِثۡتُ يَوۡمًا أَوۡ بَعۡضَ يَوۡمٖۖ قَالَ بَل لَّبِثۡتَ مِاْئَةَ عَامٖ فَٱنظُرۡ إِلَىٰ طَعَامِكَ وَشَرَابِكَ لَمۡ يَتَسَنَّهۡۖ وَٱنظُرۡ إِلَىٰ حِمَارِكَ وَلِنَجۡعَلَكَ ءَايَةٗ لِّلنَّاسِۖ وَٱنظُرۡ إِلَى ٱلۡعِظَامِ كَيۡفَ نُنشِزُهَا ثُمَّ نَكۡسُوهَا لَحۡمٗاۚ فَلَمَّا تَبَيَّنَ لَهُۥ قَالَ أَعۡلَمُ أَنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٞ ﴿٢٥٩﴾
259 Е къуажэ зи лъапсэ хэкIуэдэжам блэкI пэтрэ: "Мыри Алыхьым къигъэхъужыфыну ара, зэтелIа иужь?" - жызыIатэр. Алыхьым абы и псэр хихри илъэсищэ дэкIауэ къигъэхъужри еупщIащ: "Дапщэ дэкIа?" ЖиIащ: "Махуэ е махуэм щыщ Iыхьэ гуэр". ЖриIащ: "Хьэуэ тIэ, илъэсищэ дэкIауэ аращ, уи шхынымрэ узэфэнымрэ еплъ, зыуи захъуэжакъым, уи шыдми еплъ, уэ цIыхухэм папщIэ нэщэнэ утщIыну аращ. Къупщхьэхэр зэрыдугъуеижым, итIанэ абыхэм лы къазэрытедгъэхъуэжым еплъ". Ахэр нахуэ щыхуэхъум жиIащ: "СощIэр Алыхьым сытри зэрыхузэфIэкIыр".
وَإِذۡ قَالَ إِبۡرَٰهِـۧمُ رَبِّ أَرِنِي كَيۡفَ تُحۡيِ ٱلۡمَوۡتَىٰۖ قَالَ أَوَلَمۡ تُؤۡمِنۖ قَالَ بَلَىٰ وَلَٰكِن لِّيَطۡمَئِنَّ قَلۡبِيۖ قَالَ فَخُذۡ أَرۡبَعَةٗ مِّنَ ٱلطَّيۡرِ فَصُرۡهُنَّ إِلَيۡكَ ثُمَّ ٱجۡعَلۡ عَلَىٰ كُلِّ جَبَلٖ مِّنۡهُنَّ جُزۡءٗا ثُمَّ ٱدۡعُهُنَّ يَأۡتِينَكَ سَعۡيٗاۚ وَٱعۡلَمۡ أَنَّ ٱللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٞ ﴿٢٦٠﴾
260 Ибрэхьим жиIауэ щытащ: "Уэ, си Тхьэ, сыгъэлъагъу лIахэр къызэрыбгъэхъужыр". ЖиIащ: "Уэ Iиман къомыхьауэ ара?" ЖиIащ: "Къэсхьащ, ауэ си гур псэхуным папщIэ". ЖиIащ: "Арамэ бзухэм щыщу плIы къащти, зэкъузылIи фIэгъэжхэ, итIанэ джабэ къэс абыхэм ящыщ Iыхьэ телъхьэ, итIанэ къеджэхэ, ахэр пIащIэу къэсынухэщ. ИкIи зэгъащIэ Алыхьыр зэрылъэщыр, зэрыакъылыфIэр".
مَّثَلُ ٱلَّذِينَ يُنفِقُونَ أَمۡوَٰلَهُمۡ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنۢبَتَتۡ سَبۡعَ سَنَابِلَ فِي كُلِّ سُنۢبُلَةٖ مِّاْئَةُ حَبَّةٖۗ وَٱللَّهُ يُضَٰعِفُ لِمَن يَشَآءُۚ وَٱللَّهُ وَٰسِعٌ عَلِيمٌ ﴿٢٦١﴾
261 Алыхьым и цIэкIэ зи мылъкур зытым и щапхъэр хуэдэщ хьэдзэм, абы щхьэмыжу блы къыдидзащ, щхьэмыж къэскIэ хьэдзищэ дэтщ, Алыхьми зыхуейм хуегъэбагъуэ, Алыхьыр ЗэщIэзубыдэщ, ЗыщIэщ.
ٱلَّذِينَ يُنفِقُونَ أَمۡوَٰلَهُمۡ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ ثُمَّ لَا يُتۡبِعُونَ مَآ أَنفَقُواْ مَنّٗا وَلَآ أَذٗى لَّهُمۡ أَجۡرُهُمۡ عِندَ رَبِّهِمۡ وَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ ﴿٢٦٢﴾
262 Алыхьым и цIэкIэ зи мылъкур зыту, иужькIэ зратам езмыIуэкIыжым икIи емыгуауэжым, и Тхьэм и деж псапэр щагъуэтыжынущ, шынагъуи ялъагъунукъым, гукъеуи къалъэIэсынукъым.
۞ قَوۡلٞ مَّعۡرُوفٞ وَمَغۡفِرَةٌ خَيۡرٞ مِّن صَدَقَةٖ يَتۡبَعُهَآ أَذٗىۗ وَٱللَّهُ غَنِيٌّ حَلِيمٞ ﴿٢٦٣﴾
263 Псалъэ гуапэмрэ гъэгъуныгъэмрэ нэхъыфIщ, факъырэIус гуауэ къызыкIэлъыкIуэм нэхърэ, Алыхьри Къулейщ, Щабэщ.
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تُبۡطِلُواْ صَدَقَٰتِكُم بِٱلۡمَنِّ وَٱلۡأَذَىٰ كَٱلَّذِي يُنفِقُ مَالَهُۥ رِئَآءَ ٱلنَّاسِ وَلَا يُؤۡمِنُ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِۖ فَمَثَلُهُۥ كَمَثَلِ صَفۡوَانٍ عَلَيۡهِ تُرَابٞ فَأَصَابَهُۥ وَابِلٞ فَتَرَكَهُۥ صَلۡدٗاۖ لَّا يَقۡدِرُونَ عَلَىٰ شَيۡءٖ مِّمَّا كَسَبُواْۗ وَٱللَّهُ لَا يَهۡدِي ٱلۡقَوۡمَ ٱلۡكَٰفِرِينَ ﴿٢٦٤﴾
264 Уэ, Iиман къэзыхьахэ, фи факъырэIусхэр хэвмыгъэкIуэдэж ефIуэкIыжу е гуауэ ефхыу, цIыхухэм я пащхьэ зыкъигъэлъагъуэну и мылъкур зытым хуэдэу, Алыхьри, Къемэт махуэри и фIэщ мыхъуу. Абы и щапхъэр хуэдэщ къущхьэ сабэ зытрихьам, ауэ уэшх къытешхэу джафэу къигъэнам. Абыхэм къалэжьам щыщу зыри къалъысыжынукъым, Алыхьым джаурхэр гъуэгу захуэм тришэхэкъым.
وَمَثَلُ ٱلَّذِينَ يُنفِقُونَ أَمۡوَٰلَهُمُ ٱبۡتِغَآءَ مَرۡضَاتِ ٱللَّهِ وَتَثۡبِيتٗا مِّنۡ أَنفُسِهِمۡ كَمَثَلِ جَنَّةِۭ بِرَبۡوَةٍ أَصَابَهَا وَابِلٞ فَـَٔاتَتۡ أُكُلَهَا ضِعۡفَيۡنِ فَإِن لَّمۡ يُصِبۡهَا وَابِلٞ فَطَلّٞۗ وَٱللَّهُ بِمَا تَعۡمَلُونَ بَصِيرٌ ﴿٢٦٥﴾
265 Алыхьым и арэзыныгъэ лъыхъуэхэу, езыхэри нэхъ зэтеубыда хъуным папщIэ зи мылъкур зытхэм я щапхъэр хуэдэщ жыг хадэ джабэм кIэрытым: уэшх тешхэмэ пхъэщхьэмыщхьэр тIукIэ нэхъыбэу къыпокIэр, уэшх темышхэмэ, къепсэпсауэ къудейри хурокъур, Алыхьым фщIэхэр елъагъур.
أَيَوَدُّ أَحَدُكُمۡ أَن تَكُونَ لَهُۥ جَنَّةٞ مِّن نَّخِيلٖ وَأَعۡنَابٖ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُ لَهُۥ فِيهَا مِن كُلِّ ٱلثَّمَرَٰتِ وَأَصَابَهُ ٱلۡكِبَرُ وَلَهُۥ ذُرِّيَّةٞ ضُعَفَآءُ فَأَصَابَهَآ إِعۡصَارٞ فِيهِ نَارٞ فَٱحۡتَرَقَتۡۗ كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ ٱللَّهُ لَكُمُ ٱلۡأٓيَٰتِ لَعَلَّكُمۡ تَتَفَكَّرُونَ ﴿٢٦٦﴾
266 Фэ фыхуеину пIэрэ жыг хадэ фиIэу, абы финик жыгхэмрэ жызумрэ къыщыкIыу, псыхэри къыщIэжу, сытым хуэдэ пхъэщхьэмыщхьэхэри къыпыкIэу, гъуэжькуий мафIэм ар зэуэ зэхисыхьыну, езым и ныбжьыр хэкIуэтауэ, бынхэр иджыри къарууншэхэу? Апхуэдэу Алыхьым нэщэнэхэр фхуегъэнахуэр, фегупсысынкIэрэ мэхъур.
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ أَنفِقُواْ مِن طَيِّبَٰتِ مَا كَسَبۡتُمۡ وَمِمَّآ أَخۡرَجۡنَا لَكُم مِّنَ ٱلۡأَرۡضِۖ وَلَا تَيَمَّمُواْ ٱلۡخَبِيثَ مِنۡهُ تُنفِقُونَ وَلَسۡتُم بِـَٔاخِذِيهِ إِلَّآ أَن تُغۡمِضُواْ فِيهِۚ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ غَنِيٌّ حَمِيدٌ ﴿٢٦٧﴾
267 Уэ, Iиман къэзыхьахэ, фIыгъуэу къыфлъысахэм щыщ фты, щIым къыфхухэдгъэкIам щыщуи, ауэ мыхъумыщIэр абы щыщу фтыну фыпымылъ, ар фэри къэвмыщтэнутэмэ фи нэхэр уфIыцIауэ фIэкIа, икIи зэвгъащIэ: Алыхьыр Къулейщ, щытхъур псори зыхуэфащэщ.
ٱلشَّيۡطَٰنُ يَعِدُكُمُ ٱلۡفَقۡرَ وَيَأۡمُرُكُم بِٱلۡفَحۡشَآءِۖ وَٱللَّهُ يَعِدُكُم مَّغۡفِرَةٗ مِّنۡهُ وَفَضۡلٗاۗ وَٱللَّهُ وَٰسِعٌ عَلِيمٞ ﴿٢٦٨﴾
268 ШейтIаным тхьэмыщкIагъуэкIэ фегъэшынэри мыхъумыщIагъэхэр фигъэщIэну унафэ къыфхуещI, Алыхьым и гъэгъуныгъэрэ и фIыщIэкIэрэ фыкъегъэгугъэр, Алыхьыр псори зэщIэзыубыдэщ, ЗыщIэщ.
يُؤۡتِي ٱلۡحِكۡمَةَ مَن يَشَآءُۚ وَمَن يُؤۡتَ ٱلۡحِكۡمَةَ فَقَدۡ أُوتِيَ خَيۡرٗا كَثِيرٗاۗ وَمَا يَذَّكَّرُ إِلَّآ أُوْلُواْ ٱلۡأَلۡبَٰبِ ﴿٢٦٩﴾
269 Iущыгъэр зыхуейм иретыр, Iущыгъэ зратам фIыгъуэ куэд иратауэ аращ, акъыл зиIэ закъуэхэращ зигу къэзыгъэкIыжыр.
وَمَآ أَنفَقۡتُم مِّن نَّفَقَةٍ أَوۡ نَذَرۡتُم مِّن نَّذۡرٖ فَإِنَّ ٱللَّهَ يَعۡلَمُهُۥۗ وَمَا لِلظَّٰلِمِينَ مِنۡ أَنصَارٍ ﴿٢٧٠﴾
270 Сыт фымытами, сыт хуэдэу тхьэ фымыIуами, ар Алыхьым ещIэр. Залымыгъэ зезыхьэхэми дэIэпыкъуэгъу яIэкъым.
إِن تُبۡدُواْ ٱلصَّدَقَٰتِ فَنِعِمَّا هِيَۖ وَإِن تُخۡفُوهَا وَتُؤۡتُوهَا ٱلۡفُقَرَآءَ فَهُوَ خَيۡرٞ لَّكُمۡۚ وَيُكَفِّرُ عَنكُم مِّن سَيِّـَٔاتِكُمۡۗ وَٱللَّهُ بِمَا تَعۡمَلُونَ خَبِيرٞ ﴿٢٧١﴾
271 ФакъырэIус фтымэ нахуэу, ар дэгъуэщ, ауэ ар фыущэхуу факъырэхэм ефтмэ, фэркIэ нэхъыфIыжщ, фи гуэныхьхэм щыщи фтрихынущ, Алыхьми ещIэ влэжьхэр.
۞ لَّيۡسَ عَلَيۡكَ هُدَىٰهُمۡ وَلَٰكِنَّ ٱللَّهَ يَهۡدِي مَن يَشَآءُۗ وَمَا تُنفِقُواْ مِنۡ خَيۡرٖ فَلِأَنفُسِكُمۡۚ وَمَا تُنفِقُونَ إِلَّا ٱبۡتِغَآءَ وَجۡهِ ٱللَّهِۚ وَمَا تُنفِقُواْ مِنۡ خَيۡرٖ يُوَفَّ إِلَيۡكُمۡ وَأَنتُمۡ لَا تُظۡلَمُونَ ﴿٢٧٢﴾
272 Уэ ахэр гъуэгу захуэм тебгъэхьэныр уи пщэм дэлъкъым, Алыхьыращ зыхуейр гъуэгу захуэм тезыгъэувэр. ФIым щыщу фтар фи псэхэращ зыхуэфтар, Алыхьым и Нэгуращ зыхуэфтыр фтахэр. Сыт хуэдэ фIыгъуэ фымытами, абы и псапэр къыфлъысыжынущ, икIи залымыгъэ къывахынукъым.
لِلۡفُقَرَآءِ ٱلَّذِينَ أُحۡصِرُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ لَا يَسۡتَطِيعُونَ ضَرۡبٗا فِي ٱلۡأَرۡضِ يَحۡسَبُهُمُ ٱلۡجَاهِلُ أَغۡنِيَآءَ مِنَ ٱلتَّعَفُّفِ تَعۡرِفُهُم بِسِيمَٰهُمۡ لَا يَسۡـَٔلُونَ ٱلنَّاسَ إِلۡحَافٗاۗ وَمَا تُنفِقُواْ مِنۡ خَيۡرٖ فَإِنَّ ٱللَّهَ بِهِۦ عَلِيمٌ ﴿٢٧٣﴾
273 Алыхьым и гъуэгум тету зэтрагъэувыIа тхьэмыщкIэхэращ зыхуэфащэр (факъырэIусыр), щIым щызекIуэну ямылъэкIхэу, хэзмыщIыкIым ахэр къулей къыфIэщIынущ я укIытагъэм къыхэкIыу, ахэр къэпщIэнущ я нэщэнэхэмкIэ: цIыхухэм елъэIухэкъым тегъэчыхьауэ. ФIым щыщу сыт фымытами, ипэжыпIэкIэ Алыхьым ар ещIэр.
ٱلَّذِينَ يُنفِقُونَ أَمۡوَٰلَهُم بِٱلَّيۡلِ وَٱلنَّهَارِ سِرّٗا وَعَلَانِيَةٗ فَلَهُمۡ أَجۡرُهُمۡ عِندَ رَبِّهِمۡ وَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ ﴿٢٧٤﴾
274 Я мылъкум щыщ махуи жэщи, ущэхуауи нахуэуи зытхэм я псапэр я Тхьэм и деж щагъуэтыжынущ, абыхэм шынагъуи ятехуэнукъым, гукъеуи ялъагъунукъым.
ٱلَّذِينَ يَأۡكُلُونَ ٱلرِّبَوٰاْ لَا يَقُومُونَ إِلَّا كَمَا يَقُومُ ٱلَّذِي يَتَخَبَّطُهُ ٱلشَّيۡطَٰنُ مِنَ ٱلۡمَسِّۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمۡ قَالُوٓاْ إِنَّمَا ٱلۡبَيۡعُ مِثۡلُ ٱلرِّبَوٰاْۗ وَأَحَلَّ ٱللَّهُ ٱلۡبَيۡعَ وَحَرَّمَ ٱلرِّبَوٰاْۚ فَمَن جَآءَهُۥ مَوۡعِظَةٞ مِّن رَّبِّهِۦ فَٱنتَهَىٰ فَلَهُۥ مَا سَلَفَ وَأَمۡرُهُۥٓ إِلَى ٱللَّهِۖ وَمَنۡ عَادَ فَأُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ ﴿٢٧٥﴾
275 Рибар зышххэр къэтэджыжынухэщ, шейтIаныр зыхыхьар къызэрытэджыжым хуэдэу, апхуэдэу щIэхъунур абыхэм зэрыжаIам щхьэкIэ: "Сатури рибам[1] хуэдэщ", - жаIэу. Алыхьым сатур хьэлэл ищIащ, ауэ рибар хьэрэм ищIащ. ИкIи и Тхьэм къыбгъэдэкIыу ущие къызыхуэкIуауэ щызыгъэтар къы1эрыхьам хуитщ, и унафэри Алыхьым и дежщ. Ауэ зыгъэзэжхэр мафIэм хэхуахэм щыщ хъунухэщ, ахэр игъащIэкIэ абым къыхэнэнухэщ.
يَمۡحَقُ ٱللَّهُ ٱلرِّبَوٰاْ وَيُرۡبِي ٱلصَّدَقَٰتِۗ وَٱللَّهُ لَا يُحِبُّ كُلَّ كَفَّارٍ أَثِيمٍ ﴿٢٧٦﴾
276 Алыхьым рибар егъэкIуэдри, факъырэIусхэр егъэбагъуэ. Алыхьым дэтхэнэ джаур гуэныхьыщIэри фIыуэ илъагъукъым.
إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ وَأَقَامُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتَوُاْ ٱلزَّكَوٰةَ لَهُمۡ أَجۡرُهُمۡ عِندَ رَبِّهِمۡ وَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ ﴿٢٧٧﴾
277 Iиман къэзыхьахэм, фIы зыщIахэм, нэмэз зыщIахэм, сэджыт зытахэм я псапэхэр я Тхьэм и деж щагъуэтыжынущ, абыхэм шынагъуэ ялъагъунукъым, гукъеуи яIэнукъым.
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَذَرُواْ مَا بَقِيَ مِنَ ٱلرِّبَوٰٓاْ إِن كُنتُم مُّؤۡمِنِينَ ﴿٢٧٨﴾
278 Уэ, Iиман къэзыхьахэ, Алыхьым фыщышыни рибам щыщу къэнахэр зыхэвныж, мыIуминхэу фыщытмэ.
فَإِن لَّمۡ تَفۡعَلُواْ فَأۡذَنُواْ بِحَرۡبٖ مِّنَ ٱللَّهِ وَرَسُولِهِۦۖ وَإِن تُبۡتُمۡ فَلَكُمۡ رُءُوسُ أَمۡوَٰلِكُمۡ لَا تَظۡلِمُونَ وَلَا تُظۡلَمُونَ ﴿٢٧٩﴾
279 Ар фымыщIэмэ, Алыхьымрэ и лIыкIуэмрэ зауэ къыващIылIэнущ, ауэ тобэ къэфхьыжмэ, фи мылъкур фэ къыфхуэнэнущ, залымыгъэ фэри зевмыхьэу икIи зыми залымыгъэ къывимыщIылIэу.
وَإِن كَانَ ذُو عُسۡرَةٖ فَنَظِرَةٌ إِلَىٰ مَيۡسَرَةٖۚ وَأَن تَصَدَّقُواْ خَيۡرٞ لَّكُمۡ إِن كُنتُمۡ تَعۡلَمُونَ ﴿٢٨٠﴾
280 ЩIыхуэ зытелъым гугъуехь илъагъумэ, хуэвгъэкIуатэ пIалъэр и Iуэхухэр нэхъ зэтеувэжыху, ауэ хуэвгъэгъумэ нэхъыфIщ фэркIэ, ар фщIэ къудейтэмэ фэ.
وَٱتَّقُواْ يَوۡمٗا تُرۡجَعُونَ فِيهِ إِلَى ٱللَّهِۖ ثُمَّ تُوَفَّىٰ كُلُّ نَفۡسٖ مَّا كَسَبَتۡ وَهُمۡ لَا يُظۡلَمُونَ ﴿٢٨١﴾
281 Алыхьым и деж щывгъэзэжыну махуэм фыщышынэ, цIыху къэс къилэжьар игъуэтыжынущ, зыми залымыгъэ ирахынукъым.
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ إِذَا تَدَايَنتُم بِدَيۡنٍ إِلَىٰٓ أَجَلٖ مُّسَمّٗى فَٱكۡتُبُوهُۚ وَلۡيَكۡتُب بَّيۡنَكُمۡ كَاتِبُۢ بِٱلۡعَدۡلِۚ وَلَا يَأۡبَ كَاتِبٌ أَن يَكۡتُبَ كَمَا عَلَّمَهُ ٱللَّهُۚ فَلۡيَكۡتُبۡ وَلۡيُمۡلِلِ ٱلَّذِي عَلَيۡهِ ٱلۡحَقُّ وَلۡيَتَّقِ ٱللَّهَ رَبَّهُۥ وَلَا يَبۡخَسۡ مِنۡهُ شَيۡـٔٗاۚ فَإِن كَانَ ٱلَّذِي عَلَيۡهِ ٱلۡحَقُّ سَفِيهًا أَوۡ ضَعِيفًا أَوۡ لَا يَسۡتَطِيعُ أَن يُمِلَّ هُوَ فَلۡيُمۡلِلۡ وَلِيُّهُۥ بِٱلۡعَدۡلِۚ وَٱسۡتَشۡهِدُواْ شَهِيدَيۡنِ مِن رِّجَالِكُمۡۖ فَإِن لَّمۡ يَكُونَا رَجُلَيۡنِ فَرَجُلٞ وَٱمۡرَأَتَانِ مِمَّن تَرۡضَوۡنَ مِنَ ٱلشُّهَدَآءِ أَن تَضِلَّ إِحۡدَىٰهُمَا فَتُذَكِّرَ إِحۡدَىٰهُمَا ٱلۡأُخۡرَىٰۚ وَلَا يَأۡبَ ٱلشُّهَدَآءُ إِذَا مَا دُعُواْۚ وَلَا تَسۡـَٔمُوٓاْ أَن تَكۡتُبُوهُ صَغِيرًا أَوۡ كَبِيرًا إِلَىٰٓ أَجَلِهِۦۚ ذَٰلِكُمۡ أَقۡسَطُ عِندَ ٱللَّهِ وَأَقۡوَمُ لِلشَّهَٰدَةِ وَأَدۡنَىٰٓ أَلَّا تَرۡتَابُوٓاْ إِلَّآ أَن تَكُونَ تِجَٰرَةً حَاضِرَةٗ تُدِيرُونَهَا بَيۡنَكُمۡ فَلَيۡسَ عَلَيۡكُمۡ جُنَاحٌ أَلَّا تَكۡتُبُوهَاۗ وَأَشۡهِدُوٓاْ إِذَا تَبَايَعۡتُمۡۚ وَلَا يُضَآرَّ كَاتِبٞ وَلَا شَهِيدٞۚ وَإِن تَفۡعَلُواْ فَإِنَّهُۥ فُسُوقُۢ بِكُمۡۗ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَۖ وَيُعَلِّمُكُمُ ٱللَّهُۗ وَٱللَّهُ بِكُلِّ شَيۡءٍ عَلِيمٞ ﴿٢٨٢﴾
282 Уэ, Iиман къэзыхьахэ, щIыхуэ къафщтэмэ пIалъэкIэ, ар фтхы, ар фи яку иретх зытхыфын гуэрым захуэу, икIи а зытхым имыдэну щыткъым ар итхыну, Алыхьым зэрыригъэщIам хуэдэу. Иретх щIыхуэр къэзыщтэм къыжриIэурэ, Алыхьу и Тхьэми щрешыни абы щыщу зыри хремыгъэкI. ЩIыхуэр зытелъыр акъылыншэмэ, е лъэкIыныгъэншэмэ, е ятхынур жимыIэфмэ, ар зыпIыжым жрыреIэ, ятхынур захуэм тету. ИтIани щыхьэтитI фщIын хуейщ, фи цIыхухъухэм щыщу, ахэр цIыхухъуитIу щымытмэ, зы цIыхухъурэ бзылъхугъитIрэ фызыхуэарэзыуэ щыхьэтхэу щытыну, зы бзылъхугъэм щыгъупщэжмэ, адрейм къригъэщIэжынщ. Щыхьэтхэми къраджахэмэ ямыдэну щыткъым. ИкIи къызэвмыгъэхьэлъэкI фтхыну ар инми цIыкIуми и пIалъэр къэсыху, ар Алыхьым и деж щынэхъ захуэщ, щыхьэтри нэхъ къегъэпэж, зэгурымыIуэныгъэми нэхъ пэжыжьэщ. Ауэ сату фщIыуэ а щIыпIэм зэIыфхмэ, ар фымытхми гуэныхь къыфтехуэкъым, ауэ щыхьэтхэр къевджэ, сату зэдэфщIэмэ. А зытхми, щыхьэтми лей евмых, ар фщIамэ, гуэныхь къыфтохуэр. Алыхьми фыщышынэ, Алыхьым фегъащIэр, Алыхьым сытри ещIэр.
۞ وَإِن كُنتُمۡ عَلَىٰ سَفَرٖ وَلَمۡ تَجِدُواْ كَاتِبٗا فَرِهَٰنٞ مَّقۡبُوضَةٞۖ فَإِنۡ أَمِنَ بَعۡضُكُم بَعۡضٗا فَلۡيُؤَدِّ ٱلَّذِي ٱؤۡتُمِنَ أَمَٰنَتَهُۥ وَلۡيَتَّقِ ٱللَّهَ رَبَّهُۥۗ وَلَا تَكۡتُمُواْ ٱلشَّهَٰدَةَۚ وَمَن يَكۡتُمۡهَا فَإِنَّهُۥٓ ءَاثِمٞ قَلۡبُهُۥۗ وَٱللَّهُ بِمَا تَعۡمَلُونَ عَلِيمٞ ﴿٢٨٣﴾
283 Гъуэгум фытету зытхын фымыгъуэтмэ, шэсу зыгуэр къафщтэ. Ауэ зым адрейм дзыхь хуэфщIмэ, дзыхь зыхуащIам телъыр ирегъэзащIэ Алыхьу и Тхьэми щрешынэ. Щыхьэтри фымыущэху, ар зыущэхум и гум гуэныхь телъщ, фщIэхэри Алыхьым ещIэр.
لِّلَّهِ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِۗ وَإِن تُبۡدُواْ مَا فِيٓ أَنفُسِكُمۡ أَوۡ تُخۡفُوهُ يُحَاسِبۡكُم بِهِ ٱللَّهُۖ فَيَغۡفِرُ لِمَن يَشَآءُ وَيُعَذِّبُ مَن يَشَآءُۗ وَٱللَّهُ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٌ ﴿٢٨٤﴾
284 Алыхьым ейщ уафэхэми щIылъэми щыIэр, фигу илъыр нахуэ фщIами, фыущэхуами Алыхьыр абыкIэ къывэупщIыжынущ. Зыхуейм хуигъэгъунущ, зыхуейм хьэзаб трилъхьэнущ, Алыхьым сытри хузэфIокIыр.
ءَامَنَ ٱلرَّسُولُ بِمَآ أُنزِلَ إِلَيۡهِ مِن رَّبِّهِۦ وَٱلۡمُؤۡمِنُونَۚ كُلٌّ ءَامَنَ بِٱللَّهِ وَمَلَٰٓئِكَتِهِۦ وَكُتُبِهِۦ وَرُسُلِهِۦ لَا نُفَرِّقُ بَيۡنَ أَحَدٖ مِّن رُّسُلِهِۦۚ وَقَالُواْ سَمِعۡنَا وَأَطَعۡنَاۖ غُفۡرَانَكَ رَبَّنَا وَإِلَيۡكَ ٱلۡمَصِيرُ ﴿٢٨٥﴾
285 ЛIыкIуэми мыIуминхэми я фIэщ хъуащ и Тхьэм къыхуригъэхар, псоми я фIэщ хъуащ Алыхьри, Абы и мелыIычхэри, и Тхылъхэри, и лIыкIуэхэри. И лIыкIуэхэм щыщу зыри зэхэдз тщIыкъым. ЖаIащ: "Зэхэтхащ икIи дожыIэщIэр. Уэ ди Тхьэ, Уи гъэгъуныгъэращ дызыщIэлъэIур, Уи дежи дгъэзэжынущ".
لَا يُكَلِّفُ ٱللَّهُ نَفۡسًا إِلَّا وُسۡعَهَاۚ لَهَا مَا كَسَبَتۡ وَعَلَيۡهَا مَا ٱكۡتَسَبَتۡۗ رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذۡنَآ إِن نَّسِينَآ أَوۡ أَخۡطَأۡنَاۚ رَبَّنَا وَلَا تَحۡمِلۡ عَلَيۡنَآ إِصۡرٗا كَمَا حَمَلۡتَهُۥ عَلَى ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِنَاۚ رَبَّنَا وَلَا تُحَمِّلۡنَا مَا لَا طَاقَةَ لَنَا بِهِۦۖ وَٱعۡفُ عَنَّا وَٱغۡفِرۡ لَنَا وَٱرۡحَمۡنَآۚ أَنتَ مَوۡلَىٰنَا فَٱنصُرۡنَا عَلَى ٱلۡقَوۡمِ ٱلۡكَٰفِرِينَ ﴿٢٨٦﴾
286 Алыхьым зы псэми трилъхьэкъым, хуэшэчыным нэхъыбэ, абы къилэжьар лъысыжынущи, къилэжьари къытехуэжынущ. Уэ ди Тхьэ, тщыгъупщамэ е дыщыуамэ бэлыхь къыттомылъхьэ. Уэ ди Тхьэ, ди япэкIэ щыIахэм ятелъа гугъуехьым хуэдэ къыттомылъхьэ. Уэ ди Тхьэ, тхуэмылъэкIыни къыттомылъхьэ. Къытхуэгъэгъу, укъытхуэмыткIий, гущIэгъу къытхуэщI, Уэращ къытщхьэщыжыну диIэр, джаур гупми датекIуэну къыддэIэпыкъу.
+ Footnotes (8)